Bureau de traductions Motte, Translation Agency Motte, Übersetzungsbüro Motte
18-10-2006
Piraten, door John Matthews
Piraten, door John Matthews
bespreker: Peter Motte onder auspiciën van De voormalige Tijdlijn
De aanblik is niet bemoedigend: een doodskop met daaronder twee gekruiste botten. Een kop, bovendien, met een ooglapje rechts en een edelsteen in het linkerooggat. En dat tegen een zwarte achtergrond. Het voorplat van het boek 'Piraten' is een bizar model van lugubere kitsch, als het ware louter geschikt voor kinderen.
Kortom: het is niet alleen goed gedocumenteerd, het is ook creatief en speels aangebracht.
De auteur en zijn medewerkers verzamelden illustratiemateriaal en afbeeldingen van schepen en piraten. Zeer de moeite waard is de opengewerkte tekening van de Queen Anne's Revenge, het merkwaardige vlaggenschap van Zwartbaard, afgebeeld naast een lijst piratenvlaggen.
De tekst behandelt uiteenlopende aspecten van de piraterij. Het boek opent met de vroegste geschiedenis: de eerste bekende piratenactiviteit dateert van de 7e eeuw voor onze jaartelling. Het overzicht plaatst de Gouden Eeuw van de zeeschuimers in de historische context ervan.
Een opsomming van de behandelde onderwerpen camoufleert hoe boeiend het is: de kleding van de piraten, het leven aan boord en aan land, de gebruikte scheepstypen, het verschil tussen de overleveringen en de feiten, de vervolgingen en berechtingen, de straffen en de schatten, om af te sluiten met een hoofdstuk over piraten in fictie, met de nodige aandacht voor de film "Pirates of the Caribbean".
Het boek bevat de nodige opmerkelijke feiten: het vermeldt maar liefst vijf vrouwelijke piraten, en uit de artikelen van Zwarte Bart blijkt dat piraten een invaliditeitsverzekering hadden. Het werk is volledig genoeg om een recept te bevatten en de aanklacht tegen Mary Read en Anne Bonny. Er zijn lijsten van een scheepsvoorraad, piratenexecuties, en een verkoop van piratenbuit.
De tijdlijn achteraan leest als een chronologische samenvatting van de geschiedenis verteld in het boek. Evenmin te versmaden is de lijst zeevaarttermen. Wie meer wil weten, kan de opgesomde bronnen raadplegen.
Wie het dankwoord van John Matthews leest na het boek, wordt nog eens extra verrast: de auteur bedankt eerst en vooral Anne Avery. En wie wordt het eerst vermeld in de piratengalerij? Henry Avery!
Piraten, John Matthews, 2006, Kosmos-Z&K-uitgevers, geïllustreerd in kleur, met uitvouwbladen, ingekleefde boekjes en enveloppen met losse documenten, oorspronkelijk: "Pirates". 26 x 29,8 cm, 32 p's, ISBN 90-215-8020-9.
FOUT Zeven jaar na zijn dood wordt Kubrick in Gent gevierd met een overzichtstentoonstelling.
GOED Zeven jaar na zijn dood wordt Kubrick in Gent gehuldigd met een overzichtstentoonstelling.
VERKLARING In de standaardtaal kun je "iets vieren": een verjaardag vieren. Maar "iemand vieren" is ongewoon, "iemand huldigen" is de normale uitdrukking.
FOUT In de Syrische hoofdstad Damascus hebben terroristen gepoogd om de Amerikaanse ambassade aan te vallen.
GOED In de Syrische hoofdstad Damascus hebben terroristen geprobeerd (om) de Amerikaanse ambassade aan te vallen.
VERKLARING Dit is een merkwaardig voorbeeld: in die ene zin zit er een stijlbreuk, doordat formeel en informeel taalgebruik door elkaar worden gedraaid. 'Pogen' is immer zeer formeel, terwijl een bijzin beginnen met 'om' informeel is.
