Druk op onderstaande knop om je bestand naar mij te verzenden.
geschiedenis3aso
17-04-2016
ACTUA : de nieuwe zijderoute / de Chinese muur
China investeert miljarden in 'Nieuwe Zijderoute'
China is van plan miljarden te steken in een fonds dat infrastructuurwerken moet financieren, om zo de Chinese markten beter met drie continenten te verbinden. Dat meldt persbureau Bloomberg dinsdag op basis van ingewijden. President Xi Jinping wil de eeuwenoude zijderoute nieuw leven inblazen.
Het fonds, waarin circa 100 miljard yuan (13,1 miljard euro) wordt gestopt, is onderdeel van het plan Nieuwe Zijderoute van president Xi Jinping, ter verbetering van de infrastructuur over land en zee. Het fonds zal voornamelijk binnenlandse projecten financieren, zoals de aanleg of uitbreiding van wegen, spoorwegen en pijpleidingen.
Daarnaast zal China als onderdeel van het grotere plan banken en financiële instellingen aanmoedigen om te investeren in overzeese projecten. Daarmee moet de kans dat infrastructurele projecten aan China worden gegund, worden vergroot. Het plan Nieuwe Zijderoute behelst projecten in Azië, het Midden-Oosten en delen van Europa. (de Standaard 4/11/2014)
Hieronder vinden jullie beeldmateriaal bij de lessen over de handel in de stedentijd. De filmpjes en foto's ondersteunen de lessen. Sommige foto's zijn interessant materiaal om de geziene leerstof te toetsen.
Restanten Antwerpse binnenstad uit 11de eeuw gevonden
De
archeologische dienst van de stad Antwerpen heeft op de bouwwerf van een
nieuwbouwproject in de binnenstad sporen van bewoning gevonden die dateren uit
de 11de eeuw. Dat is hoogst uitzonderlijk.
In de
elfde eeuw was Antwerpen niet meer dan een kleine handelsnederzetting, wat
archeologische opgravingen uit die periode zeldzaam maakt. sindsdien werd in de
stad grondig gebouwd en verbouwd. De vondst is bovendien des te belangrijker
omdat er nog maar weinig geweten is over de vroege geschiedenis van de stad.
Drie
huizen
De
stadsarcheologen zijn al sinds vorig najaar aan het werk in de Gorterstraat en
werkten zich de voorbije maanden omzichtig langs restanten uit de zestiende
eeuw tot de onlangs aangetroffen sporen van proto-stedelijke bewoning. De
vondst omvat restanten van een drietal huizen, inclusief houten palissades, een
waterput en een vlechtwerkwand. Maar er werden ook gebruiksvoorwerpen gevonden
zoals aardewerk en tot speelschijven verwerkte dierenbotten.
'Dankzij
de natte ondergrond zijn deze restanten ondanks de aard van het materiaal
bewaard gebleven', zegt archeologe Anne Schryvers. 'Nu ze blootgelegd zijn,
moeten we ze echter zo snel mogelijk verwijderen en behandelen.' Het team
archeologen heeft nu nog tot begin april om het project ter plaatse af te
ronden voor de bouwheer er weer aan de slag gaat.
Ruienstad
De
woningen in kwestie lagen in de zogenaamde Ruienstad, een vroege bewoningskern
van Antwerpen binnen een grachtensingel die als afbakening en bescherming
diende en rond een centrale burcht gevestigd was. De bewoners deden er aan
artisanale activiteiten en handel via de Schelde. De vondsten kunnen dan ook
meer duidelijkheid brengen over de vroege Antwerpse stadsontwikkeling. www.standaard.be geraadpleegd op 24/03/15
1 Op welke manier stelt de geldwisselaar de waarde van de verschillende munten vast?
2 Welke andere diensten zou de geldwisselaar nog kunnen verlenen? 3 Op welke wijze laat hij zich vergoeden, denk je? 4 Behoren zij tot de gegoede of veeleer tot de lagere klasse? Motiveer je antwoord.
2 Jacob Fugger, Duits bankier. (1459 -1525). Telg uit een weversgeslacht in Duitsland. De familie behoorde tot het patriciaat van Augsburg.
Jacob Fugger de jongere, in gesprek met zijn boekhouder Schwarz. Tegen de muur zie je lades met de namen op van de steden waar de Fuggers bankfilialen hadden.
Leid af uit de prent hoe de handelspraktijk zich ontwikkelt in de late ME.
3 De Medici's. Machtige patriciërs in Italië (Florence) Volgende link http://nl.wikipedia.org/wiki/Medici leid je naar de Wikipedia pagina over de Medici's.
Toon aan met een concreet voorbeeld uit de tekst dat de patriciërsfamilie de Medici veel politieke macht verwierf.
