Bureau de traductions Motte, Translation Agency Motte, Übersetzungsbüro Motte
22-05-2009
Taalprobleem: aankomen
FOUT Het leger is hier net toegekomen en helpt met het uitdelen van zandzakjes. GOED Het leger is hier net aangekomen en helpt met het uitdelen van zandzakjes.
VERKLARING Toekomen betekent "rondkomen", "genoeg hebben". In de betekenis "aankomen" is het geen standaardtaal. Meer uitleg
Momenteel verzamelen we wat referenties van onze klanten, en Ecostream werkte daar graag aan mee. Ze schreven ons: âAls internationaal bedrijf werkt Ecostream graag samen met vertaalbureau Motte vanwege hun flexibele instelling en goede kwaliteit/prijs-verhouding.â
FOUT Bertolli is al lang verkocht aan Unilever, wat een grote multinational is. GOED Bertolli is al lang verkocht aan Unilever, dat een grote multinational is.
VERKLARING In informele spreektaal kan naar elk onzijdig woord met "wat" verwezen worden. In de schrijftaal is het niet algemeen aanvaard. Meer uitleg
Vandaag kregen we een e-mail van iemand die vroeg om het bijgevoegde standaard-formulier in te vullen en terug te sturen.
So far, so good.
We zetten ons aan het werk, en vulden voor de zoveelste keer datums, prijzen, specialisaties, etc. in.
Maar de laatste regel van het document klopte niet helemaal.
We stuurden een e-mail terug om te zeggen dat het niet kon worden ingevuld.
Het antwoord was dat het perfect mogelijk was om in de tekstvakjes iets in te vullen.
Ons antwoord: het gaat niet om de tekstvakken.
Hun antwoord: om wat dan wel?
Toen hebben wij gestopt met mailen.
De laatste alinea van het document bevat een verklaring die stelde dat we voor hen wilden werken volgens het contract "under procedure XXXX", en die XXXX moest nog worden ingevuld.
Maar hoe konden wij dat invullen als ons daarover niets was meegedeeld? Bovendien ondertekende onze contactpersoon bij het betrokken bedrijf alle mails met... Quality Manager!
Wat die beroemde zoekmachine presteert is niet veel beter dan wat vertaalprogramma's doen, maar die programma's hebben als voordeel dat er nog iemand tussen het programma en de eindgebruiker zit, nl. de vertaler. Hij kan de termenkeuze nog sturen en kiezen tussen de alternatieven.
De vertaalsite kiest gewoon zelf wat, soms duidelijk fout. Er is een voorbeeld bekend waarin "opknopingen" werd gebruikt i.p.v. "knopen" (als zelfstandig naamwoord). En dat is het dan. Uit een vertaalprogramma rolt doorgaans ook wartaal, maar het is zinniger, en vooral: de doelgroep is niet de eindgebruiker, maar de vertaler.
Die vertaler heeft ook de brontekst erbij en hij kent de taal daarvan zeer goed. Hij kan de voordelen van het programma benutten: consistente terminologie, hergebruik van zeer gelijkende zinnen, besparen van typewerk.
Bij de benadering van de zoekmachinevertaler heb je alleen maar de nadelen en niet de voordelen. De machine presenteert dat ruwe materiaal als eindproduct aan de verkeerde mensen: de eindgebruikers. Hij kan wel zien DAT er iets mis is, maar niet WAT en WAAROM, omdat hij het origineel niet ziet en vaak ook de taal daarvan niet kan lezen.
Firma's die hun gebruikershandleidingen op zo'n manier laten vertalen, zijn gewoon gevaarlijk bezig en dus ook onrechtmatig. Dat leidt vroeg of laat tot ongelukken en schadeclaims. Een verantwoordelijk bedrijf gaat dat dus niet zo doen.
Een net bedrijf hoort gewoon het materiaal ook in de taal van de doelmarkt beschikbaar te hebben. En met een slordige machinevertaling bereik je dat doel niet. Integendeel, je maakt je dan belachelijk. De concurrentie haalt zulke bedrijven links en rechts in.
Als dat effect niet speelde, zou er veel vraag zijn naar vertalingen in het Interlingua. Iedereen met een beetje opleiding kan teksten in die taal namelijk spontaan lezen, in vrijwel heel Europa en Noord- en Zuid-Amerika. Toch wordt Interlingua nauwelijks gebruikt: het is onbeleefd om je zo te presenteren. en daar win je geen klanten mee.
