|
PEDOFILIE IN DE KERK: EEN PASTORALE VISIE.
Wat betreft de schandalen in de Kerk: daar kan men helaas niets anders op zeggen dan dat het gebeurd is. Velen zijn er niet goed van, liggen daar enkele nachten van wakker. Hoe is zoiets mogelijk? Verscheidene geestelijken hebben zich ernstig vergrepen aan kinderen. Deze zijn door hun toedoen voor hun ganse leven getekend. Dit kan en mag niet geminimaliseerd worden. Honderden gevallen zijn geregistreerd, weliswaar in een tijdspanne van 50 jaar, over een halve eeuw dus.
De meeste vergrijpen zijn gebeurd in de jaren 60 en 70, dus tijdens of kort na de periode van de zogenaamde Meirevolutie van 1968. Studentenbewegingen kwamen in verzet en in hun spoor hebben ook vele anderen die zich afgezet tegen bijna alle vormen van gezag, in het bijzonder wat de kerkelijke moraal betrof. Alles moest kunnen, niets mocht meer móeten, verboden moesten weg. De Parijse studentenrevolte was trouwens uitgebroken omdat jongensstudenten de kamer, en wat daarbij hoorde, wilden delen met meisjesstudenten. Dit verbod moest worden afgebroken. Dit was de zogenaamde seksuele revolutie, waar theologen en geestelijken hebben aan meegedaan. Het gezag van de paus werd in 1968 bij het publiceren van de encycliek over het menselijk leven - (Humanae Vitae) betwist en daarin vooral de kerkelijke moraal. Het verbod op loskoppeling van seksualiteit van de echtelijke liefde en menswaardige seksualiteit met verantwoorde vruchtbaarheid werd afgewezen. Met alle gevolgen van dien
Men creëerde een eigen God, en maakte Gods wet op mensenmaat, een lieve God, die alles toestond. Hel en vagevuur, de rechtvaardige en straffende God bestond niet meer: God was alleen nog liefde! Maar de inhoud van de liefde werd vervalst. Het kwam op het volgende neer: leef zoals je wilt, kom je te sterven, dan kom je in de hemel, wat voor slechts je ook gedaan hebt! Dus: volgens hen bestonden er geen daden die nooit te rechtvaardigen zijn, en ook geen uiteindelijke rechtvaardigheid, en 50 jaar lang hebben sommigen hoewel niet van de minsten, dit aan mensen verkondigd. Ze interpreteerden de Bijbel op hun eigen manier. Met alle gevolgen van dien
Nochtans, als we in de Bijbel, Gods woord lezen, zoals het er staat, lezen we dat God niet alleen Liefde en Barmhartigheid is, maar dat Hij ook rechtvaardig is! Liefde zonder objectieve rechtvaardigheid is zonder inhoud en kan op die manier niet bestaan. Jezus zegt, klaar en duidelijk: Vreest Hem die én ziel én lichaam in het verderf kan storten in de hel. Als iemand één van deze kleinen aanstoot geeft, zou het beter voor hem zijn als men hem een molensteen om de hals hing en hem liet verdrinken in het diepste van de zee. De apostel Paulus noemt het zelfs directer: Maakt u zelf niets wijs! Schandknapen en knapenschenders zullen het koninkrijk Gods niet erven.
Deze en andere gelijkaardige Bijbelteksten verwijzen duidelijk naar het feit dat uiteindelijk iedereen voor Gods troon zal komen, de rechtvaardige Rechter, en zal rekenschap moeten geven over zijn leven. Hij zal ieder vergelden naar zijn daden.
Maar hier op aarde dient ook ingegrepen te worden tegen allerlei misdaden. Vandaar dat, vooral op initiatief van Mgr. Léonard, de commissie Adriaenssens werd opgericht. Doofpottenpolitiek moet verdwijnen, want enkel de waarheid maakt vrij! Aan de slachtoffers wordt soms gevraagd om vergiffenis te schenken aan de dader, precies alsof het om iets banaals zou kunnen gaan. Dit is al té goedkoop!