4 Een wisselverrichting.
Aan Franciscus van Prato en co in Barcelona. In naam van God. Vandaag, 3 december 1399
Betaal op vertoning van deze brief onmiddellijk volgens het bankgebruik* aan Johannes Gharone** 550 Schilden tegen1035 denieren per schild voor de rekening van Antonio Solella. Zet de betzaling en de kosten op onze rekenig op het moment van betaling. Albert en Bernard Alberti en Co. te Brugge
Ontvangen vandaag 11 januari 1400
* binnen de 30 à 60 dagen ** handelspartner van Solella
1 Wie beslist om het bedrag uit te betalen? Waar bevinden zij zich? 2 Voor wie is het bedrag eigenlijk bestemd? Waar bevindt die zich? 3 Wie betaalt het bedrag in werkelijkheid uit? Waar gebeurt dat? 4 Wie ontvangt het in werkelijkheid? 5 Welke twee munteenheden worden vermeld? 6 Waarom maakt zo'n wisselbrief de handel en het geldverkeer veiliger?
Info : Wisselbrief
Een wisselbrief is een betalingsopdracht waarbij een schuldeiser, de trekker genoemd, aan een andere persoon die zijn debiteur (de betrokkene) is, de opdracht geeft om aan een aangewezen persoon (de begunstigde) een bepaalde som op een bepaalde vervaltermijn te betalen.
Zoals beloofd wat beeldmateriaal bij de eerste lessen over de middeleeuwse stad. De filmpjes en foto's ondersteunen de lessen. Sommige foto's zijn interessant materiaal om de geziene leerstof te toetsen. Ander materiaal verduidelijkt de leerstof vanuit een ander blikveld... kijken dus.
Opdrachten : Hierboven vind je het stadsplan van Mechelen. De Dijle die dwars door de stad loopt is een rivier! Let op de Grote Markt. Wat vind je daar? Wat leert ons dat over de Middeleeuwse maatschappij? Let op de straatnamen, Welke beroepen kom je tegen? Let op de soorten wegen. Hoe zijn de wegen die van de markt naar de stadspoorten lopen? Waarom?
Hieronder vind je een oude prent van de stad Brugge. Vandaag de dag is deze stadskern niet veel uitgebreid. Leg uit hoe dat komt? (economische factor)
Coevorden heeft van bisschop Frederik van Blankenheim middels de oorkonde van 31 december 1407 de stadsrechten bevestigd gekregen.Het verlenen van deze stadsrechten maakt Coevorden tot de oudste stad van de provincie Drenthe, want de andere Drentse steden verkregen hun stadsrechten pas later, zoals Assen in 1809 en Meppel in 1815.Aan Coevorden waren de stadsrechten eigenlijk al eerder verleend, maar door wie en wanneer is niet meer te achterhalen, de voorgaande stadsbrieven waren voor 1407 al verloren gegaan.Middels deze stadsbrief liet bisschop Frederik van Blankenheim zijn tevredenheid over de burgers en onderdanen van de stad blijken.In deze brief bevestigde hij hun oude privilegiën en vrijheden, daaronder ook die welke met name in de brief zijn genoemd.Hij deed dit met het oog op menigen truwen dienst den uns onse lieve getruwen borgers ende ondersaten bynnen onser Stat van Coevorden gedaen hebben ende, off Got wil, her namails meer doen sullen ende mede aensien swaren last ende arbeyt, den onse borgers ende ondersaten van Coevorden vurscr. hebben, die wege die daer toe gaen te maken.
De tekst van de oorkonde
Frederic van Blankenheim bi der genaden Goits, bisscop to Utrecht maken kond allen luden dat ons mit seekere konden aengecomen ende bijgebracht is van onsen vrenden ende van onsen lieven borgeren ende ondersaten onser Stadt van Coevorden, dat die selve borgere ende ondersaten bynnen onser Stad van Coevorden van oldes alsulke vrijheit Recht ende Privelegyen gehadt hebben als hierna bescreven staen. daer sy hoere brieve die sy daerop gehadt hebben verloren hebben. In den iersten. Wie den anderen. bynnen onser Stadt van Coevorden doit sleyt. dat is lyff omt lyff off des Heren genade. Item wie den anderen daer bynnen wondet ledes diep. dat is die hant daer dat mede gedaen is off des Heren genade. Item wie den anderen daer bynnen wondet dat gheens ledes diep en is dat is drie pont. Dese voersc. Drie punten ende broeken sal die Drossate berichten van onser wegen. Item off yemant den anderen sloege myt staeken off mit anderen dingen en niet en wonde. dat waer twee pont tot onser voerscr. Stat behoeff. Item off yemant den anderen sloege mit vuysten off een messe toege offte lochende die breke een pont der Stat. Item off yemant daer bynnen wapengerucht makede die brekevyff pont der Stat. Item wie scheldwoirde hedde breke een pont