LIVE: SITUATIE JAPAN STEEDS ERGER EN ERGER

15u38: Journalist Tetsuo Jimbo bracht aan BBC News verslag uit van zijn bezoek aan de stad Rikuzen Takada.  Zeker twintig procent van de bevolking is er een familielid verloren. "De hele stad is in rouw. Er staat niets meer, alle huizen zijn weg." Er is eindelijk water beschikbaar, maar veel eten hebben de inwoners niet. "De voorbije vijf dagen aten ze niet meer dan wat brood en rijstballetjes." De meeste slachtoffers slapen op de grond in scholen en grote zalen waar het bovendien erg koud is.

16u27: Het Amerikaanse leger laat gezinnen toe om het Japanse eiland Honshu te verlaten.

16u08: Er duiken ontroerende berichten op over de 180 mensen die zijn achtergebleven om de kernramp aan te pakken. Zo reageert de dochter van één van de mannen op Twitter: "Ik hoorde dat hij zich vrijwillig had aangeboden, terwijl hij over een half jaar met pensioen zou gaan, en ik kreeg tranen in mijn ogen."

"Jullie zijn de enige die deze crisis kunnen oplossen. Terugtrekken is ondenkbaar", zei premier Naoto Kan.

"Ik ken geen andere manier om dit te omschrijven, maar het zijn zelfmoordstrijders in een oorlog", zei professor Keiichi Nakagawa.

15u58: De topman van het Internationaal Atoomenergie Agentschap (IAEA) wil zelf gaan kijken naar de problemen in de kerncentrale Fukushima. Volgens Yukiya Amano blijft de situatie "zeer ernstig".

15u42: Boven reactor 2 zou opnieuw rook hangen. Dat blijkt uit satellietfoto's, meldt Kyodo News. Dinsdag raakte het omhulsel van die reactor door een zware brand beschadigd. Het insluitingsvat is sindsdien niet meer hermetisch afgesloten.

15u26: Met helikopters en trucks wordt sinds vanmorgen geprobeerd om de reactors af te koelen. Vandaag waren alle ogen gericht op reactor 3, waar gevaarlijk plutonium ligt opgeslagen. Een overzichtje van wat er precies gebeurd is:

•Operatie 1: Vier enorme reservoirs met water werden per helikopter over de centrale gedropt. Met speciale schilden onder de helikopters werd de bemanning beschermd tegen straling.

•Operatie 2: Met een waterkanon en een truck werd geprobeerd om water van op de grond naar de reactor te pompen. Dat lukte niet aangezien de straling rond het complex te hoog lag.

•Operatie 3: Met vijf beter uitgeruste trucks werd 30 ton water naar de reactor gepompt. De bemanning was beter beschermd tegen de straling. Het is wachten op een evaluatie.

15u17: De waterkanonnen zouden er in geslaagd zijn om reactor 3 van de kerncentrale Fukushima I af te koelen. De straling rond het gebouw blijft echter bijzonder hoog.

15u02: Op 30 kilometer van Fukushima zouden hoge waarden van straling gemeten zijn, melden Japanse media. Dat betekent dat ook buiten de evacuatiezone van 20 kilometer gevaarlijke waarden vastgesteld worden.

14u51: Officieel werden nu al 5.457 doden en 9.508 vermisten geteld in Japan.

14u32: De vergelijking tussen de atoombommen aan het einde van de Tweede Wereldoorlog en de huidige kerncrisis gaat natuurlijk niet helemaal op. Toch duiken er onvermijdelijk opmerkelijke reacties op. In The Telegraph reageert een Japanse vrouw die vijf jaar was toen de atoombom op Nagasaki gedropt werd. Nu leeft ze in Tokio en ze kan de paniek niet begrijpen:

"Ik denk niet dat we ons hier veel zorgen over moeten maken. Mensen reageren veel te gevoelig. Ik hoef hier niets over te zeggen en zware straling is een ernstige kwestie. Maar ik bevond me op 3,6 kilometer van de bom en nu hebben ze 20 kilometer geëvacueerd. Ik kan dit gevoel dus niet begrijpen." (Kazuko Yamashita)

14u14: De kernramp in Japan zorgt al dagen voor onrust in Europa. In Frankrijk lekte gisteren een document waaruit blijkt dat er vorig jaar meer dan duizend ongevallen waren in Franse kerncentrales. Geen enkel land in Europa heeft meer kerncentrales dan Frankrijk. Liefst 80 procent van de energie wordt er opgewekt door kernsplitsing. Iedere Franse burger leeft op minstens 300 kilometer van een kerncentrale.