FOUT Bettina Dujardin is een van de velen die een zonneboiler heeft gekocht. GOED Bettina Dujardin is een van de velen die een zonneboiler hebben gekocht.
Tegenwoordig kun je on line een bekende zoekmachine automatisch laten vertalen.
We probeerde het met onderstaande Nederlandse tekst:
- Momenteel staat de vertaling op hold. - Dat betekent dus eigenlijk dat we met de leveringsdatum van 25 mei geen rekening meer moeten houden? - Nee. - Betekent dat dat het niet waar is dat we er geen rekening mee moeten houden, of betekent het dat we er wel nog rekening mee moeten houden? - Gelieve er geen rekening meer mee te houden tot nader bericht.
We kregen deze Engelse tekst terug:
- Currently, the translation on hold. - That means that we with the delivery date of May 25 no longer need to keep? - No. - Does that mean it is not true that we have not had to reckon with, or does it mean that we still had to reckon with? - Please, do not take more into account until further notice.
Daarna hebben we die Engelse tekst voor de grap nog eens terugvertaald naar het Nederlands.
- Momenteel is de vertaling in de wachtstand. - Dat betekent dat we met de levering van 25 mei niet meer hoeven te houden? - No. - Betekent dat dat het is niet waar dat we niet moesten rekening houden met, of betekent het dat we nog moesten rekening houden met? - Alsjeblieft, geen rekening meer gehouden tot nader order.
FOUT Immi- en emigranten knokken en ploeteren een bestaan bij elkaar. GOED Immigranten en emigranten knokken en ploeteren een bestaan bij elkaar.
VERKLARING "Immi- en emigranten" is een ongewone samentrekking: het weggelaten deel moet een zelfstandige betekenis hebben. Beter niet doen. Meer uitleg
FOUT Wat wel opvalt, is dat bijna alle platen in de top 10 uit de jaren '90 komen. GOED Wat wel opvalt, is dat bijna alle platen in de top 10 uit de jaren 90 komen.
VERKLARING "De jaren negentig" wordt in cijfers "de jaren 90", zonder weglatingsteken. Er valt niets weg voor 90, er hoeft dus ook geen weglatingsteken geschreven te worden. Meer uitleg
FOUT De Israëlische eerste minister Olmert moet zich straks bij de politie aanbieden. GOED De Israëlische eerste minister Olmert moet zich straks bij de politie melden.
VERKLARING Wie zich aanbiedt, meldt zich als vrijwilliger om iets te doen. Meer uitleg
FOUT Heel wat materiaal stond opgestapeld in gangen en trapzalen, zodat de brandweer nauwelijks bij de brandhaard kon komen. GOED Heel wat materiaal stond opgestapeld in gangen en trappenhuizen, zodat de brandweer nauwelijks bij de brandhaard kon komen.
VERKLARING "Trapzaal" is geen algemeen Nederlands, "trappenhuis" wel.
Er blijkt nu ook een zevende slachtoffer van de aanslag in Apeldoorn te zijn overleden. Dat gebeurde op 8 mei 2009 kort na de herdenkingsdienst voor de slachtoffers in Apeldoorn. Daardoor is het totale aantal overlijdens nu acht geworden.
Dit filmpje wou ik jullie toch niet onthouden. Een ongeluk ligt in een klein hoekje, maar ook een vertaling kan al haar kwaliteiten door een kleinigheid verliezen. En daarom is het niet genoeg om je "te kunnen behelpen in een taal". Daarom, bijvoorbeeld, nemen we bij Vertaalbureau Motte alleen maar moedertaalsprekers voor de doeltaal.
FOUT Men vergelijkt het begrootte budget met de werkelijke uitgaven. GOED Men vergelijkt het budget met de werkelijke uitgaven.
VERKLARING Dit zinnetje bevat een opeenstapeling van fouten. Om te beginnen zijn "budget" en "begroting" synoniemen, waardoor "het begrote budget" eigenlijk een pleonasme is: elk budget is begroot. In "het begrote budget" herhaalt "begrote" een kenmerk dat al door het woord "budget" wordt uitgedrukt. "Begrote" is dus overbodig, en kan beter worden weggelaten. Ten tweede is "begrootte" de onvoltooid verleden tijd van het werkwoord "begroten". "Begrote" is de verbogen vorm van het voltooid deelwoord dat als bijvoeglijk naamwoord gebruikt wordt. Meer uitleg