Vele slachtoffers hebben het gevoel dat zij mededaders zijn, dat zij het zouden hebben uitgelokt en mede daardoor durfden ze ermee niet naar buiten komen. Zo roept Mgr Léonard met nadruk hen op om hun leed te komen vertellen. De zorgverlening van slachtoffers van pedofilie bestaat uit twee fundamentele luiken: zijzelf moeten duidelijk en openlijk van hun naasten erkenning krijgen dat zij slachtoffer zijn, dat zij deze onnoemelijke daden niet hebben uitgelokt, dat zij zowel lichamelijk als psychisch zijn verkracht; ten tweede moeten de daders dit ten overstaan van hen erkennen, tevens moeten zij in evenredigheid een straf krijgen die hen als daders duidelijk maakt dat deze straf in verhouding is tot de misdaad die zij hebben gepleegd. Dan pas kan het genezingsproces bij de slachtoffers alsook bij de daders in werking treden. Het is te hopen dat de daders tot inkeer komen, doorheen hun straf en door hun erkenning dat zij de schuldigen zijn
Slechts dan en dan alleen kan ook vergeving als het uiteindelijke sluitstuk een plaats hebben.
De commissie, zolang deze kon werken in samenspraak met justitie en het openbaar ministerie, heeft al goed werk verricht. Sommigen willen dat de Kerk er geen rol mag in spelen. Juist wel! De Kerk kan en moet dan de daders, wiens feiten al lang voor de justitie verjaard zijn, toch een kerkelijke sanctie opleggen. Zo kunnen de slachtoffers weten dat rechtvaardigheid wel bestaat.
Wat ook heel bedroevend is, is dat de media, die al jarenlang de kerk in diskrediet wil brengen, aanhoudend de Kerk beschuldigen, alsof iedere geestelijke nu een potentiële pedofiel zou zijn. Worden nu de slachtoffers niet door de media gebruikt, misbruikt, om de Kerk te vernietigen? En wie is de Kerk? Zijn dit ook niet diezelfde reporters en verslaggevers die wellicht zelf ook gedoopt, gevormd en kerkelijk gehuwd zijn of waren
?
Laten we ons niet van de wijs brengen. We leven nu in een tijd van loutering en noodzakelijke bekering en het is de hoogste tijd dat de Kerk van binnenuit uitgezuiverd wordt. Houden we ons vast aan de belofte van Jezus dat de poorten der hel de Kerk, die Hij Zelf gesticht heeft, en waar Hij op het kruis Zijn bloed voor heeft vergoten, niet zal overweldigen. Christus blijft Zijn Kerk getrouw, al bestaat die niet alleen uit heiligen maar ook uit zondaars. Blijven wij niettemin trouw aan onze Heer Jezus Christus en Gods Kerk en laten we ruimer kijken dan de publieke opiniemakers ons voorhouden. Hoewel geestelijken ook mensen met fouten zijn, en zoals Paulus zegt de schat - van ons geloof en hoop en de sacramenten - in broze vaten dragen, de meeste geestelijken leiden een voorbeeldig leven en zetten zich met hart en ziel in.
Ons geloof wordt nu hard op de proef gesteld, en toch moeten we volharden. Ook Jezus moest Judas, één van de twaalf die Hij gekozen had, als verrader ondergaan en zelfs de overige elf lieten Hem in de steek bij Zijn gevangenneming of, zoals Petrus, verloochenden Hem. En toch schenkt Hij hun de Geest na Zijn opstanding uit de doden, en toch belooft Hij en maakt Zijn belofte waar, dat Hij met ons blijft tot het einde der tijden. Nemen we dus een voorbeeld aan de dienstmeisjes uit het evangelie die olie meebrachten om hun lampen brandend te houden. Deze olie is niets anders dan ons geloof, ons dagelijks gebed en het in alle nederigheid ontvangen van Gods liefdegaven, de sacramenten,
een vermorzeld hart wijst Gij niet af
zoals David na zijn zonden in psalm (50)51 bidt.
QQQQQQQQQQQQQQQQQQ
Priestercelibaat en huwelijkstrouw I.
Conferentie door Dr. Luc Kiebooms naar een tekst van Leo Kiebooms.
Woord vooraf
We onderscheiden in deze lezing twee delen en een eerste deel handelt over het priestercelibaat waarover we het vandaag zullen hebben en het tweede over de liefde tussen gehuwden dat op een latere datum wordt gebracht.
