Het schrijven is in een stroomversnelling terecht gekomen. Overigens; mijn thema voor 2013 is 'overgave'. Met dank aan de acteerschool en mijn muzikale vrienden. Op 31 december werkte ik aan het verhaal 'slag om overgave'. Vrij rap daarna werkte ik aan het redigeren (eerste versie) van alle verhalen. Toen ik 'de tenen van het animeermeisje' (novelle) nogmaals in mijn handen had en het las, jeukten mijn vingers om het aan te passen. Ik heb gehoor gegeven aan deze impuls. Zodoende bestaat de verhalenbunden 'Magister Clandestien' nu uit twaalf verhalen, in drie delen. Deel 1 zijn geestige vertellingen, bijna volks-aandoend. Deel 2 is de novelle en Deel 3 zijn korte verhalen, met een grilligheid, of beter; een eigenaardigheid die het verhaal - richting het einde - in een nieuw perspectief plaatst. De tweede check-up gebeurde vrij recent. Ik bepaalde dan ook meteen maar dat het ervan moest komen en besloot er een manuscript van te maken, typte de begeleidende brief en stuurde het naar een aantal uitgevers op. Om met beide benen op de grond te staan is het filmpje wat (meen ik) de Arbeiderspers op haar site heeft geplaatst een aanrader.
zoals beloofd:
Oom Salomo zette een zakelijk gezicht op. Er moest iets plaatsvinden. Wat dat iets precies was, werd niet uitgesproken. Waar Oom Salomo verscheen waren er vragen op te lossen, praktische fouten te herstellen.
Ik keek via de achteruitkijkspiegel naar Oom Salomo. Hij wist dat ik keek en wellicht zou hij ook een woordje ter geruststelling willen zeggen, maar de arme man wist niet hoe. Martin, die de zetel naast hem bemande, keek uit het raam, zijn lippen tuitend.
Oom Salomo hield niet van fragmenten, voor hem moest één keer volstaan. Klussen? Twee dagen aan een stuk door zodat het klaar zou zijn. Een lange autorit? De hele afstand werd zonder onderbrekingen afgelegd, ook al betekende dit dat hij soms uren achter het stuur zat. Diezelfde gedachte zou hij ook hebben gehad bij onze te voltooien missie die dag.
Zijn zus was drie weken geleden begraven en haar huis moest worden opgeruimd. We gebruikten dit werkwoord, terwijl we alle drie wisten wat voor weemoed het inhield. Toen hij, nadat hij de auto keurig voor de woning geparkeerd had, was uitgestapt, toonde Salomo een vastberadenheid in zijn tred. Voor iemand die hem niet zou kennen zou zijn gespannen frons aangenomen worden als subtiele verwijzing naar innerlijk leed, maar deze uitdrukking had hij al ver voordat ik geboren was.
Hij zocht in zijn broekzak. Terwijl hij naar de voordeur liep hield hij de buitgemaakte sleutelbos voor zijn ogen. Ik leunde tegen de auto, zoekend naar een gedachte die mij kon bewegen het huis te betreden. Martin volgde in het kielzog van Salomo. Zijn hoofd was eerbiedig gebogen, alsof hij deelnam aan een begrafenisstoet.
Nummer 136C. Het plaatje naast de deurpost impliceerde een levendig huishouden. Het was niet voor te stellen dat de persoon die hier leefde nooit meer thuis zou komen.
Salomo en Martin acteerden banaliteit; het openen van een deur, het bekijken van de post. Ze trachtten het iets alledaags te geven, maar bij binnenkomst verried Salomos gezicht een brok in zijn keel. Met een loden juk dat op zijn schouders drukte nam hij toch het initiatief om over de deurmat te stappen en in de hal terecht te komen. Hij was nu de eerste mens die na haar dood haar huis betrad.
Martin haalde de kledingkasten leeg. Terwijl ik haar zomerjurk voor mijn eigen postuur hield en zachtjes de plooien gladstreek over mijn heupen, rolde hij allerlei kledingstukken op. Het lichtblauwe mantelpak, de lichtgroene blouse, de fijne soiree jurk, de karakteristieke trui met lage col -een trui die ik zo vaak van haar geleend had -, alles werd tot een bal textiel verwerkt. De zachte vanillegeur van haar kleding vulde de kamer. De gewaarwording hiervan bracht mijn lichaam in verzet. Ik voelde haar aanwezigheid, maar mijn ratio onderdrukte dit. Ze was er niet.