De Zondvloed IV 13 augustus 2003 om 14.30u In de Ristaertzaal van het Stadhuis van Dendermonde (B)
De dag is voorbij. Wat me vooral zal bijblijven, is de grote afwisseling onder de kunstenaars. Er waren sterk geëngageerde mensen zoals Joke Kaviaar, halve humoristen zoals Peter Motte, filosofen zoals Frank Roger, voordrachtkunstenaars zoals Tin Vankerkom, experimentelen zoals Peter Wullen, sterk metaforische zoals Eric Rosseel, met het dichterschap worstelenden zoals Mirjam Al, romanschrijvers zoals Robert Verhoeven, en bezadigde dichters zoals Merik van der Torren. Bovenstaande typeringen zijn niet alleen onvolledig, maar waarschijnlijk ook verkeerd. De zaal werd gedecoreerd door schilderijen van oude meesters, en wat doeken van Peter Motte. Er waren ook boeken verkrijgbaar, maar sommigen dachten dat ze deel uitmaakten van de tentoonstellling. Voor herhaling vatbaar, zeker door de afwisseling van het materiaal.
uur: vanaf 13 uur, aankondigingen vanaf 14 uur, lezingen vanaf 15 uur einde: 18 uur
plaats: de Ritsaert-zaal van het Stadhuis op de Grote Markt te 9200 Dendermonde
MET CADEAUTJE
Ik heb bij de uitgever wat aangedrongen (echt 'wat', hij vond het een prima idee): wie niet kon genieten van het aanbod om De Verkoop + Ik ben geen boeddhist aan slechts 10 euro te kopen, kan dat nog doen met contante betaling op die lezing op 13 augustus. Ik zal er ook met een boekenstand zijn met afleveringen van De Tijdlijn, afleveringen van nevenreeksen van De Tijdlijn, sf&f-boeken, en flinke Van Dales aan verminderde prijs (met dank aan Van Dale).
Het ligt voor de hand dat we met 'zakelijke teksten' niet bedoelen 'literaire teksten'. De lijst is afgeleid van het boekje 'Helder Haags. Schrijftips voor ambtenaren', uitgegeven door de gemeente Den Haag (NL), april 2006, ISBN 90-808740-4-3.
Het zijn ook 'schrijftips', en geen 'vertaaltips'. Onderstaande tips zijn dus niet bedoeld om de kwaliteit van een vertaling te controleren. Een vertaler vertaalt wat er staat, hij herschrijft niet.
1. kom direct ter zake 2. gebruik veelzeggende tussentitels, goede tussentitels lezen als een samenvatting van de tekst 3. actieve zinnen 4. stel de centraal door korte, vlotte, aansprekende zinnen, en blijf ter zake; gebruik bijlagen voor details en uitweidingen 5. werkwoordstijl, geen naamwoordstijl 6. zet het onderwerp vooraan 7. geen lange zinnen 8. geen jargon, desnoods verklaren 9. geen archaïsmen 10. geen moeilijke woorden, hou het simpel 11. geen spelfouten of grammaticafouten, laat door iemand nalezen 12. geen lelijke woorden (vreemde woorden, woorden die nog niet zijn ingeburgerd) 13. let op het woordgeslacht 14. getallen: in letters: 1-20, 10-tallen, 100-tallen, 1000-tallen, leeftijden, maten, gewichten, data, geldbedragen, procenten 15. geen eufemismen 16. geen wollig taalgebruik 17. geen tangconstructies 18. geen afkortingen 19. hoofdletters: heilige namen, persoonsnamen, namen van instellingen
(meer hierover zal op http://www.vertaalbureaumotte.be verschijnen)
Hij werd geboren in 1920 en werd terecht bekend omwille van "De komst van Joachim Stiller", en boek dat nog altijd meeslepend leest, en magische spanning en mysterie opwekt.Het is een van de absolute toppers van de fantastische literatuur, net zoals "De trap van steen en wolken" van Johan Daisne dat is.
Daisne & Lampo worden vaak samen genoemd, maar hun literaire ontwikkeling was heel verschillend. Lampo was heel erg een gevoelsmens met een voorkeur voor barokke zinnen, terwijl Daisne cerebraler was.
Zoals wel vaker met enigszins fantastische literatuur, werd het werk van Lampo niet altijd goed onthaald door critici. Gedeeltelijk had hij dat zelf wel in de hand gewerkt, door scherpe kritieken te schrijven toen hij bij een krant werkte.