De titel van de lezing bestaat uit twee Schriftwoorden over liefde tussen mensen die zich spiegelen moet aan de Liefde van de Heer. Maar in een tijd waar de cultuur van de dood hoogtij viert, balancerend tussen abortus en euthanasie, waar klinieken bevorderd zijn tot doodshuizen, waar het van het leven beroven een wettelijk statuut krijgt, waar consumptie en genot afgoden zijn, waar 'de liefde bedrijven' alles behalve als echte liefde bedoeld is, waar moederschap dikwijls maar een bijtaak voor de vrouw is, waar het man zijn beperkt lijkt tot spermadonatie, liefst geheel anoniem dan nog, waar echtscheiding en 'slinger' (co)ouderschap maatschappelijke promotie genieten, waar de opvoeding tot onkuisheid en immoraliteit de eindtermen van het onderwijs halen, waar God doodgezwegen wordt en Christus 'ontgoddelijkt', waar godsdienst geseculariseerd wordt, waar de Kerk slechts een 'instituut' is waar het priesterschap herleid wordt tot een (liefst tijdelijke) job en waar hun opleiding en die van hun pastorale medewerkers onder het niveau ligt van dat van een opleiding bij de VDAB, waar de Schriften verwezen worden naar de wereld van mythen en legenden, daar is het niet gemakkelijk om over liefde te spreken in termen zoals de gewijde teksten uit de Schrift haar kenbaar maken.
De leer over de liefde mag echter verder niet verkracht en ontkracht worden, in tegendeel, we willen proberen deze te bekrachtigen in het licht van gewijde teksten zoals ze opgetekend staan in het Nieuwe Testament. We willen, in alle bescheidenheid, een poging wagen.
Bezinning over het priestercelibaat
'Een nieuw gebod geef Ik u: heb elkaar lief. Zoals Ik u heb liefgehad, zo moet ook gij elkaar liefhebben.'(Jo. 13,34-35).'Een dienaar begrijpt niet wat zijn Meester doet.'(Jo. 15,12b)
De titel van dit deel is een uitspraak van Jezus op het Laatste Avondmaal. Nadat Judas het cenakel verlaten heeft om Hem te verraden, spreekt Jezus voor eerst over de liefde die de apostelen elkaar moeten toedragen. Zij moeten elkaar liefhebben zoals Hij hen heeft liefgehad.
De openingszin van de Laatste Avondmaalscène is gekend: 'Het Paasfeest was op handen. Jezus, Die wist dat Zijn uur gekomen was om uit deze wereld over te gaan naar de Vader en Die de Zijnen in de wereld bemind had, gaf hun een bewijs van Zijn Liefde tot het uiterste toe '(Jo. 13,1) Een andere vertaling ('de Bijbel' in onze taal, voor elke dag, Frans Cromphout sJ, Peter Vande Vyvere, Lannoo p.25) luidt als volgt: 'Het Paasfeest was dichtbij. Jezus wist dat voor Hem het uur was gekomen om uit deze wereld heen te gaan, naar Zijn Vader toe. Hij had de mensen liefgehad, die Hem toehoorden in deze wereld. Nu wilde Hij ze een teken geven van Liefde tot het einde'. Wat in de eerste vertaling als 'de Zijnen '(idios) vertaald wordt, wordt in de tweede weergegeven met: 'de mensen die Hem toebehoorden (idios)'.
Johannes gebruikt hetzelfde woord als Paulus waar deze spreekt over de liefde van de vrouw: 'Vrouwen, wees uw man onderdanig (idios).' De vrouw behoort haar man toe. Hier zegt nu Jezus dat Zijn apostelen, de elf na het vertrek van Judas, Hem toebehoren, 'de Zijnen' zijn die Hij liefheeft, Zijn geliefden zijn.. Het gaat om een intieme en exclusieve relatie tussen Hem en de elf, die Hij tot priester wijden zal. Hij noemt Zichzelf de Wijnstok, Zijn priesters zijn de ranken, die vrucht moeten dragen!
Cfr. 'En één voor één roept Hij Zijn eigen (idios) schapen bij hun naam en leidt ze naar buiten. En als Hij al Zijn schapen naar buiten geleid heeft, gaat Hij voor hen uit. Zijn schapen volgen Hem, want ze kennen Zijn stem '(Jo. 10,34). Jezus spreekt over de Goede Herder. Maar nu is Zijn uur gekomen, en gaat Hij voor hen uit, weliswaar langs lijden en sterven, maar ook opstanding, naar de Vader.
