Waardoor groeit een plant?

De natuur is een wonder: ze neemt en geeft, overleeft en sterft uit, verandert en verrast, is overweldigend en verwoestend. Een van de mysteries van de natuur is het groeiproces van planten, bomen, bloemen en gewassen. Hoewel het inmiddels biologisch verklaard is, heeft dit fenomeen de mens altijd geïntrigeerd. Is het willekeur dat de ene plant beter groeit dan de andere? De fascinerende natuur In de natuur komen sterk afwijkende patronen in kleur of grootte meer dan eens voor. Meestal wordt dit veroorzaakt door extreme omstandigheden of een genetische 'foutje'. De nieuwsgierige mens probeert sinds oudsher greep te krijgen op dit patroon door steeds weer nieuwe en soms bizarre kweekmethoden toe te passen. Vaak met succes. Toch blijken de wegen van Moeder Natuur ondoorgrondelijk en heeft ze alle moderne hulpmiddelen ten spijt, meestal het laatste woord. Planten, bloemen, bomen en gewassen groeien onder de juiste omstandigheden voorspoedig. Maar wat zijn eigenlijk die juiste omstandigheden? En wat gebeurt er in een plant tijdens zo'n groeiproces? Het begin Nadat het bevruchte zaadje is ontkiemd, ontstaat een worteltje die voedingsstoffen uit de grond kan opnemen. Hier groeit een pluimpje uit: het eerste stengeltje met de blaadjes, lobbladen genoemd. Als al het voedsel dat opgeslagen ligt in het zaadje is opgebruikt, moet het piepkleine plantje voor zichzelf gaan zorgen met medewerking van de omgeving. Broodnodige stoffen: Nu begint het overleven. Dat betekent onder andere voldoende licht, lucht, water en voeding. Een van de processen die planten in leven houden en doen groeien, wordt fotosynthese genoemd. Dit is een proces waarin de plant glucose aanmaakt als voedsel, met behulp van water, kooldioxyde en licht. Water neemt de plant op uit de grond en kooldioxyde uit de lucht. Het mooie voor de mens is, dat tijdens de fotosynthese niet alleen glucose als voeding wordt gevormd, maar ook zuurstof. Een klein deel daarvan heeft de plant zelf nodig en de rest scheidt ze weer af aan de lucht. Het maakt meteen duidelijk waarom planten zo belangrijk zijn. Bij elke vorm van verbranding in de wereld (motoren, vuur e.d.) wordt namelijk zuurstof verbruikt en kooldioxyde gevormd. Het proces van de plant is precies het tegenovergestelde en is daarmee onmisbaar voor al het andere leven op aarde. Groeistoffen: Naast de basisbehoeften licht, lucht, voedsel en water, zijn er nog andere factoren die de groei van een plant bepalen. De groeistoffen die voorkomen in de plant zijn heel belangrijk en enigszins te vergelijken met hormonen. Groeistoffen worden in zeer kleine hoeveelheden aangemaakt in de stengel en de worteltop van een plant. Daarna worden ze naar de groeiende delen vervoerd om hun stimulerende werking te doen. Deze groeistoffen helpen een plant omhoog uit te groeien, als ze bijvoorbeeld te donker staat. De plant moet dan letterlijk naar het licht toegroeien in haar drang om te overleven. Factoren die de groei van een plant ongunstig kunnen beïnvloeden zijn droogte, koude, wind, teveel licht, te weinig licht, te schrale grond en te zware grond. Een grondsoort die bijvoorbeeld arm is aan ijzer, brengt wat bleek uitziende planten voort. Voor een optimale plantengroei moet de grond ook verschillende zouten bevatten waarin stikstof, fosfor, kalium, calcium, zwavel, ijzer en magnesium aanwezig zijn. Een te grote hoeveelheid van een bepaalde stof kan nadelig zijn. Zo is het bekend dat teveel koper en zink tot afwijkingen bij planten kunnen leiden. Het gaat dus altijd om de juiste hoeveelheden en combinatie. Dat is precies de reden dat de ene plant het in een warm klimaat beter doet dan in een koude omgeving. Of dat blijkt dat de ene grondsoort beter voor haar is dan de andere. Ditzelfde geldt voor licht: men maakt dan ook onderscheid tussen zonneplanten en schaduwplanten. Vaak is een extreme verandering van de leefomstandigheden fataal voor een soort. Denk aan de ontbossing: schaduwplanten staan dan opeens in het volle licht wat levensgevaarlijk is voor die soort. Maar bij te weinig licht, kan het proces van de fotosynthese niet op gang komen. De plant sterft dan als het ware aan ondervoeding. Dat zie je bijvoorbeeld bij gras onder een boom. Waar de schaduw valt, is het gras verdwenen. Vaak past een soort zich aan, aan de veranderde omstandigheden, zoals in een dichtbegroeid bos waar veel bomen van onder kaal zijn en alleen heel hoog takken hebben.

01-05-2006 om 13:39 geschreven door wooddestroyer2