Gisteren was het precies drie maand geleden dat ik mijn opwachting maakte in de bizarre wereld van de sociale media. Het begon toen steeds meer vrienden Messenger boven email gingen verkiezen, waardoor het contact met hen moeilijker werd. Van het één kwam het ander. Messenger was eerst, FaceBook volgde. Er bestond nog een account uit de RadioVisie-periode. Zelfs na meer dan drie jaar inactiviteit was dat binnen de paar seconden weer operationeel. Het klopt; internet vergeet niet, niks en nooit. Het is en blijft een vreemd gevoel. Uiteraard raad je het vervolg. Twitter en Instagram maakten al snel een klavertje vier van mijn activiteiten binnen de sociale media.
Zette ik op 21 juli zomaar een foto op mijn FB-pagina, zonder dat ik ook maar enig idee had waar ik naartoe wilde, dan kijk ik een kwartaal later terug op een bijzonder vreemd parcours. Al na een paar dagen en enkele berichten was de respons groot. Zonder dat ik het eigenlijk zelf besefte werd ik meegesleurd in de stroom reacties, suggesties en goede raad allerhande. Het leidde tot een vreemd soort comeback van RadioVisie. Ik sta er bij en kijk er naar. Raar Meegesleurd in de vaart der volkeren, om een citaat van Lodewijk van Deyssel te recycleren.
Aan hulp en suggesties ontbreekt het niet. Ik krijg continu tips via Messenger, ik hang uren aan de lultoeter en de bestanden die via WeTransfer verstuurd worden, zijn nauwelijks nog te tellen. Dat is dan weer het leuke aan het sociale media-verhaal, het werkt allemaal zo makkelijk, het is zo eenvoudig. Het zet aan tot actie, tot reactie, tot initiatief. De spontane verbeteringen en aanvullingen in woord, beeld en geluid, toegevoegd door volgers aan mijn schrijfsels, geven een extra dimensie. De kracht van dit medium.
Tegelijk ben en blijf ik sceptisch tegenover de machtsconcentratie van deze online platformen. Hun hele hebben en houwen is in handen van slechts enkele, meestal Amerikaanse bedrijven. Mijn aangeboren scepticisme tegenover macht en de beperking van vrijheid vaart daar niet goed bij. Privacy problemen, de wijze waarop marketeers op Facebook de gunsten van mijn vriendschap proberen te verkrijgen en de rol die het medium speelt in het leven van personen die het minder goed menen. Maar daar wil ik nu niet verder over uitweiden. Wel over de start van .
HET NIEUWE RADIOVISIE RETRO
Sinds gisteren is ook de bedrijfspagina RadioVisie Retro actief. Op zich is het onderscheid met de gewone Facebook-profielen enkel belangrijk voor de mensen achter de activiteit, niet zozeer voor de bezoekers, volgers, lezers, fans Momenteel is er naar inhoud toe, voorlopig, niet zo heel veel verschil met mijn persoonlijk FB-pagina. Op termijn gebeurt dat wel, maar uiteraard word je daarvan op de hoogte gehouden.
Sinds 4 september is ook deze RadioVisie-blog actief. Ook hier vind je grotendeels dezelfde inhoud terug als op beide Facebook-pagina's. Deze blog is uiteraard bedoeld voor mensen die FaceBook nog steeds afzweren. Nogal wat radiofans hadden vernomen dat we terug zijn (al is dat eigenlijk niet zo) en vroegen om hen niet te vergeten. Ik ben opgevoed met de slogan Men vraagt en wij draaien. Dan begrijp je het verder wel. Het gaat om een vrij eenvoudig concept; tekst en fotos, een zeldzame link naar YouTube. Omdat alle begin moeilijk is. Binnen afzienbare tijd wordt de blog gemigreerd naar Wordpress, waar er meer mogelijkheden zijn.
DE ENE RADIOVISIE IS NIET DE ANDERE
Onlangs werd ik geattendeerd op het bestaan van radiovisie.info. Daar hebben noch ikzelf, noch iemand die ooit voor RadioVisie werkte iets mee te maken. Het gaat om een forum dat beheerd wordt door iemand die zich Master Magic noemt. Gestart in 2014, kort nadat de RadioVisie.eu redactioneel ophield te bestaan, maar wel online bleef (tot op vandaag). Met andere woorden het forum gebruikt de naam RadioVisie onterecht.
Niet netjes. Ik heb op diverse manieren contact gezocht, maar er komt geen reactie. Alweer niet netjes. Ik wilde dit maar even meegeven om verwarring uit te sluiten. Voor je het weet worden verkeerde conclusies getrokken. Afijn, mocht iemand Master Magic kennen, vraag hem dan eens op te houden met het spelen van verstoppertje en contact met mij op te nemen. Merçi hé!