14u03: In Rusland was er al een stormloop op geigertellers. En nu verkopen zeewier en rode wijn als zoete broodjes. Dat deze middelen zouden helpen tegen straling is een fabeltje. De overheid stimuleerde hun gebruik na de kernramp in Tsjernobyl.

13u52: Er circuleren verschillende meldingen van een nieuwe aardbeving in Chiba, dat ligt ten oosten van hoofdstad Tokio.

13u44: Op basis van berichten van Kyodo News zou de kerncentrale van Fukushima weldra opnieuw op het energienet aangesloten worden. Dat zou cruciaal zijn in een poging om de reactors af te koelen. De arbeiders kunnen dan zelf weer water pompen in plaats van water per helikopter aan te voeren.

13u28: Volgens het IAEA worden er twee mensen op de site van Fukushima vermist en raakten er 23 gewond. Meer dan twintig personen zouden blootgesteld geweest zijn aan straling.

13u20: TEPCO, de beheerder van de kerncentrale, noteert verhoogde stralingswaarden na de poging om met waterkanonnen reactor 3 te bevochtigen. Er werden volgens Kyodo waarden van 4.000 microsievert per uur gemeten tegenover 3.700 microsievert vóór het inzetten van de waterkanonnen. 1.000 microsievert is waaraan een mens over een heel jaar maximum mag blootgesteld worden.

13u16: De officiële dodentol staat op 5.457, maar er zijn nog 9.508 officiële vermisten. In werkelijkheid zouden er nog zeker meer dan 13.000 vermisten zijn.

12u54: Kyodo News heeft meer nieuws over de trucks die water in de reactors moeten pompen. In reactor 3 moet een waterkanon het bad met gebruikte splijtstofstaven weer aanvullen. Eerder op de dag werd een poging gestaakt om het stralingsniveau te hoog lag. De huidige vrachtwagens zijn afkomstig van het leger.

12u40: Het Amerikaanse leger heeft een aantal websites geblokkeerd voor hun soldaten. Zo kunnen ze niet meer naar YouTube of eBay surfen. Op die manier wil het leger meer bandbreedte voor communicatie met en over Japan. Het Pentagon benadrukt dat het niets te maken heeft met de inhoud van specifieke websites.

12u28: Op de luchthaven van Seoul is bij een Japanse man op een vlucht uit zijn thuisland een verhoogde radioactiviteit gemeten. Het niveau lag hoger dan normaal, maar was niet gevaarlijk voor de gezondheid.

12u15: Kan een radioactieve wolk Europa bereiken? Volgens Lars-Erik De Geer, expert van de Zweedse overheid, is dat best mogelijk. De hoeveelheid radioactieve deeltjes zou echter te laag liggen om onze gezondheid te bedreigen. "We hoeven ons hier geen zorgen over te maken", zei hij aan The Guardian. Toch zou een radioactieve wolk zich uiteindelijk over de hele noordelijke hemisfeer verplaatsen. "In het verleden heeft China kernwapens getest... Toen waren er voortdurend gelijkaardige wolken, maar niemand liet er zijn slaap voor", aldus De Geer.

12u07: Volgens Reuters zou een truck met een waterkanon herbegonnen zijn met water spuiten over reactor 3 in Fukushima.

11u58: Er zijn nieuwe cijfers binnen van de straling in de buurt van de kerncentrale van Fukushima. Hoewel berichten blijven volhouden dat er geen gevaar is voor de gezondheid van de bevolking, klinkt het allesbehalve positief. Ongeveer 65 kilometer ten noorden van Fukushima ligt de straling per uur 340 keer hoger dan normaal. In Koriyama City, ten westen van de fabriek, ligt de straling 45 keer hoger, en in Iwaki City 20 keer hoger.

11u48: De poging om met een speciaal waterkanon de reactoren en baden met gebruikte splijtstof te koelen is mislukt. Wegens te hoge straling kan de blusauto niet in de buurt komen.

11u38: De Japanners zijn massaal geld van hun rekeningen aan het halen. Steeds meer geldautomaten in Tokyo zijn daardoor buiten gebruik.

11u36: De voorzitter van het Japanse Hogerhuis (parlement) heeft gezegd dat het land moet overwegen om de Beurs van Tokio een week te sluiten.

11u22: In Taiwan zijn radioactieve deeltjes aangetroffen op 25 passagiers van een vliegtuig uit Japan. Ze moesten besmette kleding uittrekken en zich wassen. De meeste radioactieve deeltjes zaten op hun kleren en schoenen.

11u16: Al enkele dagen is een exodus uit Japan bezig en dat zint de overheid blijkbaar niet. "Op basis van wetenschappelijk bewijs is er helemaal geen reden om Tokio te verlaten", laat de Japanse regering weten.