der Stat. Voert so sullen die scepene die waeke besetten by des Amtmans rade. na die dat daar gelegen is ende die broken daer van mede mer die broeken soelen wesen ter Stat behoeff. Item so moegen die scepene die broitwage ende biermate setten by des Drossaten rade en die broeken soelen wesen ter Stat behoeff. Item wanneer dat die borgere gaen totten meynten wercke die boeten sal die Stat berichten. Item voert enighe redelike bode die die scepene boden by der drossaten rade bye ener boete die se breket die sal die Stat berichten. Item weer dat die scepene in deser saken enich ding driftich lieten ende niet en berichten bynnen achte dagen daerna dat hem die Amptman des vermaende, so solde dat tot der tyt onse Drossate berichten. Ende want wy Frederic Bisscop to Utrecht vors aengesien hebben ende aensien menigen truwen dienst den uns onse lieve getruwen borgers ende ondersaten bynnen onser Stat van Coevorden gedaen hebben ende off Got wil hernamails meer doen sullen. ende mede aensien swaren last ende arbeit den onse borgers ende ondersaten van Coevorden furscr. hebben. die wege die daer toe gaen te maeken. So hebben wij voer ons ende voer onse nacomelingen bisscopen to Utrecht dese voerscr. Punten voer een recht ende voer hoer privilegyen ende vryheit der selver onser Stat van Coevorden gegeven gevest ende confirmert geven vesten ende confirmeren tot eweliken dage toe vast ende stede te bliven. beholdelic denselven onsen borgeren van Covorden off sy enighe ander olde privilegyen ende vrijheden van ons ende van onsen gesticht hedden die in desen brieff niet begrepen staen. dat die mit desen brieve niet gekrenket mer gevestigt sullen wesen in hore volcomenre macht ewelic te blyven sonder argelist Ende hebben des tot enen orkonde vu runs ende voer onse bisscopen to Utrecht onse segele mit onser rechter wetentheit doen hangen. Gegeven tot Vollenho daer over en an waren onse vriende ende lieve getruwen van onsen rade die eerbaren her Willem van Renen proist onser Kercken tot Embric onse vicarius. her Godert deken onser kercken sent Johan to Utrecht. Rutger van Doerinc onse hoeffmeister. Johan van Buchorst onse Drossate onser lande van Coevorden ende van Drenthe. Steven van Roir onse Huysmaerscalc. Herman Stail Coenman van Furbach. Ghyssbert van Loe onse kokmeister. Wilhelm van Wye onse Secretarius ende andere goeden lude genoech. Gegeven int jaer ons Heren Dusent vierhondert ende acht op Sente Silvesters avont. S.p. me Wilhelmum de Wye Secretarium Domini Traiecten de ipsius mandato speciale.
Het aangehechte zegel is het bewijs van de authenticiteit van de oorkonde.
De datum 31 december 1407 (de akte is gedateerd op Sint Silvesteravond 1408. Als gevolg van het gebruik van de kerststijl door de Bisschop van Utrecht, begint het nieuwe jaar op Kerstmis en wordt dat nu 31 december 1407).
Vermissing eerste stadsbrief In de aanhef van de stadsbrief verklaart de bisschop dat hij op grond van verklaringen van betrouwbare getuigenissen, gegeven door zijn vrienden en de burgers van Coevorden, heeft aangenomen dat de burgers van oudsher zulke vrijheden, rechten en privilegiën hebben gehad als hieronder beschreven staan, daer sij hoere brieve, die sy daerop gehat hebben, verloren hebben. Aan Coevorden waren de stadsrechten eigenlijk al eerder verleend, maar door wie en wanneer is niet meer te achterhalen, de voorgaande stadsbrieven waren voor 1407 al verloren gegaan. Volgens correspondentie in het gemeentearchief van Coevorden wordt aangegeven dat Coevorden reeds in het jaar 1123 stadsrechten had verkregen.
De twaalf artikelen in de stadsbrief in het kort Art. 1-3 Rechtspraak bij ernstige misdrijven afdoening door de Drost (vertegenwoordiger bisschop). Art. 4-7 Mishandelingen, wapengerucht, scheldwoorden afdoening door de schepenen de boeten gaan naar de stad. Art. 8 Bezetting van de wacht afdoening door schepenen op raad van de Amtman/Drost. Art. 9 Gewicht en prijs van het brood en kwaliteit en prijs van het bier afdoening door schepenen en Drost. Art. 10 Bevel van schepenen opvolgen op raad van Drost op straffe van een boete. Art. 12 Als schepenen een zaak niet afdoen binnen acht dagen dan neemt de Drost het over.
Gebruikte literatuur: - www.stadsrechten.nl - Veenhoven, Mr. A. (1969) Historie van Coevorden. Groningen: Wolters-Noordhoff N.V.