Herinner je je de tijd voor het internet er was, voor satelliet- en kabeltelevisie? Je wereldbeeld was een stuk beperkter. Tijdschriften, stripverhalen, de bioscoop en als je geluk had en in de grensgebieden woonde, was er ook buitenlandse televisie. Het waren zowat de enige middelen om je een beeld te vormen hoe het er élders uitzag en het er aan toeging. De bioscoop ging een stuk verder. Maar telkens bleef je beperkt tot wat anderen voor jou selecteerden. Radio ging een stuk verder, al moest je je verbeelding gebruiken om er iets bij te zien.
Radiosignalen, afhankelijk van de omroepband uiteraard, gingen ver over de landsgrenzen heen. Radio liet je andere landen, volkeren, culturen en ideeën ontdekken. Radio was een middel om te reizen, in gedachten. Radio was het bindmiddel bij uitstek tussen mensen waar ze ook woonden. Zo beleefde ik het toch. Ik heb eerder verteld over mijn DX-avonturen en hoe ik mensen overal vandaan leerde kennen en onmoette. Radio werd door veel landen ook als gevaarlijk beschouwd. Stations als The Voice of America en Radio Liberty werden ingezet als Westers propagandamiddel naar het Oostblok toe. Radio Moskou en Radio Peking deden het omgekeerde. Radiosignalen werden gestoord om hele bevolkingsgroepen de toegang tot andere opvattingen te ontzeggen. Of het werd ingezet om propagandamiddel. De Nazis deden het voor het eerst.
Het medium was lange tijd mijn ultieme oor en oog op de wijde wereld. Dat was de achterliggende gedachte toen ik Joey vroeg om deze cover voor RadioVisie te ontwerpen. Van alle rassen zie je iemand die naar de radio luistert, samen verenigd op één grote wereldbol. In al zn naïviteit kan één tekening soms zoveel meer vertellen. Zoveel hoop uitstralen. Ik vraag me af of we veertig jaar later ook maar één kHz zijn opgeschoten? Ondanks de satelliet- en kabeltelevisie, ondanks het internet. Wat eerst een zegen leek te worden, kan net zo goed het tegenovergestelde zijn Alweer afhankelijk van hoe onze leiders de media omarmen of vervloeken. Maar dit keer heb je wel de keuze om zelf op zoek te gaan. Om je vergelijken, om je niet met een kluitje in het riet te laten sturen. Deze keuze is individueel.
'Manneke Pop', prominent op zaterdag in beeld en geluid!, op deze FaceBook-pagina. In de tweede helft van de jaren 2000 was Peter Vandam ook vaste columnist bij RadioVisie. Hij schreef wekelijks over een aparte plaat, meestal een hit, waar een persoonlijk verhaal aan vastzat. Vaak grappig, soms hilarisch, af en toe ongelofelijk, zeker altijd boeiend. Nog steeds. Niet enkel om te lezen maar ook om naar... te luisteren. Deze aflevering werd gepubliceerd op 6 juli 2008.
VOOR RADIO 2 NAAR JAMAICA
Voor Radio 2 heb ik behoorlijk wat reisreportages mogen maken. Dat begon bij de grotten van Han en de waterval van Coo maar langzaam maar zeker mocht ik verder weg. Zo kreeg ik de kans om naar het zonnige Jamaica te gaan voor een reisreportage voor het programma Koffers en Co, een naam die ze bij de VRT nog steeds gebruiken, van originaliteit gesproken.
Voor je zon reisprogramma gaat opnemen moet je je wel verdiepen in het land waar je heen gaat. Je hebt per slot van rekening niet elke dag de gelegenheid om even naar Montego bay of Kingston Town te gaan om snel nog iets extras op te nemen. Natuurlijk ontkom je in Jamaica niet aan de reggae-cultuur, de kruidensigaret de rum en de muziek. Met name die muziek brengt ons bij dit vinylmoment. Om een idee te krijgen van de actuele songs trok ik naar een kleine platenzaak in Montego Bay.
En zowaar ze hadden er een actuele hitparade die zelfs werd uitgezonden. Iedere vrijdag door het leukste radiostation ter wereld: Irie FM. Kortom, de daaropvolgende vrijdag zat ik aan de radio gekluisterd en luisterde ik naar de Top 40. Ik kruiste de nummers aan die ik mee wou nemen naar huis.
Tijdens mijn verblijf had ik al wat mensen op het eiland leren kennen. Toen ik hen vertelde van mijn plan om een twintigtal singeltjes mee naar huis te nemen kreeg ik de raad meer dan één exemplaar van iedere hit te kopen. Want wat bleek: bij één op twee singles zat in Jamaica het gat gewoon niet in het midden Wat niet wegnam dat er dikke hits gescoord werden. Toen ging het om Murder she wrote van Chaka Demus & Pliers. Toen ik een half jaar later voor de tweede keer op het eiland was, stond het nummer nog steeds op nummer 1. Maar ook dat is ginder niet abnormaal!
Take it easy man and stay cool
* Om de clip te bekijken, klik op onderstaande link.