11u09: In China is de paniek omtrent een potentiële kernramp toegenomen. De inwoners van Peking, Shanghai en andere delen van het land zijn massaal zout aan het inkopen. Ook al zal dat niets uithalen, want zout kan hen niet beschermen tegen straling. Bovendien is het momenteel niet waarschijnlijk dat de straling uit de Japanse kerncentrale China zal bereiken. Veel supermarkten zitten er vandaag in elk geval zonder zout. En dat doet de zoutprijs in sommige delen van China vijf tot tien keer toenemen.

10u55: 14 patiënten die door het gevaar voor straling overgebracht werden van een ziekenhuis naar een schuilkelder in een school in Iwaki zijn daar van ontbering gestorven. De vier artsen die bij hen waren deden wat ze konden, maar hadden daar bijna geen eten, drinken of medicatie om de patiënten te helpen.

10u40: Misschien kent u Zahrul Fuadi nog? Deze doctoraatsstudent uit Indonesië bevond zich zowel in 2004 als vorige vrijdag in het rampgebied dat door een tsunami overspoeld werd. Hij keerde inmiddels terug naar Indonesië en deelt zijn bizarre ervaring met AFP:

"Ik heb twee zware rampen overleefd. Daar ben ik erg dankbaar voor, niet veel mensen kunnen dat zeggen. We waren bij mij thuis toen de aardbeving plaats had. Samen met mijn vrouw en kinderen kon ik op een motorfiets aan de tsunami ontsnappen. We reden zo ver mogelijk weg, omdat we bang waren. Ik ben banger voor een tsunami dan voor een aardbeving. Toen ik in Indonesië vluchtte voor het water, dacht ik dat het einde van de wereld nabij was."

10u35: Een Duits geologisch instituut heeft een animatie gemaakt van de aardbevingen die Japan sinds vrijdag getroffen hebben. Het toont hoe actie de bodem er al meer dan zes dagen is. U kan het hier bekijken.

10u25: We zetten even de zeven markantste gebeurtenissen van de jongste uren op een rijtje:

1) Er is gepoogd met helikopters water te gooien over de reactoren van de rampcentrale. Zonder resultaat, de straling nam niet af. Verschillende experts noemen de ondertussen gestaakte pogingen om met helikopters water op de reactoren van rampcentrale Fukushima te gooien "echt wanhopig" en "zinloos". "Per keer wordt 7,5 ton water uitgegoten, waarvan slechts een klein deel op de juiste plaats belandt. En er is minstens 2.000 ton nodig per reactor", zei één van hen op de Japanse zender NHK.

2) Thierry Charles van het Franse Institut de Radioprotection et de Sûreté Nucléaire: "De volgende 48 uur zullen beslissend zijn, maar ik ben erg pessimistisch. Geen enkele poging om de reactoren en de baden met gebruikte brandstofstaven te koelen werkt." En, gevraagd naar de hoeveelheid radioactieve straling die kan vrijkomen in een worst-case scenario in Fukushima: "Dat zal in dezelfde grootorde als Tsjernobyl liggen".

3) "De Japanse overheid onderschat de ernst van de situatie in de kerncentrale van Fukushima en minimaliseert de gevaren naar de bevolking toe. Het is moeilijk om te omschrijven hoe ernstig de situatie momenteel is" vertelt een bron binnen het Witte Huis aan enkele Amerikaanse media. Hij bevestigde ook dat het Witte Huis "is preparing for a situation in Japan that could be deadly for decades".

4) Er zijn al vijf werknemers overleden op de site van de rampcentrale, twee zijn "vermist" en 21 raakten gewond, van wie er 19 stralingsziek zijn. Uitbater Tepco bevestigt dat. Zowel bij een groeiend aantal nucleaire experts als in de wandelgangen van ondermeer het Pentagon en het Witte Huis wordt gezegd dat wie nu nog actief is op de site weet dat hij bezig is met een zelfmoordmissie.

5) De Japanners blijven volhouden dat het veilig is buiten een straal van 20 kilometer van Fukushima 1, ondanks een dringende oproep van de Amerikanen aan landgenoten om het gebied in een straal van 80 kilometer rond de centrale te verlaten. In een straal van 80 kilometer rond Fukushima 1 zouden er zich momenteel 1,9 miljoen mensen bevinden. Ondertussen hebben de meeste landen zich aangesloten bij de VS en hun landgenoten opgeroepen zich uit de voeten te maken.

6) Een erg verontrustend bericht van Katsunobu Sakurai, de burgemeester van Minamasoma, dat op 20 kilometer van de rampcentrale Fukushima ligt. De mensen zitten er zonder eten en branstof en lijden kou. Bovendien zijn ze heel erg bang: "De overheid vertelt ons niks. We hebben via via moeten vernemen dat er een probleem is in de kerncentrale. We zitten hier helemaal afgesloten van de wereld. They are leaving us here to die."