Ik voelde mijn lippen trillen en dus beet ik erop om mijn wenen uit te stellen. Martin rolde ondertussen zelfs de Franse regenjas met ceintuur op, hij had het er maar druk mee.
Leg ze maar op het trottoir, hé, klonk de zware en doorleefde stem van Salomo, die plots in de deuropening verscheen. Hij had alle keukenartikelen in dozen gedaan.
Hier, iets voor jou? hij reikte een sinaasappelpers aan, Italiaans design. Met gesloten ogen stond ik aan de grond genageld met haar zomerjurk nog over mijn lichaam gedrapeerd.
[uit: de tenen van het animeermeisje - Ferdy Karto (c) ]
Op 31 december rolde als vanzelf een verhaal uit mijn spreekwoordelijke pols. Het verhaal dat tot mijn grote tevredenheid onlangs 'Slag om Overgave' getiteld werd. Het is een verhaal dat liefst drie waarneembare lagen kent, maar wellicht vele anderen. Ach; heeft elk verhaal niet drie lagen? De titel van de verhalenbundel waarbij 'Slag om Overgave' zich mag voegen heet "Magister Clandestien". Het zijn 11 verhalen (wellicht dat dit er nog 12 worden, want ik heb weliswaar flink huisgehouden door stukken weg te gooien, maar er heerst ook weer inspiratie voor een 12e verhaal) die - zoals omschreven in een vorige blog - absurdistisch van aard zijn. Ik probeer zo spoedig als mogelijk een deel, of delen, van verhalen op deze blog te zetten.
Met 'Liquorice Man' gaat het goed. De Engelstalige Novel is nu geschreven, het editten kan beginnen. En, Crikey; wat een werk is dat! Ik ben momenteel bezig met de eerste herziening, die zich vooral richt op verloop en plot, maar daarna moet ik nog een ronde erachteraan plakken om tekstuele onzuiverheden te verwijderen.
Wat me altijd opvalt is dat periodes van tijd en ruimte (zoals bijvoorbeeld een vakantie) zorgen voor het oppakken van de pen. Inspiratie vloeit. Gelukkig heb ik vanaf maart meer ruimte, want dan ben ik zelfstandig ondernemer. Expressence biedt huisvesting aan mijn schrijfsels!
Het is 29 augustus, jaar 20-12. De vooralsnog titelloze verhalenbundel groeit langzaam tot een verzameling aan eigenaardige vertellingen. Met dank aan de Russische schrijvers die voldoende inspiratie leverden om het werk te voltooien. Momenteel zijn er 5 verhalen en ik zou ze tekort doen door te verklappen wat het plot is, dat is in de meeste gevallen namelijk de leespret van het verhaal. Die zou ik niet willen bederven. Kernwoorden: de huisgenoten Celeste, Max en ik, Tobias de hovenier en zijn mopperende vrouw, een oude vrouw en haar verbonden lot met regen, een commissaris van het Koninkrijk, Een tropisch werkkamp met een bol lava aan de hemel en een haast neurotische curiositeit naar een gezichtskenmerk. Nu ik het zo teruglees klap ik evenmin uit de school als dat ik stimuleer en aanspoor tot het lezen. Toch kan ik stellen erg tevreden te zijn met het geleverde werk tot nu toe.