Twintig oktober 1978 viel eveneens op een vrijdag. Het werd een historische dag in de radiowereld, de allerlaatste dag van Radio Mi Amigo vanaf de MV Mi Amigo. Niet gepland, maar het gevolg van een kapotte generator. En ook niet zomaar een 'panne' maar wel een gevolg van jarenlang mismanagement, slordig onderhoud en amateurisme bij de organisatie. Voor een deel het gevolg van de geboren nonchalance van Ronan O'Rahilly, de Ierse 'eigenaar' van het zendschip...
HERSTELLINGEN NOODZAKELIJK
Sinds de spectaculaire ontsnapping uit de Amsterdamse haven tijdens de eindejaarsdagen van 1972 verkeerde de MV Mi Amigo al in een erbarmelijke staat. De stormen in de monding van de Theems waren een geseling voor de romp waardoor het aantal gaten onrustwekkend toenam. De bemanning moest toveren om het schip drijvende te houden.
Aan land bereikte de verstandhouding tussen scheepseigenaar Ronan O'Rahilly en Radio Mi Amigo-baas Sylvain Tack een pijnlijk dieptepunt. Vooral de weigering van de Ier om de nodige onderhoudswerken uit te voeren werd een onoverkomelijke hindernis. Een laatste poging, in Parijs, om de kibbelende partijen te verzoenen, flopte waardoor op 31 juli 1978 het gevreesde verdict viel. Radio Mi Amigo ging stoppen.
RELIGIEUZE KANDIDATEN
Met het wegvallen van de vitale, Vlaamse financiële inbreng, namen de geruchten over potentiële overnemers toe. De Amerikaanse sekte 'Plain Truth' ontvouwde het plan om de MV Mi Amigo naar een droogdek te loodsen om nadien godsdienstige programma's voor de Britse zuidoostkust uit te zenden. Het plan werd nooit gerealiseerd.
Even liet ook Willem van Kooten, alias Joost Den Draaijer zijn oog op de 'Old Lady' vallen. Met Radio Hollandia wilde de inmiddels succesvolle zakenman niet alleen horecazaken, ziekenhuisomroepen en andere radiostations zijn programmabandjes laten uitzenden, ook dat zendschip op de Noordzee zou een ideale uitvalsbasis vormen. Het bleef echter bij de oprichting van de BV 'De Hoge Noot', die voor de uitbouw van het project zou zorgen.
KOFFIETIJD GESTOPT
De werkomstandigheden op de MV Mi Amigo kelderden ondertussen de sfeer. Vrijdag 20 oktober 1978 kondigde zich aanvankelijk als een rustige werkdag aan. Rond 11:54 uur kwamen er plots rookwolken uit de enige nog werkende generator aan boord.
DJ Marc Jacobs aarzelde niet en onderbrak het bandprogramma 'Koffietijd' met Ton Schipper. "Het station gaat vanwege ernstige problemen meteen uit de lucht", hoorden de luisteraars. Diezelfde avond zond zusterradio Caroline enkele noodcodes uit. Radio Mi Amigo zou nooit meer tergkeren vanaf de MV Mi Amigo.
RONAN, FRED, GERARD EN ERIK
Toen de regering in Madrid als laatste Europese land de omstreden anti-piratenwet ondertekende, probeerde Sylvain Tack Mi Amigo door een samenwerking met lokale stations te legaliseren. De onverbiddelijke Ronan O'Rahilly bewoog hemel en aarde om zijn 'troetelkind', Radio Caroline opnieuw in de lucht te brengen.
Dit leidde tot hernieuwde contacten met Gerard van Dam die intussen met Radio Delmare was gestart, gestopt, gestart, gestopt.... In ruil voor de levering van een degelijke generator, zou hij de tweede zender aan boord van de MV Mi Amigo voor zijn Delmare mogen gebruiken. De beperkte technische infrastructuur leidde op 15 april 1979 enkel tot een zoveelste doorstart van Radio Caroline (963 kHz), met Nederlandse presentatoren als Jeroen Woelwater, Erik de Zwart en Ad Roberts. Namen die later aan de wieg van de erkende Nederlandse commerciële radio zouden staan...
Tekst: Filip Van Molle, Audio: Theo van Halsema
Kik op onderstaande url om naar het einde van Radio Mi Amigo te luisteren.
Er zijn mensen die als een soort rode draad doorheen je leven fietsen. Ik bedacht het toen ik gisteren het stukje over het Kortrijkse Popcenter maakte. Hoeveel keer ben ik Wim Coryn tegen het lijf gelopen in mijn leven? In alle mogelijke hoedanigheden dan nog. We zagen elkaar, werkten samen, verdwenen uit elkaars bestaan en ontmoetten elkaar opnieuw. Telkens weer. Niet gepland, onbedoeld, alsof het lot onze levenswandel met een zekere regelmaat met elkaar verbond.
Het begon in 1980. Ik was projectleider bij Radio Gemini en we waren net, na een inbeslagname, weer gestart vanuit de VANO-kelder in Moeskroen. Wim belde me op. Hij wilde graag een programma maken. We spraken af en na een babbel werd hij aan de programmering toegevoegd. Wim werkte toen, net zoals ik, bij de Belgische Posterijen. Hij in Kortrijk, ikzelf in Menen. Blijkbaar schepte dat een extra vertrouwensband.