En waar Paulus spreekt: 'Mannen, heb uw vrouw lief, zoals Christus de Kerk heeft liefgehad: Hij heeft Zich voor haar overgeleverd om haar te heiligen, haar reinigend door het waterbad met het Woord, Hij heeft de Kerk tot Zich gevoerd als een heerlijke bruid, zonder vlek of rimpel of fout, heilig en onbesmet '(Ef. 5,2527), zo spreekt nu Jezus tot Zijn apostelen/priesters: 'Geen groter liefde kan iemand hebben dan deze, dat Hij Zijn leven geeft voor Zijn vrienden, (Zijn geliefden). Gij zijt al rein dank zij het woord dat Ik tot u gesproken heb. Blijf in Mijn Liefde, zonder Mij kunt gij niets! '(Jo. 15,13 en 3).
Vader en Zoon, broers en zussen, woning met vele kamers, eten en drinken, bruid en bruidegom, elkaar liefhebben, kinderen van God: voor christenen blijkt godsdienst een liefdevol familiegebeuren te zijn. Voor de mens, naar Gods beeld en gelijkenis geschapen, is liefde het spel der minne en het spel der zinnen: één groot liefdesspel waarvoor de Schepper de spelregels heeft neergeschreven in het hart van de mens. Jammer toch dat de zonde in vele gevallen de zuiverheid van het spel vertroebelt; wat rein geschapen is, kan onrein worden in de 'uitvoering', omdat het hart bezoedeld is.
Daaromtrent zei Jezus: 'Men eert Mij met de lippen, maar hun hart is ver van Mij. Uit het binnenste van de mensen komen boze gedachten, ontucht, diefstal, moord, echtbreuk, hebzucht, kwaadaardigheid, bedrog, losbandigheid, afgunst, godslastering, ijdelheid en lichtzinnigheid.' (Mc.7,20-22). Zo stelt men Gods spelregels buiten werking, zo wordt Gods Woord krachteloos (cfr.Mc.7,9. 13a).
Hét liefdesspel bij uitstek is de liefde tussen man en vrouw waar dezen, aan elkaar gegeven, 'Die twee zullen één vlees zijn.' (Gen.2,24 - Ef5,31), zorg dragen én voor elkaar én voor het nieuwe leven dat uit hen geboren wordt.
Maar waar de liefde zich toont, is de satan niet ver weg. Jezus weet dat, maar Zijn boodschap blijft duidelijk: 'Wat God derhalve heeft verbonden, mag de mens niet scheiden.' (Mc. 10,9), zo duidelijk zelfs dat de leerlingen Hem zeiden: Als de verhouding tussen man en vrouw zó is, kan men beter niet trouwen.'(Mt.19,10). Jezus geeft daarop een onverwachte repliek: 'Er zijn onhuwbaren die zo uit de moederschoot zijn voortgekomen; en er zijn onhuwbaren die door de mensen zo gemaakt zijn; maar ook zijn er onhuwbaren die zichzelf onhuwbaar hebben gemaakt omwille van het Rijk der hemelen.Wie bij machte is dit te begrijpen, hij begrijpe het! '(Mt.19,12).
'Onhuwbaar' is de vertaling van het Griekse 'eunouchos', 'eunuch': 'kamerdienaar aan koninklijke hoven', of ontmand uit godsdienstige redenen. 'Zichzelf uit vrije wil onhuwbaar maken omwille van het Rijk der Hemelen', staat dan voor de man die afstand doet van zijn natuurlijke gedrevenheid kinderen te verwekken en zich niet bindt aan een vrouw, om zo helemaal 'beschikbaar' 'idios' (Ef.5,22) te zijn voor de Kerk. Als de Kerk van de priester vraagt celibatair te leven betekent dit, dat de kinderen Gods die hij moet weiden, niet zijn kinderen zijn, maar kinderen die 'uit God geboren zijn', waarvan het Vaderschap God toekomt. Dit inzicht is maar met de jaren gegroeid, ingegeven door de Geest. Van de kinderen Gods, geboren in de schoot van onze moeder de Kerk, kan men zeggen, naar analogie met Jezus' moeder: 'dat Kind in haar schoot is van de Heilige Geest. '(Mt.1,20).
Christus is de Bruidegom,de Kerk is de Bruid.