Schrijver Hubert Lampo (85) overleden
Schrijver Hubert Lampo is op 85-jarige leeftijd overleden. Hij was al geruime tijd zwaar ziek.
Hubert Lampo werd op 1 september 1920 geboren op het Antwerpse Kiel. Hij groeide op in de jaren dertig, een tijd van economische crisis en opkomend fascisme, gevolgd door de oorlog. Lampo staat bekend als de grondlegger van het magisch-realisme in de Vlaamse literatuur, naast Johan Daisne. Tot zijn bekendste werk behoort "De komst van Joachim Stiller" uit 1960. Zijn boeken zijn in een tiental talen vertaald. In 2001 ontving hij de Prijs van het Vrijzinnig Humanisme. In 2003 werd het Vlaams-Nederlandse Hubert Lampo Genootschap opgericht. Het wijdt zich aan de studie en de promotie van hetoeuvre en het gedachtegoed van Hubert Lampo. (lim) (Belga 18:16)
Hubert Lampo overleden
BRUSSEL - De schrijver Hubert Lampo is vandaag overleden. Hij leed al een tijdje aan een zware ziekte maar toch komt zijn dood onverwacht. Lampo werd 85.
Hubert Lampo, die geboren werd op 1 september 1920, wordt vooral onthouden als een van de boegbeelden van het magisch-realisme in de naoorlogse Vlaamse literatuur.
Hij debuteerde in 1943 met de roman ,,Don Juan en de laatste nimf''. Zijn bekendste boek is de roman ,,De komst van Joachim Stiller'' uit 1960, waarvan 44 drukken verschenen. Daarin duikt een archetypische Messiasfiguur op die getuigt van Lampo's belangstelling voor de theorieën van Carl GustavJung. Het boek werd verfilmd door Harry Kümel.
Lampo had een passie voor allerlei oude mythen en fantastische verhalen. Hij schreef daarover talrijke opstellen, die onder meer gebundeld werden in de succesrijke bundel ,,De zwanen van Stonehenge'' (1972). Hubert Lampo kreeg in 1963 de Driejaarlijkse Staatsprijs voor literatuur.
Van beroep was hij hoofdinspecteur van de openbare bibliotheken.
kld, jvh
Hubert Lampo rekent af met critici
,,Deze prijs is een waardig tegenwicht voor de onbenulligepseudo-intellectuelen die decennialang systematisch kritiek hadden op mijn werk. Het lijkt me het mooiste wat een vrijdenker in de glans van de ondergaande zon kan overkomen.'' Met die woorden heeft auteur Hubert Lampo (80) de Prijs van het Vrijzinnig Humanisme 2001 in ontvangst genomen.
Taalprobleem: samenstellingen met woorden en breuken in letters
FOUT Het lied in zesachtstemaat werd door de tweederde meerderheid van het luisterpanel gekozen om ons land te vertegenwoordigen op het Eurovisiesongfestival.
GOED Het lied in zesachtstemaat werd door de tweederdemeerderheid van het luisterpanel gekozen om ons land te vertegenwoordigen op het Eurovisiesongfestival.
Speciaal aanbod De Verkoop + Ik ben geen boeddhist
Literatuur, deze keer:Er is een nieuwe uitgever op de markt, Het Zinkend Schip, die een speciale inspanning doet om het werk van Peter Motte te promoten. Motte bood zijn teksten aan om de uitgever de kans te gunnen om Het Zinkend Schip onder de aandacht te brengen.
Daardoor is er nu de kans om twee boekjes voor een lage prijs aan te schaffen.
"De verkoop" is een kort sciencefictionverhaal over de moeilijkheden die mensen en amfibieën hebben om samen te leven. Eerst dacht de auteur dat de uitgever ter gelegenheid van de bundel haikugedichten de restjes van "De verkoop" wou kwijtgeraken, maar het is een druk. Hij is op lichtgrijs papier uitgebracht, en de tekst werd licht gewijzigd.
