Bureau de traductions Motte, Translation Agency Motte, Übersetzungsbüro Motte
22-04-2008
Taalprobleem: "een beroep doen op"
FOUT Als we in het weekeinde de kast verhuizen en we halen het niet met z'n tweeën, mogen we dan nogmaals beroep doen op jou? GOED Als we in het weekeinde de kast verhuizen en we halen het niet met z'n tweeën, mogen we dan nogmaals een beroep doen op jou?
VERKLARING Nederlandstaligen doen "een beroep op iets of iemand". Franstaligen doen het zonder lidwoord (faire appel à ).
FOUT We bekijken zo'n zaken op individuele basis en ondernemen actie wanneer wij dat nodig vinden. GOED We bekijken zulke zaken op individuele basis en ondernemen actie wanneer wij dat nodig vinden.
VERKLARING Bij een woord in het meervoud is het "zulke". Er is wel een uitzondering: "zo'n" is standaardtaal in het hele taalgebied in combinatie met een meervoudig zelfstandig naamwoord als het betrekking heeft op een daarbij horend telwoord en 'ongeveer' betekent. "Zo'n" kan ook met een niet-telbaar zelfstandig naamwoord optreden als het de betekenis van een versterkende bepaling heeft. Maar behalve in die specifieke gevallen vereist een meervoudig zelfstandig naamwoord altijd "zulke". "Zulke" wordt ook gebruikt met niet-telbare enkelvoudige zelfstandige naamwoorden, zoals stofnamen. Voorbeelden: "bier" en "pap", maar ook woorden zoals "pijn", "vee" en "weer".
FOUT "Childhood's End" is weer uitgegeven en kun je vanaf nu lezen wanneer je maar wil. GOED "Childhood's End" is weer uitgegeven. Je kunt het vanaf nu lezen wanneer je maar wilt.
VERKLARING De samentrekking is fout: in de eerste zin is "Childhood's End" onderwerp, in de tweede zin lijdend voorwerp. Samentrekking kan alleen als de grammaticale functie gelijk is.
FOUT De automobilisten moeten dus nog even op hun tanden bijten: de werkzaamheden duren nog twee weken. GOED De automobilisten moeten dus nog even doorbijten: de werkzaamheden duren nog twee weken.
VERKLARING "Op je tanden bijte"n betekent dat je geen emotie of pijn laat zien. "Doorbijten" betekent 'volhouden, doorzetten'.
FOUT Hij huurde voor weinig geld een aardig appartementje in de banlieue, maar moest het uiteraard helemaal zelf bemeubelen. GOED Hij huurde voor weinig geld een aardig appartementje in de banlieue, maar moest het uiteraard helemaal zelf meubileren.
VERKLARING Algemeen Nederlands is "meubileren". Kamers of flats (appartementen) zijn wel of niet gemeubileerd.
Referentie: Van Dale Groot woordenboek der Nederlandse taal op cd-rom, G. Geerts, T. den Boon en D. Geeraerts (red.), 14e editie, Van Dale Lexicografie, 2005
FOUT Het gebouw wordt op de verticale as in twee gesplitst door de koker en op de horizontale as door het plafond. GOED Het gebouw wordt op de verticale as in tweeën gesplitst door de koker en op de horizontale as door het plafond.
VERKLARING Na voorzetsels (in, op, over, na...) worden telwoorden verbogen: met z'n drieën, na tweeën, in vieren... Plafon, zonder d op het eind, is een beetje een rare, maar toch aanvaarde spelling.
Referentie: Algemene Nederlandse spraakkunst, W. Haeseryn, K. Romijn, G. Geerts, J. de Rooij en M.C. van den Toorn, Martinus Nijhoff, Wolters Plantyn, 1997
FOUT Tenslotte, zei hij tenslotte, hebben we er niet het minste idee van of we het slot nog open zullen krijgen. GOED Tenslotte, zei hij ten slotte, hebben we er niet het minste idee van of we het slot nog open zullen krijgen.
FOUT Hij kon niet aan de verleiding weerstaan om stiekempjes, terwijl zijn vrouw niet keek, achter in het boek te loeren wie de dader was. GOED Hij kon de verleiding niet weerstaan om stiekempjes, terwijl zijn vrouw niet keek, achter in het boek te loeren wie de dader was.
FOUT Ben is officieel assistent-coach van de basketballploeg, maar in de praktijk is hij de trainer-coach. GOED Ben is officieel assistent-coach van de basketbalploeg, maar in depraktijk is hij de trainer-coach.
FOUT De nieuwe minister belooft meer geld dit jaar, maar kleeft daar geen cijfer op. OOK NIET TE BEST De nieuwe minister belooft meer geld dit jaar, maar plakt daar geen cijfer op. GOED De nieuwe minister belooft meer geld dit jaar, maar wil geen cijfer geven.
Een getal in Romeinse cijfers bij een naam lezen we als een rangtelwoord: "WO II" is "de Tweede Wereldoorlog". "Wereldoorlog Twee" is de Franse en Engelse vorm.
FOUT Het parket van Leuven heeft een klankfragment van een anononieme beller vrijgegeven. GOED Het parket van Leuven heeft een geluidsfragment van een anononieme beller vrijgegeven.
VERKLARING "Geluid" is in het algemeen ruimer dan "klank". "Klank" is "harmonieus geluid": "de klank van een viool", "heldere klanken". "Geluid" is o.m. gebruikelijk in "geluidsapparatuur", "geluidsman", "geluidsspoor", "geluidstechnicus", "beeld en geluid". Voorbeeld: Bij televisie gaat het om beeld en geluid. Maar het is bijvoorbeeld "klankbeeld" en "klankkleur".
FOUT Angie richt een agentschap op waarmee ze Oost-Europeeërs aan werk helpt. GOED Angie richt een agentschap op waarmee ze Oost-Europeanen aan werk helpt.
VERKLARING Een Europeeër [let op het aantal e's] is "iemand die zich beschouwt als bewoner van Europa, niet als behorend tot een bepaalde nationaliteit, voorstander van de Europese integratie" (Van Dale).
FOUT Met het speciale brilletje op worden de vliegjes in hun ruimtepak wel heel erg levensecht. GOED Door het speciale brilletje worden de vliegjes in hun ruimtepak wel heel erg levensecht.
VERKLARING Eigenlijk kunnen beide zinnen correct zijn, maar het is afhankelijk van wat u bedoelt. In de eerste zin staat dat de vliegjes een speciale bril op hebben. In de tweede staat dat de kijkers die bril op hebben.
Superdinosaurussen, Robert Mash & Stuart Martin, 2007, Kosmos, geïlustreerd in kleur, met kleurenfoto's, 2 posters, popup, bewegende elementen, vouwbladen, gebonden, oblong, 27 x 30,5 x 2,5 cm, 28 p's, ISBN 978-90-215-2137-4 prijs: 19,95 euro