We hadden een onduidelijke programmering op de late zaterdagavond. Hij wilde die graag voor zijn rekening nemen. Omdat radio toen nog echt vrij was, werden slechts enkele algemene formaliteiten afgesproken, de rest kon de presentator zelf invullen. Radiomaker Wim Vossen was geboren. Enkele maanden later scheidden onze wegen. Wim trok naar WLS, ik bleef nog enkele jaren bij Gemini aan de slag om dan uiteindelijk ook naar de Kluisberg te trekken, maar dan enkel als programmamaker.
Ik nam er op zaterdag en zondag de middag voor mijn rekening. Programmas die ik in mijn thuisstudio opnam. Wim Vossen en Tom Bremer waren weer herenigd in ether. Na een jaar liepen onze radioloopbanen weer uiteen. De man uit Oudenaarde trok naar Delmare (Zingem), Radio Maxima (Roeselare), Radio Contact (Kortrijk) en X-Tra FM. Ik verkaste naar Radio Magic (Kortrijk), Scorpio (Ledegem), Diamant (Waregem) en Bryghensis (Brugge).
Niet zo heel veel later stapten we allebei uit de radiowereld en verlieten de post. Niet dat we dit afgesproken hadden, we wisten het niet eens van elkaar. Hij ging voor televisie werken en voor diverse muziekuitgeverijen. Ik startte NeTTies, van daaruit was een doorstart van RadioVisie, dit keer als online dagblad, iets wat in de sterren geschreven stond.
In de herfst van 2004, hing Wim plots weer aan de telefoon. Zijn liefde voor de radio was er niet minder op geworden. Die voor de muziek enkel maar groter. Zijn werkterrein lag op dat moment in Nederland, hij werkte er voor de platenfirma's Arcade, PolyGram (Universal), Sony Music en de muziekuitgeverij BMG Publishing. In die hoedanigheid kon hij prima paralellen zoeken en trekken tussen de beide Lage Landen. Op het vlak van de media in het algemeen, op dat van de muziek in het bijzonder. Wim stelde voor om een wekelijkse column te schrijven die over de landsgrenzen heen keek. Een prima idee, leek het me. Mediapijn of mediafijn verscheen voor het eerst in november 2004. Er zouden liefst 44 afleveringen volgen. Op 24 juni 2007 kwam er een eind aan de reeks.
Drukke beroepsbezigheden, Wim woonde inmiddels terug in België en was zijn eigen Wild Cherry Consult (advies bij films en documentaires) begonnen. In 2014 kruisten onze wegen elkaar opnieuw. Ikzelf was verzeild geraakt bij Radio 19 als projectleider. Wim zag een nieuw radio-avontuur best zitten. Wie ooit met het medium bezig is geweest, weet dat een het een sluimerend virus is waar je nooit meer van afgeraakt. Er waren enkele problemen die moesten uitgevlakt worden. Live programma maken kon niet en hijzelf had geen studio (meer). Geen nood, 19-collega Dirk Desmet gooide een reddingsboei. Eén keer in de maand trok Wim naar Wevelgem en nam er in één ruk door al zijn programmas op. Vraag het na aan Wim en Dirk, die zaterdagen gingen tot de leukste van het jaar behoren.
Maar ook aan Radio 19 kwam een einde. Opnieuw gingen we allemaal onze eigen wegen. Maar net als die kat, kwam ook Wim weer. Omgekeerd kan je het ook bekijken. Ikzelf kwam wederom op zijn pad. In volle voorbereiding van de bioscoopfilm rond Radio Mi Amigo en Sylvain Tack, vonden we elkaar alweer. Noël Cordier en ikzelf hadden ons verzekerd van de medewerking van scenarioschrijver Erik Lamens en Antonino Lombardo van het productiehuis Prime Time. Iemand die de auteursrechten kon regelen, was er nog niet. Je raadt het al Wim nam die taak op zich. Ook het filmproject haalde de eindmeet niet, tenminste niet in deze opzet.
Met een nieuw team wordt momenteel onverminderd verder getimmerd aan dé film. Wim is nog steeds aan boord en daarom zie en hoor ik hem dit keer wel nog regelmatig. Een kat met negen levens is er niks bij.
Mijn radioleven is heel duaal. Ik heb er altijd over geschreven, bij momenten heb ik ook radio gemaakt. Beide waren even leuk om te doen en overal heb ik de complete doorsnee van wat er bestaat aan karakters en talenten op de wereld, ontmoet. Velen zijn goede kennissen gebleven, uitstekende vrienden heb ik er aan overgehouden en af en toe liep ik ook iemand tegen het lijf waar ik binnen de vijf seconden de grootste bewondering voor had.