Binnenkort publiceert dezelfde uitgever de eerste dichtbundel van Peter Motte: "Ik ben geen boeddhist". Het is een ironische titel, want het is een bundel haikugedichten en boeddhisme is een belangrijke godsdienst in Japan. "Ik ben geen boeddhist" wordt in een beperkte, genummerde oplage verspreid. Uitverkocht is uitverkocht. Er wordt niets bijgedrukt.
"Tot 5 juli kost "De verkoop" los 10 euro en "Ik ben geen boeddhist" 5 euro. Daarna gaat de prijs omhoog.
Wie echter nu inschrijft en voor 15 juli betaalt, krijgt beide boekjes aan 10 euro. Wie via de auteur bestelt, ontvangt bovendien gesigneerde exemplaren. Om in te schrijven: storten op 000-1668632-38 met vermelding "Verkoop en boeddhist", ten name van Peter Motte, Abdijstraat 33, 9500 Geraardsbergen. Voor Nederland: IBAN BE24-0001-6686-3238, BIC BPOT BEB1 (opgelet: kosten 'shared') ten name van Peter Motte, Abdijstraat 33, 9500 Geraardsbergen, België.
FOUT Ik heb de cd van de week bij en daar wil ik eerst een stukje in driekwartsmaat uit laten horen.
GOED Ik heb de cd van de week bij me en daar wil ik eerst een stukje in driekwartsmaat uit laten horen.
VERKLARING Ik heb iets bij me, jij hebt iets bij je, zij heeft iets bij zich, wij hebben iets bij ons... Je kunt in deze constructies nooit 'bij' alleen gebruiken.
Referentie: ABN P.C. Paardekooper, ABN-gids, Den Haag, Sdu, Standaard, 1996
In het algemeen komt het futurale gaan meer in gesproken dan in geschreven taal voor. Ook heeft het in het Belgische Nederlands (vooral in West-Vlaanderen) meer mogelijkheden dan in het Nederlands dat in Nederland gangbaar is; de hieronder als ' regionaal' gekenschetste voorbeelden behoren tot het Belgische Nederlands.
In de standaardtaal kan gaan als groepsvormend werkwoord niet verbonden worden met hebben, zijn, gaan (inclusief afleidingen en samenstellingen), een hulpwerkwoord van modaliteit, (be)horen, dienen en durven, terwijl futurum en presens van die werkwoorden wel gebruikt kunnen worden. Vergelijk:
(19a) Volgend jaar zullen we een nieuwe burgemeester hebben. (19b) Volgend jaar hebben we een nieuwe burgemeester. (19c) Volgend jaar gaan we een nieuwe burgemeester hebben. (uitgesloten)
(20a) Op 29 januari 1998 zal het ruimteschip de dampkring van de planeet bereikt hebben. (20b) Op 29 januari 1998 heeft het ruimteschip de dampkring van de planeet bereikt. (20c) Op 29 januari 1998 gaat het ruimteschip de dampkring van de planeet bereikt hebben. (uitgesloten)
(21a) Aanstaande zaterdag zal ik niet thuis zijn. (21b) Aanstaande zaterdag ben ik niet thuis. (21c) Aanstaande zaterdag ga ik niet thuis zijn. (uitgesloten)
(22a) Over tien jaar zal Kees een volwassen man zijn. (22b) Over tien jaar is Kees een volwassen man. (22c) Over tien jaar gaat Kees een volwassen man zijn. (uitgesloten)
(23a) Dit boek zal over ruim een jaar voltooid zijn. (23b) Dit boek is over ruim een jaar voltooid. (23c) Dit boek gaat over ruim een jaar voltooid zijn. (uitgesloten)
(24a) Ik ben verhinderd, dus ik zal niet meegaan. (24b) Ik ben verhinderd, dus ik ga niet mee. (24c) Ik ben verhinderd, dus ik ga niet meegaan. (uitgesloten)
(25a) Als hij zo doorgaat, zal het hem nog eens heel slecht vergaan. (25b) Als hij zo doorgaat, vergaat het hem nog eens heel slecht. (25c) Als hij zo doorgaat, gaat het hem nog eens heel slecht vergaan. (regionaal)
(26a) We zullen volgend jaar twee miljoen moeten bezuinigen. (26b) We moeten volgend jaar twee miljoen bezuinigen. (26c) We gaan volgend jaar twee miljoen moeten bezuinigen. (regionaal)