In de brief van Paulus aan de Efeziërs, in de passage over het huwelijk, laat hij op het zinnetje, 'en die twee zullen één vlees zijn,' volgen: 'Dit geheim heeft een diepe zin. Ik voor mij betrek het op Christus en de Kerk.' (Ef 5,32) Proberen we Paulus' tekst nu eens in de 'andere' richting te lezen: vertrekkend, niet van man/vrouw' maar van de Christus! Kerkrelatie: het oogpunt waaruit Jezus naar de Kerk kijkt. 'Christus is het Hoofd van de Kerk, die Zijn Lichaam is. Hij heeft Zich voor haar prijsgegeven om ze heilig en zuiver te maken door de doop en het woord. Zo wil Hij de Kerk voor Zich zien staan: stralend, helemaal smetteloos en rimpelloos, heilig en onberispelijk. Niemand minacht zijn eigen lichaam;integendeel, h(H)ij voedt het en verzorgt het, zoals Christus dat met de Kerk doet. Om die reden zal de man weggaan van bij zijn vader en moeder, en één worden met zijn vrouw; die twee zullen één vlees zijn.'(Ef 5,23-25en 29-31). Christus heeft de schoot van de Vader 'verlaten', en is 'overschaduwd door de H. Geest' mens geworden uit de Maagd Maria, ter wille van Zijn Kerk. De eenheid tussen Christus en zijn Kerk spiegelt zich aan de goddelijke intieme liefde in de schoot van de Drieëne God: in de volle eenheid tussen Christus en Zijn Kerk, zoals Hij één is met de Vader, 'dat zij één mogen zijn in Ons opdat de wereld gelove.'
En over de Kerk zegt Paulus: 'Wees als aan de Heer, in alle opzichten, onderdanig' idios', wees beschikbaar, wees 'de Zijnen' (Jo. 13,1): 'die de Zijnen in de wereld bemind had, gaf Hij een bewijs van Zijn liefde tot het uiterste toe.' (Jo. 13,1).
Leven geven: goddelijk Vaderschap overgedragen aan de Heer.
Jezus omschrijft Zijn zending aldus: 'Ik ben gekomen opdat zij leven zouden bezitten, en wel in overvloed.' (Jo.1O,IO). Die van Hem leven in overvloed ontvangen, zijn de kinderen van God, 'zij zijn niet uit bloed, noch uit de begeerte van het vlees of de wil van een man, maar uit God geboren.' (Jo.1,13). 'Zo gaf de Vader ook aan de Zoon leven in Zichzelf te hebben. '(Jo.5,26). Immers: 'Niemand neemt Mijn leven af, Ik geef het Zelf. De Vader heeft Mij lief, omdat Ik Mijn leven geef voor Mijn schapen.' (Jo,l0,11en vlg.).
Dat is de zending die Jezus doorgeeft aan Zijn apostelen/priester. Zij zullen Zijn schapen moeten weiden zoals het hoort. Zij zullen Christus' schapen weghalen bij slechte herders, de verstrooiden samenbrengen, het verlorene opzoeken, het gewonde dier verbinden, het zieke op krachten brengen en zorg dragen voor vette en sterke dieren. Zij zullen ze weiden als echte herders (cfr. Ez.34 vlg.). Zoals de Heer Zelf worden ook zij 'door de Vader geheiligd' (Jo.l0,36) om in de wereld te worden gezonden om de familie van Gods kinderen zichtbaar gestalte te geven en uit te breiden, 'vruchten voort te brengen die blijvend mogen zijn.'(Jo. 15,16).
Vaderschap van de Heer overgedragen aan de priester.
'Ik ben gekomen opdat zij het Leven zouden bezitten en wel in overvloed.' (Jo10,10).