Jos Knaepen was er één van. Ook hij was duaal bezig; gedrukte media en geluid. Hij zocht vond evenwel zijn passie in fotografie en muziek. Heel vreemd, maar ik weet zeker dat zijn naam niet bij iedereen onmiddellijk een belletje doet rinkelen. Toch is de man tot in de verste buitenlanden bekend, beroemd en geëerd. Met hem heb ik heel even mogen samenwerken. Te kort om goed te zijn. Jos is vandaag alweer een jaar overleden. Jammer dat ze van hierboven nooit een onderscheid maken. Als die super getalenteerde mensen bijvoorbeeld nog heel even mochten terugkeren?
Jos Knaepen (71) kende ik al veel langer, vooral van zijn werk als fotograaf. Jazzfotograaf par excellence. De man uit Geetbets ontdekte de muziek op zijn zeventiende. In dezelfde periode begon hij ook te fotograferen, eerst als sportfotograaf bij Het Nieuwsblad. Halfweg de jaren 80 liet hij de sport voor wat ze was en legde zich toe op zijn grote liefde: de jazz. Hij stond mee aan de wieg van het blad Jazzmozaïek en was sinds 2001 de vaste jazzfotograaf van Knack.
Hij groeide wereldwijd uit tot een begrip in de jazzfotografie. Buiten België gebruikten weinigen zijn echte naam: iedereen kende hem als 'The Jazzman, ook de grootste artiesten. Tijdens zijn carrière legde hij zowat alle grootheden van de jazz vast op de gevoelige plaat, van Wynton Marsalis over Wayne Shorter tot Sonny Rollins. Hij publiceerde in het gerenommeerde jazztijdschrift Down Beat, had in 2008 een solo-expo in Kansas City, en zijn foto's werden gebruikt door Carnegie Hall en het Smithsonian Institute. In 2014 won hij de SABAM Jazz Award voor zijn inzet voor de jazz.
Jos had stijl, klasse en tegelijk koesterde hij een charmante slordigheid. Zijn zwarte baret was zijn handelsmerk, zijn camera hield hij steevast in de nabijheid van alle groten der aarde. Zonder camera was Jos onvolledig. Gerespecteerd, gerenommeerd en gedreven. Een vriend van Toots Thielemans. Was de ket in Amerika super bekend omwille van zijn muziek en zijn mondharmonica, Jos had er dezelfde status als fotograaf. Als je dan zo iemand kan binnenloodsen bij het radiostation waarvoor je zelf werkt, dan kon je enkel maar trots zijn. Heel trots.
Jos fotografeerde niet enkel jazzmuzikanten, hij koesterde ook het genre. Om zijn eigen woorden te gebruiken: Ik luister altijd naar jazz. 24 uur op 24, thuis, in de auto, op het werk. Alleen maar jazz. hoofdzakelijk de grote standards uit de jaren 60. Natuurlijk luister ik ook soms naar actuele creaties, maar ik moet toegeven dat dit niet mijn cup of tea is. Ik beluister Bill Evans, Gerry Mulligan, de oude Kk beluister geen free jazz, zelfs Ornette Coleman, die ik nochtans een groot musicus vind het is een muziek die mij niet aanspreekt.nAls ik naar muziek luister moet ik een melodie voelen. In de free jazz vind ik deze niet terug. Ik begrijp dat je moet evolueren in de jazz maar ik blijf liever ter plaatse trappelen.
Via toenmalige Radio 19-collega Rik Scherpenberg, had ik hem kunnen overtuigen om wekelijks een uur toegankelijke jazz en aanverwante muziek te draaien. Het station had al een Engelstalige programmering in de avond-en nachtelijke uren, bedoeld om ook internationaal een poot aan de grond te krijgen. Met een naam als Jos Knapen in het schema, kon dat enkel beter worden. Met Jos Knaepen op de medewerkerslijst werd Radio 19 nog een stuk volwassener. Toen heb ik hem heel even beter leren kennen. Die eer, dat genoegen, die bewondering nemen ze me nooit meer af. Merçi Jos!
Vier fotos die samen één verhaal vertellen. Ik brei er een vervolg mee aan de zoektocht naar resterende platenzaken in de Lage Landen. Zijn er dan nog? Jawel, het Popcenter in Kortrijk bijvoorbeeld. Toch nog voor heel even. Tot in Londen en Parijs bekend, sluit de zaak (helaas) op 28 april 2018.
Het is meteen ook het afscheid van de legendarische uitbater Jacques Merlevede (64). Er komt nu een documentaire, om zijn verhaal te vereeuwigen. Hij en zijn vrouw Bernadette Beernaert (61) openden hun platenzaak in 1972 in de Reynaertstraat, waarna ze in 2000 naar ex-sekscinema Cinépalace in de Zwevegemsestraat trokken om in 2007 in de Kleine Sint-Jansstraat 9 belandden. Ze moesten er knokken om te overleven, mede door de werken voor de bouw van het megalomane winkelcentrum K.