(27a) Daarom zal ik deze begroting nooit kunnen verdedigen. (27b) Daarom kan ik deze begroting nooit verdedigen. (27c) Daarom ga ik deze begroting nooit kunnen verdedigen. (regionaal)
(28a) Als je hem zo bang maakt, zal hij helemaal niets durven zeggen. (28b) Als je hem zo bang maakt, durft hij helemaal niets te zeggen. (28c) Als je hem zo bang maakt, gaat hij helemaal niets durven zeggen. (regionaal)
Uit het bovenstaande volgt dat zullen niet tot de werkwoordelijke aanvulling van gaan kan behoren. Het omgekeerde is wel mogelijk. Vergelijk:
(29a) Om de investeringen te financieren zal de maatschappij een ruimer beroep gaan doen op de kapitaalmarkt. (29b) Om de investeringen te financieren gaat de maatschappij een ruimer beroep zullen doen op de kapitaalmarkt. (uitgesloten)
(30a) Om de investeringen te financieren zal de maatschappij een lening gaan sluiten van twee miljoen. (30b) Om de investeringen te financieren gaat de maatschappij een lening zullen sluiten van twee miljoen. (uitgesloten)
Het ligt voor de hand in (29a) zal op te vatten als toekomst-aanduider en gaan als werkwoord dat het inchoatief aspect aangeeft. In (30a) kunnen zal en gaan allebei moeilijk anders dan als toekomst-aanduiders geïnterpreteerd worden. Dit pleonastisch gebruik van futurum en gaan met infinitief is bepaald niet ongewoon te noemen. Enkele andere voorbeelden:
(31) Hopelijk zal het nieuwe kabinet doeltreffende maatregelen gaan nemen.
(32) De volgende keer zal ik ook eens mee gaan doen aan dat telefoonspelletje.
(33) Een huis kopen? Dat zal hem een hoop geld gaan kosten.
(34) Je weet nooit wat er zal gaan gebeuren.
zie ook http://oase.uci.kun.nl/~ans/e-ans/18/05/04/03/03/body.html#p4.1 van de ANS
Twee Vandaag zond op 15 mei 2006 een reportage uit over de spelling van het Groene Boekje 2005.
Wie de uitzending heeft gemist, hoeft niet te wanhopen, want je kunt de hele reportage ook op je pc bekijken.
Ga naar http://www.tweevandaag.nl
en kies in de zwarte balk links voor de ingang "De fel bekritiseerde nieuwe spelling, wie zit er achter?"Daarna klikken op het camera-symbooltje onder de inleidende tekst in de middenbalk.
Een adsl-verbinding is niet echt nodig. Wel nodig is dat je pc audio en video kan weergeven (RealPlayer of MS Mediaplayer)
FOUT Frank, Wouter en Bea hebben onze duo's vervoegd.
GOED Frank, Wouter en Bea hebben zich bij onze duo's gevoegd.
VERKLARING Werkwoorden worden vervoegd. Frank, Wouter en Bea hebben zich bij de duo's gevoegd. Maar het kan ook veel eenvoudiger: ze zijn bij de duo's gaan zitten.
Taalprobleem: Taalprobleem: beroepsaanduidingen, professor
FOUT Hij is een schrijver, een professor aan de universiteit en ook een goede muzikant.
GOED Hij is schrijver, docent / hoogleraar aan de universiteit en ook een goede muzikant.
VERKLARING Twee fouten deze keer. Ten eerste gebruiken we bij beroepsaanduidingen doorgaans geen lidwoord, behalve als er een kwalificatie bij staat (een goede muzikant). En ten tweede is professor in de eerste plaats een aanspreking.
FOUT Dan Brown blijft in eer en geweten volhouden dat zijn succes te danken is aan de mond-tot-mondreclame van zijn lezers en niet aan de uitgekiende barnumcampagne van zijn uitgever.
GOED Dan Brown blijft naar eer en geweten volhouden dat zijn succes te danken is aan de mond-tot-mondreclame van zijn lezers en niet aan de uitgekiende barnumcampagne van zijn uitgever.
VERKLARING Het correcte voorzetsel is 'naar': "naar eer en geweten".