-Veilig wonen in de stad : stadsmuren, poorters en wachters :
Gent : panoramisch zicht 1534 toont organisch grondplan (me)
STAM
"Een realistisch beeld van de stad rond 1540"
Infraroodlicht maakte de ondertekening (foto onder) zichtbaar over de hele oppervlakte van het schilderij, dat overigens vrij gedetailleerd en vlot getekend bleek. Uit een pigmentanalyse bleek dat Hongaars azuriet (blauw) gebruikt werd, wat op het eind van de 16de eeuw veel minder gebruikelijk was. Ultravioletlicht bracht oude retouches en sporen van een vroege restauratie aan het licht.
Actua : paus ontmoet Russisch -orthodoxe patriarch
Historische ontmoeting paus en Russisch-orthodoxe patriarch: Wij zijn broers
Het is de eerste keer sinds het Grote Schisma in 1054 dat de leiders van de twee kerken met elkaar in gesprek gaan.
Paus Franciscus en de
Russisch-orthodoxe patriarch Kirill hebben een gezamenlijke verklaring
getekend na hun historische ontmoeting in de Cubaanse hoofdstad Havana.
In de verklaring betreuren beide leiders het verlies van de eenheid
tussen de aanhangers van de twee kerken en ze hopen op herstel. De
verklaring roept ook op tot vrede in Syrië, Irak en Oekraïne en
bescherming van christenen in het Midden-Oosten.
Het is de
eerste keer sinds het Grote Schisma in 1054 dat leiders van de twee
kerken met elkaar in gesprek zijn gegaan. Eindelijk!, riep de paus uit
toen hij de patriarch begroette, tekende persbureau AP op. Wij zijn
broers. De paus werd op het vliegveld ontvangen door de Cubaanse
president Raul Castro en de kardinaal Jaime Ortega, voordat hij met de
Kirill in gesprek ging.
Vervolging christenen
Aanleiding
voor het gesprek is de noodzaak van een gezamenlijk antwoord op de
vervolging van christenen in het Midden-Oosten door terreurgroep
Islamitische Staat. Beide kerkleiders roepen nu bij de internationale
gemeenschap gezamenlijk op tot actie om de christenen te beschermen.
Paus Franciscus is al langere tijd bezig een ontmoeting met
patriarch Kirill te realiseren om de relatie tussen de twee kerken te
verbeteren. De ontmoeting werd vorige week pas aangekondigd.
Onderweg naar zijn vijfdaagse bezoek aan Mexico maakte de paus een drie
uur durende tussenstop in Cuba. De patriarch verblijft al enkele dagen
op het eiland.
Grote Schisma
De twee Rooms-Katholieke en
Russisch-Orthodoxe Kerk horen oorspronkelijk bij elkaar. De scheiding
tussen oost en west binnen het christendom dateert van 1054, het jaar
van het Oosters Schisma, ook wel Grote Schisma genoemd. In de eeuwen
daarvoor raakten de twee kerken steeds meer vervreemd van elkaar.
Sindsdien hebben vele pausen geprobeerd de breuk te herstellen, maar
nooit kwam het tot een ontmoeting tussen de leiders.
De oosterse
stroming bestaat inmiddels uit een reeks oosters-orthodoxe kerken. De
Russisch-Orthodoxe Kerk is daar de grootste van. Zeker 130 miljoen van
de naar schatting 250 tot 300 miljoen oosters-orthodoxe christenen is
Russisch-orthodox. Er zijn wereldwijd meer dan 1,2 miljard
rooms-katholieken. www.nrc.nl 12 februari 2016
zie ook : http://www.bbc.com/news/world-latin-america-35565085
Key dates:
1054 - Mutual excommunications by Western Church leader
in Rome, Pope Leo IX, and Eastern Church leader in Constantinople,
Patriarch Cerularius, lead to Great Schism
1274 and 1439 - Attempts to re-unite the two Churches at Councils of Lyon and Florence fail
1997 - Planned meeting between Pope John Paul II and Russian Orthodox Patriarch Alexy II cancelled
Documentary heritage concerning France and recommended for inclusion in the Memory of the World International Register.
The Bayeux Tapestry is actually an embroidery. This work of art is the first manuscript of the collections held at the municipal library of the city of Bayeux, located in Normandy, France.
The Tapestry is described by Shirley Ann Brown, art history professor at Torontos York University in the following terms:
The Bayeux Tapestry is an astonishing work of art. It is a contemporary account of the way people lived in the 11th century. It is also a historic document depicting events which were to change the course of history for two nations. The embroidery known as the Bayeux Tapestry has been an object of study, research and hypothesis for around 275 years. It has been studied by historians, academics, novelists, journalists, and many others. Since its discovery and display at the Académie Royale in 1720, the different aspects of the tapestry have been the subject of over 500 publications.
The Tapestry is a historical account, but also an essential source of information on the way of life in the Middle Ages in general, and the 11th century in particular: it is therefore a documentary record which employs particular narrative techniques and makes use of symbolism, as do many literary and artistic works of the Romanesque period. It is a unique work: there is no other similar document to compare it with. It retains to this day an element of mystery, and several questions have not yet been fully answered.