In Popcenter vind je vinylplaten en cds met de beste hardrock, metal, Amerikaanse en Scandinavische rock, pop en new wave. Gestart in 1979 geeft eigenaar Jacques er een beetje noodgedwongen de brui aan, wegens pensioengerechtigd en omdat het pand verkocht word. Om nog een nieuw onderkomen te vinden is de tijd te kort. Maar er wordt afgesloten in schoonheid. Het Popcenter was en is een legende in de regio.
In die mate dat oud RadioVisie-colunnist en Gemini-én Radio 19-collega Wim Coryn bij een documentaire over Jacques betrokken is als executive producer. Nostalgie! Deze erfenis mag niet verloren gaan, vindt ook vaste klant en regisseur Stefaan Sinnaeve (54), die in Ierland woont. Miek Feys uit Izegem draait de film. Jacques inzicht was uniek. Hij voelde welke bands er zouden doorbreken en strikte die voor optredens.
Voorbeelden genoeg zoals de komst van de Canadese rockband Rush, Amerikaanse hardrockband Kiss, Britse rockgroep Roxy Music en Iron Maiden. Die Britse heavy metal band zette de hallen (Xpo) in rep en roer op 5 mei 1980, met vijfduizend fans. Enkele rocksterren, eentje overnachtte eens in een slaapzak in de kelder van Popcenter, wordt er getuigd in de docu.
Namen noemen we nog niet vertrouwt Wim me toe. Maar dat ze bereid zijn om mee te werken, toont aan hoe belangrijk Jacques Merlevede is. Er komen ook klanten aan het woord, waarvan er eentje zelfs 17.000 vinyls en 6.000 cds heeft van Popcenter. We tonen verder muziek en beelden van concerten en festivals. En we interviewen mensen uit de sportwereld, de politieke wereld en de entertainmentwereld. Jacques verdient dat helemaal. Veel mensen denken dat Popcenter iets is voor tuig met lang haar. Maar eens je binnen bent, word je zo liefdevol ontvangen. Het zijn troetelberen, die hier komen.
Platenzaken, ze roepen bij iedereen zoete herinneringen op. De eerste elpee die ik kocht was er een van The Shadows. Al hun hits uit de 60s. Een Franse persing. Niet helemaal onlogisch want de eerste muziekwinkel waar ik kind aan huis was, bevond zich in de Ieperstraat in Menen. Herwig Deleu hield er Discobar open. Blijkbaar was het makkelijker om van bij de Franse buren platen te importeren dan bij firmas uit het verre Brussel. Er waren dan ook vaak aparte exemplaren te vinden in deze zaak.
De Shadows-aanschaf was een beetje gedwongen. Ik was net zestien jaar geworden en had nog onvoldoende zakgeld om vinyl te kopen. Maar Radio Veronica had daar anders over beslist. Ik was een fervent luisteraar en ik deed mee aan vele van hun prijsvragen. Meestal werd enkel de Belgische post er beter van, want deelnemen stond gelijk aan het sturen van een briefkaart. Maar de aanhouder wint. Op een dag liet Gaston Huysmans (echte naam Pierre van Ostade) me weten dat ik een elpee gewonnen had. De man presenteerde er het zondagse Met de benen op tafel, waarin Onze kleine kwis werd gespeeld. Ik kwam, zag en overwon.
Bij de brief stak een platenbon ter waarde van tien gulden, geldig in iedere Nederlandse platenzaak. Voor een zestienjarige Geluwnaar was Nederland evenwel een wereldreis, zeker als je op de Franse grens woonde in 1969. Gelukkig was er één platenzaak in België waar je de bon ook kon ruilen voor een elpee; Fonoplaten Willy Hermans in Sint Niklaas. Edoch, nauwelijks dichterbij dan Olland. Maar de zaak had een telefoon, mijn ouders dan weer niet. Nonkel Georges, die in dezelfde straat woonde, had als kleine ondernemer wel een beltoestel.
Eén lange babbel met meneer Hermans later, werd overeengekomen dat ik de platenbon mocht opsturen. Hij peilde naar mijn muzikale voorkeur en zond me een lijstje met 33-toeren vinyl dat 149 BEF kostte. In die tijd het equivalent van een tientje. Ik koos voor Elvis van Elvis Presley, uitgebracht op RCA Victor. Bon en keuze gingen in een enveloppe richting Sint Niklaas en ruim een week later bracht postbode Benoit Maertens (een beetje vriend aan huis), mijn prijs langs. Er was wat tijd over heen gegaan, maar dat maakte niet zoveel uit, want ik had toch geen... platenspeler. Mijn ouders ook niet. Al hielden die van muziek, ze spendeerden hun zuur verdiende centen liever aan andere zaken.
Elvis bleef maanden onaangeroerd in mijn stripboekenkast staan. Gelukkig had ik ook die zomer een baantje bij de lokale Bakker Durnez (een neef van pa Cyriel) en kon ik een leuk bedragje bij elkaar sparen. Tijd voor de eerste grote aankoop in mijn jeugdig bestaan brak aan Een platenspeler. Het ging alweer richting Menen. Een andere meneer Deleu, Willem en broer van de eigenaar van de Discobar, had een radio- en tv-winkel waar uiteraard ook pick-ups werden verkocht. Een ruim aanbod dat helaas voor het grootste deel aan mijn budget voorbij ging. Ik kon enkel kiezen uit het onderste, betaalbare segment.