7) China laat weten dat het zijn nucleaire plannen gaat herzien, naar de nucleaire sector toe een uitspraak met een enorme impact, want het land was van plan de volgende jaren 100 nieuwe centrales te bouwen. Nu zijn er 27 in aanbouw en het werk wordt daar voorlopig stilgelegd.


10u15: In het rampgebied waar de tsunami een kleine week geleden vernieling zaaide, melden dokters dat veel overlevenden ziek worden. "Het is koud vandaag en veel mensen zijn ziek, met diarree en andere symptomen", zegt Takanori Watanabe, een arts van het Rode Kruis. De sanitaire voorzieningen zijn ook heel beperkt. Ongeveer 850.000 gezinnen hebben nog geen elektriciteit. Zeker anderhalf miljoen gezinnen beschikken niet over water.

10u00: We beginnen voor de overzichtelijkheid met deze nieuw liveblog. Onderaan kan u doorklikken naar de vorige liveblogs.

9u24: Op de site van de rampcentrale Fukushima 1 is men opnieuw begonnen om met een brandslang water te sproeien in reactorgebouw 3.

9u15: Ook Australië wil alle landgenoten meteen weg in een straal van 80 kilometer rond de rampcentrale.

9u06: President Barack Obama heeft een telefoongesprek van 30 minuten met zijn Japanse collega Kan gehad. "Het is moeilijk om te omschrijven hoe ernstig de situatie momenteel is" vertelt een bron binnen het Witte Huis aan enkele Amerikaanse media. Hij bevestigde ook dat het Witte Huis "is preparing for a situation in Japan that could be deadly for decades". Zie ook post 7u39.

9u05: Van de 21 gewonde werknemers in de rampcentrale zijn er 19 die stralingsziek zijn.

9u00: Een woordvoerder van de Japanse regering heeft voor het eerst toegegeven dat "er niet veel tijd meer is om een gevaarlijke en grote verspreiding van radioactief materiaal uit Fukushima 1 te stoppen".

8u53: Inwoners van Tokio hebben te horen gekregen dat er stroomonderbrekingen komen en dat ze bijvoorbeeld best geen liften meer gebruiken.

8u43: Reddingswerkers in de rampregio melden dat één van de problemen op lange termijn het grote aantal weeskinderen is dat zonder ouders achterblijft.

8u40: Natuurlijk niet het grootste probleem nu, maar het schetst wel hoe er globale gevolgen zijn door de aardbeving: Hollywood ziet aan tegen een miljardenverlies door de ramp in Japan, dat de tweede grootste bioscoopmarkt ter wereld is, na de regio VS/Canada.

8u40: China vraagt de Japanse overheid ook "de wereldbevolking juist te informeren over het stralingsgevaar en wat er aan de hand is in Fukushima".

8u36: Ook Canada wil alle landgenoten onmiddellijk weg uit een straal van 80 kilometer rond rampcentrale Fukushima 1.

8u33: Om even te schetsen hoe groot de impact is van de beslissing van de Chinese regering (post van 8u23): China had plannen om de volgende jaren 100 kerncentrales te bouwen. Er zijn op dit moment 27 reactors in aanbouw.

8u23: China zegt dat het zijn nucleaire plannen gaat herzien, en voorlopig ook geen goedkeuringen meer gaat geven om nieuwe centrales te bouwen. Het gaat zelfs het werk stilleggen aan een centrales die nu in de steigers staan. Volgens waarnemers is de impact van die beslissing "enorm" voor de nucleaire industrie.

8u18: Nieuw, ontstellend, officieel cijfer van het aantal doden en vermisten: 14.650. De kans om nog overlevenden onder de vermisten te vinden is bijzonder klein.

8u16: De Japanse energieminister doet een dringende oproep om zo weinig mogelijk stroom te verbruiken. "Als we dat niet doen dreigen we helemaal zonder te vallen."

8u07: Ook Zuid-Korea roept landgenoten op dringend te vluchten uit het gebied in een straal van 80 kilometer rond rampcentrale Fukushima 1. Eerder vanochtend deden ook de VS en Groot-Brittannië dat. In dat gebied verblijven momenteel 1,9 miljoen mensen. De Japanners handhaven hun straal van 20 kilometer.

8u06: "Het storten van water met twee helikopters heeft niks veranderd aan de intensiteit van de radioactieve straling in de beschadigde kerncentrale van het Japanse Fukushima", bevestigt uitbater Tepco.hln.be