The truly exceptional character of the Tapestry also lies in its size: it is 68.80 metres long, 50 centimetres high, and weighs close to 350 kilograms (original cloth and lining). For this reason, it needs to be exhibited in a very specific way.
het tapijt vertelt ons ook heel wat over de dagdagelijkse bezigheden van de boer in een landbouwmaatschappij. Hieronder zie je twee fragmenten. Op het bovenste zie je dat er geëgd wordt, op het onderste wordt er geploegd met een karrenploeg ! Het trekdier is daar een muilezel ...
De jaarringen van eeuwenoude Marokkaanse ceders dragen nog de sporen van het middeleeuwse klimaat. Jan Esper
BRUSSEL - De late middeleeuwen hadden hun behaaglijk warme temperaturen aan een bijzondere klimaatdynamo te danken.
Van de elfde tot de veertiende eeuw lagen in Europa de temperaturen veel hoger dan gemiddeld. In die tijd waren er wijngaarden in Engeland en koloniseerden de Vikingen Groenland. De Warme Middeleeuwse Periode, zoals ze in de latere geschiedschrijving ging heten, was de meest recente periode van 'natuurlijke' warmte, waarmee de huidige periode van klimaatopwarming kan worden vergeleken.
In het Amerikaanse vakblad Science stelt een Belgische onderzoekster deze maand een mechanisme voor dat ze verantwoordelijk acht voor die tijdelijke opwarming (die overigens een globaal fenomeen was en niet alleen tot Europa beperkt bleef).
De klimaatkachel werd toentertijd opgestookt door de Noord-Atlantische Oscillatie (NOA), schrijft Valerie Trouet, werkzaam bij de Zwitserse Forschungsanstalt für Wald, Schnee und Landschaft (WSL). Die natuurlijke vorm van klimaatopwarming is terug te voeren op drukverschillen tussen het hogedrukgebied van de Azoren en het lagedrukgebied van IJsland. De Noord-Atlantische Oscillatie beïnvloedt ook vandaag ons weer, en heeft onder meer bijgedragen tot de recente droogte in Noord-Afrika en de overstromingen in Centraal-Europa.
Een vergelijking van jaarringen van duizend jaar oude Marokkaanse bomen en groeilaagjes in stalagmieten uit een Schotse grot wees uit dat tussen het jaar 1000 en 1400 de drukverschillen tussen IJsland en de Azoren veel groter waren dan anders. Ze stuwden 's winters warme Atlantische winden over Europa, wat de temperatuur van het vasteland omhoog bracht.
De cederbomen en de stalagmieten zijn het levende geheugen van ons klimaat, legt Trouet uit. De cederbomen uit het Atlasgebergte groeiden extreem traag in de middeleeuwen, en verraden daarmee dat het er toen veel droger was dan in de erop volgende eeuwen. Die droogte verraadt op haar beurt een historische hoge druk boven de Azoren.
In tegenstelling tot de Afrikaanse jaarringen bewijzen de Schotse stalagmieten juist dat het in diezelfde periode veel natter was dan normaal in noord-Europa, wat op een historisch lage druk boven IJsland wijst.
Valerie Trouet, die samenwerkte met collega's uit Engeland, Wales en de VS, kreeg diverse enthousiaste reacties van vakgenoten op haar studie, mailt ze. 'Zoals van Michael Mann, dé klimaatspecialist van de Verenigde Staten', zegt Trouet. 'De studie toont aan hoe groot de natuurlijke klimaatsvariabiliteit in het verleden is geweest in vergelijking met vandaag. Daar hoort in klimaatsvoorspellingen voor de toekomst best rekening mee te worden gehouden'.
Volgens Trouet zijn de hedendaagse gevolgen van de Noord-Atlantische Oscillatie minder groot en beklijvend dan ze in de middeleeuwen waren. 'Maar de studie geeft wel aan dat het klimaat grote wijzigingen heeft ondergaan, lang voordat mensen broeikasgassen in de atmosfeer begonnen uit te stoten.' (hvde)
Arabische erfenis voor Europa, aanvulling bij de leerstof
Arabische erfenis voor Europa.
Wetenschap en kunst.
1 Avicenna.
woensdag 21 maart 2007 (de Standaard)
Avicenna
Ibn Sina (980-1037), bij ons beter bekend onder zijn Latijnse naam Avicenna, was een wetenschapper en filosoof. Zijn Canon van de geneeskunde (Al-Qanun fi al-Tibb), een werk in verschillende delen, werd tot 1650 aan de Leuvense universiteit als leerboek gebruikt.
