In de serie De Essentie van uitgeverij Luster in Antwerpen verscheen een boekje met een voor ons zeer aantrekkelijke titel: Atheïsme. Geschreven door een voor ons ook al zeer aantrekkelijke auteur: prof.dr. Etienne Vermeersch, emeritus hoogleraar aan de Universiteit van Gent in België. Hij is Filosoof, ethicus en opiniemaker. Op onze website staan meerdere artikelen van zijn hand. En nu dus een boekje specifiek over Atheïsme.
Boekjes uitgegeven in de serie Essentie, moeten voldoen aan de volgende omschrijving: De Essentie is een verzameling miniboekjes waarbij elk boekje op ongeveer 50 paginas alle relevante facetten met betrekking tot een actueel of ander interessant onderwerp op kernachtige wijze uiteenzet.
Atheïsme uitgelegd in iets meer dan vijftig paginas: kan dat?
Ja dat kan. Wie het boekje van Vermeersch leest begrijpt wat atheïsme is, hoe we aan het begrip komen en waar het precies op slaat.
Hij begint met kort uit te leggen waar het woord atheïsme vandaan komt en wat het betekent: Een atheïst is dus iemand die geen god erkent of, sterker nog, uitdrukkelijk bevestigt dat er geen god bestaat. Atheïsme is de opvatting of de houding die kenmerkend is voor zon atheïst.
Daarbij moet ook worden uitgelegd wat met god bedoeld wordt. Dat lijkt misschien een open deur, maar het is noodzakelijk voor een helder betoog dit precies vast te stellen.
Vervolgens legt Vermeersch uit hoe er in de oudheid tegen god(en) werd aangekeken. Daarbij beperkt hij zich tot het beschrijven van de god van de drie hier bekende godsdiensten: het judaïsme, het christendom en de islam. En de setting in de oudheid.
Door de hele geschiedenis vanaf het begin van onze jaartelling (o.j.) hebben geleerden, theologen en filosofen geprobeerd het bestaan van god te bewijzen. Vermeersch laat in vogelvlucht zien wat dat voor bewijzen waren en hun houdbaarheid. Via aanzetten tot atheïsme komt hij uit bij het moderne atheïsme.
Nu wordt het hoog tijd om te schrijven over de argumenten voor het atheïsme. Dat loopt uit op het langste hoofdstuk in dit werkje. Zeer interessant omdat het een boekje open doet over wat er zoal over god gezegd en geschreven werd. En vooral ook wat dat voor gevolgen heeft gehad voor gelovenden en niet-gelovenden.
In het laatste hoofdstuk gaat het dan over de recente theïstische en atheïstische standpunten. Hoe proberen gelovenden het bestaan van god te rijmen met onze kennis over mens en wereld? Herkenbaar voor wie geregeld met gelovenden discussieert over het (niet-)geloven. Zeker het laatste argument waarin het atheïsten allerlei misdaden in de schoenen wordt geschoven als bewijs dat men niet zonder god kan leven.
Ten slotte kan zeer kort worden weergegeven wat argumenten tegen het bestaan van god zijn. Hierm ee zijn we weer terug bij de definitie die Vermeersch geeft over atheïsme uit de inleiding.
Een boekje dat het zeer goed zal doen in de zak van Sinterklaas of, nog beter en symbolisch ook, onder de kerstboom.
Rolf Venema
Op het moment is het boekje al uitverkocht, maar het wordt herdrukt. We verwachten dat we het via deze site zullen kunnen aanbieden.
Titel: Atheïsme
Auteur: Etienne Vermeersch
Uitgever: Luster, Antwerpen 2010
ISBN: 978 94 6058 0529
Prijs: 6,95
Op dit moment is het boekje in herdruk. We onderzoeken de mogelijkheid om het boekje via onze vereniging te leveren. Dat betekent dat we bestellingen verzamelen en in een keer een stapel boekjes bestellen. Wij krijgen dan een korting, terwijl hij voor dezelfde prijs wordt geleverd aan degene die heeft besteld, waar dan ook nog portokosten overheen komen. De 'winst' bedraagt hooguit een paar dubbeltjes per boekje. Op die manier proberen we onze kas een beetje te spekken. Wie dus een boekje zou willen bestellen kan een mailtje sturen naar ons contactadres: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien. Bij voldoende deelname gaat de deal door. Ieder die zich per mail heeft opgegeven voor een exemplaar krijgt bericht.
Reacties
-Inderdaad een boekje van of voor Sinterklaas of voor onder de kerstboom .
-Neen,... zowel de argumenten of zogenaamde bewijzen voor of tegen het godsbestaan, aangehaald in het werkje van E.Vermeersch, zijn m.i. zeker achterhaald en zelfs heden tendage als naïef te beschouwen .
-Een persoonlijke god met geprojecteerde menselijke hoedanigheden construeren is een onlogische constructie opbouwen, die de moderne mens niet meer kan apprecieren .
-Net zoals de religies van vandaag en het monotheïsme de antieke godsdiensten en mythen hebben doen verdwijnen ; zal een zeker 'ietsisme' in de plaats komen van die monotheïstische godsdiensten en 'godsgeloof' .
-Dat wil zeker nog niet zeggen, dat men in niets meer kan of mag geloven heden tendage . Immers ook de nieuwste wetenschappelijke hypothesen en theorieën, die men schijnbaar wel aanvaard, kunnen we slechts mits een zeker 'geloof' aanvaarden .
-Zaak is zeker, dat het enige, dat 'absoluut' te noemen is, de logische wetmatigheid zelf is . En dat al het overige contingent-zijnde van daaruit moet ontstaan zijn .?
-Het toeval bestaat niet ; maar is slechts een gebrek aan kennis van ook maar de kleinste oorzaakjes...
-Alles heeft zijn noodzakelijk verloop : oorzaak en gevolg ; dat is de logica zelf, die dan ook het enige 'absolute' is ."Alles verloopt volgens een oorzaak en heeft een doel", dat zei Aristoteles al...
-Logica of 'Logos' :de nieuwe god ? of liever een vervolg op het bestaande, klassieke begrip 'god' ?
-En te leven volgens die 'logica', is dan ook de enige ethiek, waaraan we ons dienen te houden ; ook al kennen we het verloop of de evolutie er niet van .
-Zoals Hegel zei : "alles is slechts een ontwikkeling van de absolute Idee ; zodat de rede niet van de werkelijkheid, en de werkelijkheid niet van de rede verlaten is" ....