Tot medewerking aan dit Vaderschap van de Heer wordt de priester geroepen. Van zijn natuurlijke vaderschap ziet de priester af om deel te hebben aan Gods Vaderschap, op uitverkiezing van de Heer. Als Jezus Zichzelf de wijnstok noemt, zijn zij de ranken aan wie vruchten moeten groeien; Jezus' blijvende vruchten groeien maar aan de gezuiverde ranken. Goddelijk leven, eeuwig leven, komt van de Heer; Zijn apostelen/priester geven het door om de vruchten tot rijpheid te brengen. Voor dit ambt kiest Jezus Zijn priesters uit. Hij zal de Geest vragen om hen in dit ambt te bevestigen, zoals de Geest neerdaalde op Hem bij Zijn doop in de Jordaan. Die nederdaling betekent zoiets als een formele ambtsbevestiging. 'De Geest des Heren is over Mij gekomen, omdat Hij Mij gezalfd heeft. Hij heeft Mij gezonden om aan de armen de Blijde Boodschap te brengen.' (Lc.4,18). 'Zie, Mijn Dienaar, die Ik heb uitverkoren, Mijn welbeminde, in wie Mijn Ziel behagen vond. Ik zal Mijn Geest op Hem doen rusten, Gods wet zal Hij verkondigen aan de volkeren.'(Mat. 12,18)
Priesterschap/Eucharistie.
Hier vinden we de samenhang terug met de H. Eucharistie, die verwijst naar het doopsel in Zijn Bloed: 'Zijt gij in staat de beker te drinken die Ik drink en met het doopsel gedoopt te worden waarmee Ik gedoopt word? Inderdaad, de beker die Ik drink, zult gij drinken, en met het doopsel, waarmee Ik gedoopt word, zult gij gedoopt worden. De Mensenzoon is niet gekomen om gediend te worden, maar om te dienen en Zijn Leven te geven als losprijs voor velen.' (Mc.10,,38.39.45): dit refereert naar de instelling van de Heilige Eucharistie waar Jezus het brood indoopt: 'Aan wie Ik het stuk brood zal geven dat Ik ga indopen.' (Jo. 13,26). (Jezus van Nazareth, Benedictus XVI, Lannoo, p.46, verder: 'De kerkvaders hebben in deze gebeurtenis daarom niet ten onrechte een analogie gezien met de zalving waarmee koningen en priesters in Israël in hun ambt bevestigd werden. Het Oude Verbond zag in de zalving het zichtbare teken van de gaven, van de Geest Gods, waarmee het ambt werd toegerust.').
Onverdeelde toewijding aan de Heer.
Bij de doop van Jezus sprak de Vader vanuit de hemel: 'Deze is Mijn geliefde Zoon, in Wie Ik Mijn welbehagen gesteld heb.' (Mat. 3,17), zo zal ook de priester in Gods welbehagen staan. Dit beeld van Gods welbehagen verwerkt Paulus in zijn 'pleidooi' voor het ongehuwde leven van de priester. 'De getrouwde man heeft zorg voor aardse zaken, en wil zijn vrouw behagen. Wie niet getrouwd is, heeft zorg voor de zaak des Heren, en hoe hij de Heer kan behagen.' (1 Kor.7,33.32). 'Daarom is onze enige eerzucht, hetzij thuis hetzij in den vreemde, Hem te behagen.' (2 Kor.5,9). 'God zelf heeft ons geschikt bevonden en ons het Evangelie toevertrouwd; daarom spreken wij ook niet om bij mensen in de gunst te komen, maar alleen om te behagen aan God, die ons hart toetst.' (1 Tess.2,4).
'Het afstand doen van het huwelijk en familie is vanuit dit gezichtspunt te begrijpen: ik doe afstand van datgene wat menselijkerwijs gezien niet alleen het normaalste, maar ook het belangrijkste is. Ik doe afstand ervan om zelf nieuw leven aan de levensboom voort te brengen, een eigen akker te hebben, en ik leef in het geloof dat mijn land in werkelijkheid God is en daardoor maak ik voor andere mensen geloofwaardig dat er een Hemels Rijk bestaat. Daardoor leg ik niet alleen met woorden, maar door deze specifieke levenswijze getuigenis af voor Jezus Christus, voor het evangelie, en stel Hem op deze manier mijn leven ter beschikking.' (Zout der aarde Kard. J. Ratzinger - Ten Have p.194/195).
Een groeiend inzicht.
Niet dat in de tijd van de eerste Kerk het celibaat 'verplichtend' was om het leidersambt uit te oefenen. 'Een leider van de gemeente moet onberispelijk zijn, de man van één vrouw, matig, verstandig, gastvrij, bekwaam om te onderwijzen... iemand die zijn eigen huis goed bestuurt en met ernst en waardigheid zijn gezag uitoefent over zijn kinderen.' (1 Tim.3,12),[nota van de secretaris: in dit specifieke vers wordt er wel van diakens gesproken], maar voor Paulus was de ongehuwde staat een zegen: 'Het gaat mij om de eerbaarheid en een onverdeelde toewijding aan de Heer '(1 Kor.7,35b). 'Het is een levensgewoonte die zich al zeer vroeg in de kerk uit goede Bijbelse motieven heeft ontwikkeld. (ibidem).