Avicenna werd geboren in Afsjana in het huidige Oezbekistan, toen een deel van het Perzische rijk. Zijn vader, die zijn functie als gouverneur kon combineren met zijn interesse voor alle mogelijke wetenschappen, stuurde zijn zoon naar de beste leraars in Boekhara. Het kind bleek uitzonderlijk begaafd, en schakelde van zijn veertiende over op wisselende leermeesters geneeskunde en wiskunde. Rond zijn zeventiende worstelde hij met vragen over metafysica, vooral na het lezen van Aristoteles. Hij ging filosofie studeren, en schreef gedurende zijn leven zelf een aantal boeken over (Aristotelische) filosofie, metafysica en religie.
De geneeskunde vond hij in vergelijking gemakkelijk. ,,Het is geen moeilijke wetenschap vol doornen, zoals wiskunde en metafysica, dus boekte ik snel grote vooruitgang en werd een uitstekende arts'', schreef hij op zijn achttiende zonder valse bescheidenheid. Nu blijkt uit de kronieken dat hij inderdaad een goede arts was. Dat was waarschijnlijk evenzeer te wijten aan zijn uitgebreide kennis van oude geschriften als aan zijn al even brede praktijkervaring: omdat de jonge arts goed en gratis werkte, stroomden de patiënten toe.
Avicenna leerde dus veel door observatie, zoals zijn grote voorbeeld Galenus (131-201). Die Griekse arts dacht dat het menselijke lichaam werd geregeld door vier lichaamssappen: bloed, slijm, gele gal en zwarte gal. Een tekort of teveel in een van de vier leidde tot ziekte. Die theorie werd pas door de Vlaming Andreas Vesalius (1514-1564) naar het rijk der fabelen verwezen. Maar van Galenus leerden Vesalius en Avicenna ook hoe belangrijk waarneming is voor een arts. Avicenna was de eerste die de anatomie van het menselijke oog volledig beschreef. Hij constateerde dat tuberculose besmettelijk is - wat in het Westen nog tot de negentiende eeuw werd tegengesproken. Het Canon werd door Gerardus Cremonensis de Sabloneta in de dertiende eeuw in het Latijn vertaald en tientallen keren heruitgegeven. Avicenna bracht de westerse geneeskunde weer in contact met verloren Griekse bronnen, die hij aanzienlijk uitgebreid en verbeterd had. (isg)
Prent uit het canon waar een massagetechniek wordt geïllustreerd : (doorklikken of via het web naar de site gaan)
Actua : Mali -Timboektoe ( aansluitend bij leerwerkboek p 79 + 91 )
Een lemen moskee in Timboektoe. Niet zozeer moskeeën, maar wel veel andere culturele schatten in de stad worden bedreigd door de vernielzucht van moslimradicalen. Foto AFP / Habib Kouyate
Beste leerlingen
In de lessen zagen we dat de beperkte handel in het Frankische rijk (leerwerkboek p 79) de koning toeliet om zich met een gouden kroon te tooien. Goud delft men oa. in de goudmijnen in centraal Afika. Via karavaanroutes ( leerwerkboek p 91) kwam dit product tot aan de Middellandse Zee. Timboektoe (hoofdstad van Mali) was een belangrijk en rijk handelscentrum in die periode.
Vandaag komt Mali geregeld in het nieuws doordat door onlusten het historisch erfgoed, erkend door de wereldorganisatie UNESCO, van Timboektoe wordt verwoest (gebouwen, graven, bibliotheek ...)
Ik kreeg onderstaande mail van een vakcollega. Het filmfragment dat zij aanhaalt illustreert mooi de actua die aan bod kwam in de les :
Ik
vond zonet het filmfragment terug waarin ik de beelden zag van Timboektoe. Het
was wel degelijk in het programma 'Vranckx in niemandsland'. Het fragment
(12:30-29:22) toont ook heel duidelijk wat de impact is van de sharia
op de lokale bevolking en wat voor een vernieling de jihadisten aanrichtten in
het verleden. Ik vind het persoonlijk een heel goed fragment en toon
alvast een stukje morgen in mijn les. Inez
Het filmpje hieronder duurt 5 min. Het is in het Frans en komt van de nieuwssite Le Monde, een Franse kwaliteitskrant. doordat het filmpje voor zich spreekt en jullie de geschiedenis van Mali in grove lijnen kennen uit de les (touaregs, karavaanroutes, Timboektoe cultureel erfgoed bedreigd door terreuraanslagen) zullen velen onder jullie weinig moeite hebben om de beelden te begrijpen.
A travers
une carte animée, "Le Monde" vous propose un décryptage de la
situation géopolitique du Mali, désormais terrain de guerre de l'armée
française. (17/01/2013)
(Notre couverture du Mali sur www.lemonde.fr
à consulter ici )
In ons leerwerkboek Pionier 3
lezen we op p 73 dat in de vroege mehet
bevolkingsaantal afnam tot rond het jaar 600 als gevolg van oa. pestepidemies. De pest was
toen een verzamelnaam van verscheidene ziektes als gevolg van vooral voedseltekort
die epidemische vormen aannamen.