De keuze viel op een koffergrammofoon van Philips (type 22GF 63). Het apparaat kon zowel op het lichtnet als op batterijen spelen. Handig was vooral de ingebouwde versterker en luidspreker in de deksel. Er waren twee knoppen, ééntje voor het volume, een andere voor de toonregeling. De snelheid werd ingesteld met een draaiknop. In het element zaten twee naalden, eentje voor vinyl en eentje voor 78-toerenplaten. Een losse 45-toeren puck was in het deksel gemonteerd. Die avond was ik naast één elpee ook één platenspeler rijk.
Nadat ik Elvis ontelbare keren Flaming Star, Too Much Monkey Business en Tiger Man had horen zingen, nam ik het kloeke besluit om vanaf dat moment minstens één keer in de week naar Discobar in Menen te trekken om een nieuw voorraadje vinyl in te slaan. Zonder de zachte dwang van Veronica had ik misschien nooit zo snel The Shadows 60s aangeschaft. De allereerste elpee die ik ook echt kocht voor 169 BEF. Zonder die winnende bon zou het kopen van mijn eerste muziekinstallatie zeker nog wat langer geduurd hebben. Ooit had ik Beatles Greatest, The New Glenn Miller (Ray McKinley) en The Platters Golden Hits gekocht hebben. Maar niet zo snel.
Als ik er nu op terugkijk, als zestienjarige had ik een zeer variabele smaak. Maar eigenlijk was dat niet zo verwonderlijk, het was gewoon de muziek die toen bij Radio Veronica te horen was. Van pop tot rock, van chanson tot Nederlandstalig, van instrumentaal tot country. Of hoe je toch beïnvloed werd door wat een commerciële radio jou voorkauwde. Uiteindelijk zou mijn muziekcollectie afklokken op een drieduizend singles en ruim achthonderd elpees.
Tot ik me liet meeslepen in het digitale avontuur van de cd-speler. Vinyl heb ik nauwelijks nog, cds ook niet meer. En af en toe heb ik daar spijt van. Dikke spijt
1960: HMV Record Store - London. Om over na te denken. De meeste kinderen van nu zullen hoogstwaarschijnlijk nooit het gevoel kennen dat generaties uit de twintigste eeuw wel hadden. Het zoeken naar muziek in deze of gene lokale platenzaak.
De tijd dat je die muziek kon vastpakken, er aan kon ruiken, er kon naar kijken. Je kocht niet enkel platen, maar ook kunstwerkjes, een gevoel. Je ontmoette mensen, je trok op avontuur. Soms duurde het een dag, maar dan had je ook wat beleefd.
Muziek aanschaffen is tegenwoordig meestal gestript tot de essentie. Je wil het? Een paar muisklikken verder heb je het. Er gaat niks aan vooraf, er is geen verhaal, geen reis heen en terug, geen sfeer, enkel nog resultaat. Platenzaken, zonder Google Maps en consorten vind je ze niet meer. Uit alle kleine dorpjes en provinciesteden zijn ze verdwenen.
Zoals je nooit meer op restaurant zou gaan en enkel nog diepvriesmaaltijden zou eten die de postbode bij je in de brievenbus stopt. Denk ik dan
- Radioinformatie afhankelijk van het aanbod reclame
Naast radio is één van mijn andere gezonde zondes; tijdschriften en kranten. Ik koop ze, lees ze, verzamel ze. Noem één blad dat de voorbije vijftig jaar is verschenen en ik heb er het eerste nummer van bewaard. Te vaak steekt ook het laatste in mijn collectie; Lola, Bonanza, Menzo, De Zwijger . Het begon heel lang geleden, ik kon net een beetje lezen, toen ik op zolder stapels dozen vond boordevol exemplaren van Vlaamsche Filmkes, Ons Land, ABC, Piccolo, Panorama en Humoradio. Mijn vader kocht ze, las ze en verzamelde ze. De appel viel niet ver van de boom.
Piccolo en Humoradio stonden boordevol cartoons en stripjes. Dat hielp als je nog niet goed kon lezen. Vooral het blad uit de Dupuis-stal vond ik fantastisch. Met geweldig getekende covers waarvoor de grootste tekenaars uit het team van Robbedoes werden ingezet (Morris, Franquin, Eddy Paape, Jijé). Toen ik meer en meer woordjes kende, hielp mijn pa me om uit het tijdschrift hele artikeltjes te begrijpen. Toevallig gingen er veel stukjes over radio ,
Humoradio, een samentrekking van de woorden humor en radio publiceerde complete programma-overzichten en af en toe een flinke brok achtergrondinformatie over de uitzendingen. Terecht voerde het magazine dan ook als een soort ondertitel radioblad. In 1958 werd de naam ingekort tot Humo, maar men bleef regelmatig aandacht schenken aan radio, al kwamen er steeds meer halve en hele reportages over televisie bij. Het nieuwe medium dat in Vlaanderen was gestart in 1953.