Een hemelse levenswijze.
De ongehuwde levenswijze van de priester is reeds een vooruitblik op de hemelse levenswijze: 'Jezus gaf hun ten antwoord: Gij vergist u, omdat gij noch de Schrift, noch Gods macht kent. Na de verrijzenis is er geen sprake meer van huwen of ten huwelijk gegeven worden; men zal zijn als engelen Gods in de hemel. '(Mat. 22,29-30/ Mc. 12,25). In het priesterlijk celibaat doet de priester afstand van zijn natuurlijke streven naar aardse kinderen, om zich geheel en al te kunnen wijden aan de zorg voor de kinderen van God. Ook dan is hij maar de 'onnutte knecht' die gedaan heeft wat hem opgedragen werd, die alleen maar zijn plicht gedaan heeft.' (Lc.17,10); hij is maar de 'arbeider' die de oogst, die aan de Heer toebehoord, heeft helpen binnenhalen.
'Wij, wij weten dat we van de dood naar het leven zijn overgegaan, doordat we onze broeders liefhebben. Hierin hebben wij de liefde ervaren: Hij, Jezus, heeft Zijn leven voor ons prijsgegeven. Ook wij moeten ons leven prijsgeven voor onze broeders. Wie Zijn geboden onderhoudt, blijft in God, en Hij blijft in hem. Hieraan ervaren we dat Hij in ons blijft: door de Geest die Hij ons geschonken heeft.' (1 Joh. 3,14.16.24).
Jezus eerste leerlingen.
Jezus leefde celibatair: Hij had geen steen om Zijn hoofd op te doen rusten na Zijn zware dagtaak van prediking en genezingen; voor Zijn gebedsleven vinden we Jezus vooral terug, in de nacht, op een of ander afgelegen oord, een berg, de Olijfhof, enz. (cfr. Mc. l,35; 6,45, Lc.4,42; 6,12;9,18).
Over het huwelijksleven van de apostelen staat niets in het Nieuwe Testament, enkel dat Petrus een schoonmoeder had en dus een getrouwd man was. Maar leefde zijn vrouw nog of was ze overleden, hadden ze samen kinderen? Geen vermelding. Waren Jacobus en Johannes, de zonen van Zebedeüs nog thuis? Zij waren Jezus gevolgd terwijl ze hun vader en de dagloners in de boot achterlieten (Mc.1,20). Hun moeder kwam immers bij Jezus lobbyen. Alleen Lucas maakt gewag van vrouwen die Jezus hielpen, maar dat waren niet de echtgenotes van de apostelen (Lc.8,1‑3). Johannes de Doper 'ging gekleed in kameelhaar met leren gordel om zijn lendenen, hij at sprinkhanen en wilde honing' (Mc.1,6) Hij had blijkbaar geen gezin gesticht.
Leefden de apostelen celibatair?
In de Schrift wordt er niets over gezegd. Enkel een vermoeden in die zin zouden we misschien mogen afleiden uit Petrus' woorden: 'Zie, wij hebben alles verlaten en zijn U gevolgd.' Immers, Jezus' antwoord zou een aanduiding kunnen inhouden: Jezus zei hun: Voorwaar, Ik zeg u, niemand is er die huis of broers of zussen verlaten heeft, of moeder of vader of kinderen of velden ter wille van Mij en ter wille van het Evangelie, die niet honderdvoudig terugkrijgt ... nu in deze tijd, en in de toekomende wereld het eeuwige leven. '(Mc. 10,28-30).
Het nieuw gebod gericht aan de elf.
'Dit is Mijn gebod: heb elkaar lief zoals Ik u heb liefgehad. Dat is de grootste liefde: zijn leven geven voor zijn geliefden. En Mijn geliefden zijn jullie als jullie doen wat Ik jullie opgedragen heb. Ik noem jullie geen dienaars meer: een dienaar begrijpt niet wat zijn meester doet.' (Jo.15,12-14).