Ook in de 14e eeuw daalt de bevolking en was de Zwarte Dood een belangrijke oorzaak hiervan. ( zie Pionier 3 p218-219)
Op 22 november verspreidt het persagentschap Belga volgend bericht dat wordt overgenomen door de krant De Standaard :
40 doden door pest in Madagascar
Op het Afrikaanse eiland
Madagaskar heeft een uitbraak van de pest de voorbije maanden al aan veertig
mensen het leven gekost. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waarschuwt
zaterdag voor een snelle verspreiding van de aandoening in de hoofdstad
Antananarivo.
Volgens de WHO werd de ziekte al
vastgesteld bij 119 mensen, in verschillende delen van het land. Veertig van
hen zijn intussen al overleden. Het eerste sterfgeval dateert van 31 augustus,
zo klinkt het nog.
Het gevaar bestaat nu dat de
ziekte zich in Antananarivo snel gaat verspreiden wegens de grote
bevolkinsdichtheid en de slechte sanitaire voorzieningen in de hoofdstad,
waarschuwt de WHO. Momenteel zijn in Antananarivo al twee mensen aan de pest
overleden.
De ziekte wordt overgedragen door
vlooien, die zich vaak schuilhouden in het haar van ratten of van andere
knaagdieren. De Malagassische overheid probeert de ziekte in te dijken met
insecticiden. Maar die inspanningen worden bemoeilijkt doordat de vlooien al
een grote mate van resistentie hebben opgebouwd. Ilo (22 novembber 2014 de Standaard)
It's nearly 50 years since the US landed men on the moon, but Americans are still dying from a disease that ravaged Europe in the Middle Ages. Why hasn't the US eradicated the plague?
The Black Death caused about 50 million deaths across Africa, Asia and Europe in the 14th Century. It wiped out up to half of Europe's population.
Its last terrifying outbreak in London was the Great Plague of 1665, which killed about a fifth of the city's inhabitants. Then there was a 19th Century pandemic in China and India, which killed more than 12 million.
But the disease has not been consigned to the dustbin of history. It is endemic in Madagascar, the Democratic Republic of Congo and Peru. What's perhaps more surprising is that it is still killing people in the US.
There have been 15 cases in the US so far this year - compared to an average of seven, according to the Centers for Disease Control and Prevention (CDC) - and the figure of four deaths is higher than in any year this century.
The bacterium responsible - yersinia pestis - was introduced to the US by rat-infested steamships in 1900, according to Daniel Epstein of the World Health Organization (WHO).
"Plague was pretty prevalent, with epidemics in Western port cities. But the last urban plague was in Los Angeles in 1925. It spread to rural rats and mice, and that's how it became entrenched in parts of the US," he says.
The disease - typically transmitted from animals to humans by fleas - has a 30-to- 60% fatality rate if left untreated, however, antibiotics are effective if patients are diagnosed early.
The plague
Image copyrightScience Photo Library
More than 80% of US cases have been bubonic plague, the most common form, which affects the lymph nodes and causes gangrene (see picture at top of page)
There are two other types, septicaemic, an infection of the blood, and pneumonic, which infects the lungs
It can be hard to identify the disease in its early stages because symptoms, which usually develop after three to seven days, are flu-like - a laboratory test can confirm diagnosis
Most cases occur in summer, when people spend more time outdoors.
"The advice is, take precautions against flea bites and don't handle animal carcasses in plague-endemic areas," says Epstein.
The areas in question are New Mexico, Arizona, California and Colorado, according to the CDC. All of this year's cases originated in those states, or in other states west of the 100th meridian, which Dr Amesh Adalja, an infectious-disease specialist at the University of Pittsburgh's Center for Health Security, refers to as "the plague line".
"Prairie dogs are the main reservoir for plague, and they tend to be west of the 100th meridian," he says. The geography and climate of the Western US suits them, he explains, and the fact that they are "social animals" helps the infected fleas to spread.
Black-footed ferrets and the Canada lynx are other particularly susceptible species, says Dr Danielle Buttke, an epidemiologist at the US National Park Service.
It's the existence of this "animal reservoir" that makes the plague hard, if not impossible, to eradicate, experts say.
The only human disease eradicated so far, smallpox, does not exist in animals. It's the same with polio, which remains endemic in two countries - Afghanistan and Pakistan. The WHO is working towards to eradicating polio and last month announced that it is no longer endemic in Nigeria. (It has, however, returned to Syria, since the civil war.)
"Unless we exterminate rodents, [the plague] is always going to be around," Epstein argues.
Image copyrightReutersImage caption Public health workers treat the ground in Yosemite National Park to get rid of fleas
On the other hand, scientists at the National Wildlife Health Center have been working with parks to develop oral vaccines to protect black-footed ferrets and prairie dog - prairie dogs seem to prefer peanut butter-flavoured baits, research shows.