Humo bleef zeer lang de onbetwistbare marktleider, qua verkoop, in Vlaanderen. Pas nadat Dag Allemaal, in november 1984 gelanceerd was, begon de ster van mijn favoriete tijdschrift te tanen. Bij Dag Allemaal vond ik een oude bekende terug; Guido Van Liefferinge, de man die in 1973 Joepie had gelanceerd. Hij had ook de formule voor Dag Allemaal bedacht; showbizz en televisienieuws. Al was het van bij de start niet echt een traditioneel weekblad, maar eerder een tabloid naar Brits model. Groter formaat, geen nietjes, veel kleur, levendige layout. (Zie mijn foto).
Gaandeweg werd de inhoud anders en werd overgeschakeld op het klassieke bladenformaat. Na een poos noemde Dag Allemaal de zich ook radio- en tv-blad. Nogal overdreven vond ikzelf, tenminste wat het gehalte radionieuws betrof. Het tv-katern stond als een huis, de programmagegevens van de meeste radiostations die ten lande waren te ontvangen, werden afgedrukt, maar veel verder dan af en toe wat persberichten van de grote zenders, kwam men niet.
In 1996 was RadioVisie Online begonnen, tegen 2000 haalden we vlotjes tienduizend dagelijkse bezoekers. Omdat ik Guido Van Liefferinge nog kende van de periode dat ik voor Joepie schreef, ontspon zich een nieuw idee. Nou ja, nieuw? Omdat Dag Allemaal blijkbaar geen zin had om een eigen redacteur op het onderwerp radio te zetten, wilde ikzelf best een handje toesteken. De formule uit de Joepie-tijd was misschien voor herhaling vatbaar. Dacht ik. RadioVisie zou wekelijks een aantal berichten aanleveren, Dag Allemaal mocht ze gratis publiceren in ruil voor het afdrukken van onze naam en url. Bovenaan, onderaan, middenin, als het er in stond.
Helaas, Guido Vanliefferinge verdween net op dat moment als hoofdredacteur. @Vic Dennis, echte naam Ernest Van Driessche, werd zijn opvolger. Ik kende de man niet persoonlijk, maar we hadden wel enkele keren contact met elkaar gehad toen hij er nog gewoon redacteur was. Maar ook van eerder herinnerde ik mij hem, nog voor Dag Allemaal bestond. Al ken ik de omstandigheden daarvan niet meer. Er werd een afspraak geregeld. Op een zonnige dag in de nazomer van 2000 trok ik naar Schelle, waar het hele huishouden van De Persgroep onderdak had gevonden. Het hielp dat RadioVisie-collega Filip Vanmolle in het Antwerpse plaatsje woonde. Zo konden we er samen een gezellige dag van maken bij hem en zijn vriendin thuis.
Vic zagen we niet op het Dag Allemaal hoofdkwartier, wegens te druk, wel één van zijn naaste medewerkers. Ideeën werden uitgewisseld, plannen bijgesteld, afspraken gemaakt. De man verantwoordelijk voor de berichtjes op de tv-paginas zag een samenwerking best zitten. Hij kon niet beloven dat de rubriek wekelijks zou verschijnen want dat was afhankelijk voor het aantal reclames. Leerden we toen. Veel advertenties? Dan ging het radionieuws er als eerste uit. Van veel respect voor het medium vond ik het toen niet getuigen. Niet in het minst tegenover de mensen die dagdagelijks hun best doen om de luisteraars te entertainen en te informeren.
Een omroepster die een andere haarkleur nam, kreeg een volle pagina. De radiomaker die tientallen uren door Koeweit had gezworven en met de meest exclusieve interviews terug kwam, kreeg niks. Ik roep maar wat. Daar was het me dus om te doen. En heel zeker om de lezers ook te attenderen op het feit dat er naast de publieke omroep ook nog heel wat andere zenders actief waren in Vlaanderen. Van lokale omroepen tot netwerken à la Radio Contact. Ik stuurde informatie. De redacteur legde het plan voor aan de redactie en er werden enkele proefpaginas gemaakt.
Helaas, verder dan die proeven is het plan nooit geraakt. De reden? Iets in de trant van; er is net een langdurige reclamedeal afgesloten ie veel ruimte eist, werd aangevoerd. Een duidelijk antwoord heb ik nooit gekregen. Zou het anders gegaan zijn als Guido Van Liefferinge wel nog hoofdredacteur was geweest? Ik betwijfel het. De geesten in Vlaanderen waren toen (en zijn nog steeds) niet echt rijp voor het radiogebeuren. Te weinig interesse bij het grote publiek, hoor ik wel eens vaker als argument. Maar is dat niet een soort kip-en-ei situatie. Enkel door er over te schrijven, kan je een belangstelling creëren. Toch? Dag Allemaal heeft zichzelf nog heel lang een radio & tv-blad genoemd. Ten onrechte dus.