Jezus' boodschap is aan de gehele mensheid gericht, aan iedereen en geldt voor alle tijden. Maar deze woorden over het 'nieuw gebod' sprak Hij uit op het Laatste Avondmaal waar alleen de elf (na het heengaan van Judas) aanwezig waren en waar Hij Zijn apostelen tot priester wijdde. Hij stelde die avond én het sacrament van de H. Eucharistie in, én het sacrament van het priesterschap. Met de woorden 'elkaar liefhebben' richt Jezus zich speciaal tot de elf 'wijdelingen', op hun wijdingsmoment. In deze context klinkt het als een specifieke 'richtlijn', een bijzondere levensregel voor de 'priesterequipe', 'sicuti fratres "(zalige priester Poppe), die zij moeten vormen. 'Gij hebt maar één Meester en gij zijt allen broeders.' (Mat. 23,8). Voor die eenheid heeft Jezus gebeden. De eenheid tussen Vader en Zoon doorgegeven in de Geest, moeten Zijn priesters gestalte geven als zij optreden 'in Zijn Naam'. In deze context mogen we zeggen dat deze 'Jezusliefde' hét kenmerk is van ieder priester. 'De Liefde van God wordt liefde voor God, de liefde voor God wordt liefde met God. Zoals God Zijn kinderen bemint, zo beminnen zij met Hem elkaar. Dat is de nieuwe maatstaf (Uur van de verheffing Hans Tercic - uitg. Halewijn p.94). Op die wijze en met die maat moet de priester in de eerste plaats die liefde waarmaken en aantoonbaar maken; zo immers wil Hij dat de mensen Hem zouden kunnen erkennen wanneer Hij naar de Vader is teruggekeerd en de priester door Hem gezonden wordt. 'Door Hem hebben wij de genade van het apostelschap ontvangen.'(Rom. 1,5).
'Het sacrament van het Priesterschap bekleedt de priester met een universeel vaderschap dat hem heiligt en hem aan de hele wereld geeft. Niets is voor een priester meer aangrijpend dan deze ervaring van een wereldwijd vaderschap. De roeping van de priester bestaat erin het leven te ondersteunen en het te laten overvloeien, vreugde te geven, de volmaakte vreugde die grenzeloze ontmoeting is met de Liefde.
Men vraagt aan een priester niet wie hij is of waar hij vandaan komt, of wat hij van zijn voorouders heeft geërfd, tot welk een volk of cultuur hij behoort, men vraagt hem eenvoudigweg Jezus Christus te zijn. En juist omdat de priester als priester sacrament van Jezus Christus is, moet hij in zekere zin uitstijgen boven zichzelf, zijn grenzen vergeten en meer geven dan hij bezit, want hij staat daar als het Sacrament van Jezus Christus.
Jezus' oproep tot Zijn priesters luidt: 'Jullie moeten elkaar liefhebben, zoals Ik jullie heb liefgehad.' (Jo.1334). 'Wie bij machte is dit te begrijpen, hij begrijpe het!' (Mt.19,12).
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
Mat 10, 28-29: Weest niet bevreesd voor hen die wel het lichaam kunnen doden maar niet de ziel; vreest veeleer Hem die en ziel en lichaam in het verderf kan storten in de hel. Maar als iemand een van deze kleinen die in Mij geloven aanstoot geeft, zou het beter voor hem zijn als men hem een molensteen om de hals hing en hem liet verdrinken in het diepste van de zee.
1 Kor 6, 9-10: Weet gij niet dat zij die onrecht plegen het koninkrijk Gods niet zullen erven? Maakt uzelf niets wijs! Hoerenlopers, afgodendienaars, echtbrekers, schandknapen, knapenschenders, dieven, uitbuiters, dronkaards, lasteraars, oplichters, zij zullen het koninkrijk Gods niet erven.
1 Tim 1,10: hoerenlopers, knapenschenders, ronselaars, leugenaars, meinedigen en al het andere dat strijdt met de gezonde leer.
Joh 8, 32: Dan zult ge de waarheid kennen en de waarheid zal u vrijmaken.
Mat 16, 18: Op mijn beurt zeg ik u: Gij zijt Petrus; en op deze steenrots zal Ik mijn Kerk bouwen en de poorten der hel zullen haar niet overweldigen.
|