An injectable vaccine for black-footed ferrets has also been created. So maybe it will be possible to rid animals of the disease, at least in the most popular national parks.
Generally, research into the disease is in a "vibrant" state, according to Adalja, with scientists trying to improve ways of diagnosing it, and to develop an effective human vaccine.
The reason? The plague has been classified as a "category A bioweapon", he says. An average of seven cases of plague per year is one thing, but the risk of biological warfare, even if it's a remote one, is quite another.
Image copyrightNational Park ServiceImage caption Experts have been de-fleaing ferrets and chipmunks in national parks
Hierbij vinden jullie enkele miniaturen. Je kan er verscheidene taken van de middeleeuwse domeinbewoner op afgebeeld zien. Kijk maar eens en beschrijf wat er precies gebeurt. Geef ook aandacht aan de landbouwwerktuigen die ze gebruiken.
Met een woordenboek erbij kunnen jullie ook onderstaande tekst begrijpen...
The Limbourgs present here the year's first farm work, in a broad landscape at the foot of the Chateau de Lusignan. Several scenes of country life are juxtaposed. On the upper left, a shepherd and his dog watch a flock of sheep; below them, three peasants trim vines within an enclosure; on the right, another enclosure, with a house, seems to surround more vineyards; below that, a peasant leans over an open bag. A small monument known as a Montjoie rises at the intersection of paths separating the different plots; a customary sign or milestone, it resembles one on a subsequent page representing the Meeting of the Magi (folio 51v). A beautiful picture of plowing occupies the foreground. A white-bearded peasant wearing a surcoat over a blue tunic holds the plow handle with his left hand and goads the oxen with his right. The two oxen are differently colored; the fine reddish hide of the near one stands out in relief against the other, black, animal. Every detail of the plow is carefully recorded. The plowshare penetrates earth covered with faded winter grass, churning it into furrows that are distinctly marked by already dried blades of grass. These rustic scenes are dominated by the powerful Château de Lusignan, above which hovers the fairy Mélusine, protectress of the château who turned into a winged dragon on Saturdays, recalling the legend of its construction. (Mélusine promised to make Raimondin, son of the king of the Bretons, the first nobleman of the realm if he married her, on condition that he never see her on Saturday, the day of her metamorphosis. Raimondin's curiosity got the better of him, and Mélusine flew away from the château in the form of a winged dragon. The artists have meticulously depicted the château's different parts: the Tour Poitevine below the fairy, the queen's quarters, the Tour Mélusine, the Tour de L'Horloge, the Barbacane, and the two enceintes. This was one of the Duc de Berry's favorite residences; the improvements he made on it are evident in the high windows of the royal quarters and the Tour Mélusine. The month of March is the first of the great landscapes favored hy the Limbourgs in the Très Riches Heures. It is rendered with such veracity that one wonders if they had access to some optical device, a dark room, or rather a "light room," which would have lent such linear and proportional exactitude to their work. Furthermore, with the delicacy of their brush they have achieved an extraordinary precision of detail without detracting from the overall effect of grandeur imparted by Mélusine's château forcefully standing out against the blue sky.
Beste leerlingen, in de les over de middeleeuwse mens en zijn geloof bespraken we het item 'heiligen'. Hieronder vind je een link met verscheidene miniaturen van heiligen. Er staat ook kort hun hagiografie bij vermeld. Hiervoor kan je ook terecht op www.heiligen.net
Een vrouwelijke diaken uit Alexandrië. Zij weigerde Christus af te zweren en haar tanden werden gebroken tijdens de daarop volgende martelingen. Men dreigde haar te verbranden als ze zou blijven weigeren. Ze wachtte die straf niet af, maar sprong zelf het vuur in. Zij beschermt tegen kiespijn en is de patrones van tandartsen.
Meer info verkrijg je ook als je volgende webquest bezoekt.
Beste leerlingen, Ik vond een krantenartikel waarin verteld werd dat er in het Franse Bourgondië enkele archeologenliefhebbers gestart waren met het bouwen van een middeleeuws kasteel (plannen 1228). En dit volledig volgens de gewoontes en gebruiken van toen. Inmiddels staat er al heel wat overeind. Er is een site www.guedelon.com waarop je de werkzaamheden kunt volgen en heel wat fotomateriaal kunt bekijken. Haal wel je Franse woordenboek erbij...
Groeten,
Ann Geerinck
Let bij bovenstaande miniatuur op de twee engeltjes en God de Vader die de werkzaamheden volgen... Bovenstaande foto's laten een blik zien van de werkzaamheden.
De beurs van Brugge (1423)
schilder : Memling
geboorte van Jezus
klikken
.jpg/220px-Brugge_(Atlas_van_Loon).jpg)
Stadsrechten van Zutphen
Stadspoort Gent
Gent, de Graslei met stenen handelshuizen van kooplui.
In maart worden de akkers geploegd... en nog zoveel meer...