Met 'Liquorice Man' [Engelstalig] gaat het ook prima. Het is een waarlijk genoegen om met het verhaal bezig te zijn. Zeker in avond-uren, wanneer het hele proces echt op gang komt, zijn de kleine uren gauw bereikt. Gelukkig (of gelukkig niet?) kan ik mezelf tijdig disciplinair stoppen, zodat ik toch fris voor dag en dauw kan verschijnen - de volgende dag. Liquorice Man gaat over Coleman, een assistent manager van een dansgezelschap uit London. Zijn vrouw heeft hem tijdelijk verlaten om voor haar broer te zorgen in Cornwall, maar achter haar vertrek zit nog een andere reden. Ze heeft genoeg van Coleman's controlerende gedrag; hij probeert alle processen in het leven te beheersen. Het lijkt te zijn ingebakken in zijn persoonlijkheid doordat op jeugdige leeftijd zijn moeder het gezin verlaten heeft. Coleman is zover dat hij zijn moeder via een brief bereikt, maar op hetzelfde moment wordt er van hem verlangt - hij is een assisten-manager bij een kleurrijk, maar eigenzinnig dansgezelschap - dat hij de nieuwe choreografe voor de aankomende show uit Holland ophaalt. Dit is Alba, een Flamenco danseres. Alba laat hem kennismaken met haar leven, een leven waar er enkel ruimte is voor zoete invallen, nieuwe ideeen en waarin alles wordt geaccepteerd. Gek genoeg liggen de twee elkaar wel, door hun voorkeur voor sarcastische humor. Coleman maakt kennis met allerlei mensen; eigenzinnige collega's, diepzinnige muzikanten; mensen die zijn controlerende aard lijken te veranderen. De spanningen lopen op wanneer de premiere datum dichterbij komt. En dan is daar ook nog zijn moeder die open staat voor contact. Moet hij verwijten maken of vrede sluiten met haar vertrek? En zal zijn vrouw nog bij hem terugkeren? Coleman wordt op een kleurrijke wijze geconfronteerd met zijn controlerende geest en de effecten daarvan. Liquorice Man is heerlijk om te schrijven. Het verhaal kent een vrolijke pluimage aan personages en ook de situaties zijn een waar genoegen om uit te werken. Technisch moet er nog aan gesleuteld worden en het boek is bij lange na niet af, maar dat maakt het proces alleen maar leuker. De personen met hun karakters gaan echt leven.
Over 'de tenen van het animeermeisje'; een novelle (ik ben er nog steeds niet uit; volgens mij mag het een 'novela' heten) die ik inmiddels heb opgestuurd naar twee schrijvers en naar V. Guittart van kleinkunstcollectief 'Degoesting,'. Wanneer een verhaal een tijd blijft liggen krijg ik meestal wroeging. Was het wel zo goed als dat ik had ervaren tijdens het schrijven? Na het teruglezen ben ik erg content met diverse passages in het boek. Ook de uitwerking (3 verhaallijnen door elkaar) werkt goed. In principe gaat het over een vrouw die een douche neemt, maar ze neemt allerlei verhalen mee de badkamer in. Hetgeen resulteert in een beroering; een geschiedenis met enig leed.
Dus het schrijven blijft de komende weken nog zeer actief. Salut!
Voorts, een jaar later... de novelle 'tenen van het animeermeisje' - die was blijven liggen - is afgerondt. Momenteel ook bezig met 'Liquorice Man'; een Engelstalig verhaal. Door de opname van het album van Tanah Broadcast dit jaar zijn er voldoende schrijfideeen geweest, maar helaas niet altijd tijd. Nu het album uit is (gratis te verkrijgen op mijn site ferdykarto.nl, ook special edition - met krant - dit kost wel centjes), is er meer ruimte.Nu eerst, ja ja, op vakantie om bij te komen van een innoverend jaar!
'tot de wonderzucht is weggekust', een titel die lange tijd onderhevig was aan twijfel. Dank in elk geval aan Ruben van Luijk voor zijn feedback op de verhalen. Deze bundel zal de eigenschap van 'werkstuk' blijven dragen. Het 'project' duurt nu zo'n 2 jaar. Bij nader inzien moet deze verhalenbundel nog rijpen.
Inmiddels zijn we wat 'Phillip Schultz' lessen verder (uitstapjes in het Engels) en uiteindelijk neergedaald bij het volgende verhaal (want daar gaat het allemaal om, het verhaal vertellen). Een Novelle met de werktitel 'de tenen van het animeermeisje'. Met dank aan collega P. van Voorst voor input, maar ook dank aan S. Mokarram voor de nodige inspiratie (Didier!).
De Novelle is in ontwikkeling, wat wil zeggen dat het de beginselen er staan en de ruwe pilaren al zichtbaar zijn. Of ze stevig genoeg zijn om het verhaal te dragen is naderhand te bezien. Eerst nog wat goede literatuur (niets gezapigs!) mee naar Zuid-Oost Azie.
Passages (tot de wonderzucht is weggekust - Ferdy Karto):
Ze maakte een cirkel met duim en wijsvinger en tikte het blaadje aan terwijl ze verder sprak. Ze tilde haar hand op en de handpositie verplaatste zich naar het boek, alsof ze de woorden bij de kraag vatte en zo het boek in liet vallen. Haar ogen waren wijd opengesperd en de woorden met finesse uitgesproken, geen medeklinker werd overgeslagen. Hij knikte en liet een stilte vallen.
- Ik zie het. Die neem ik mooi mee, als ie af is, sprak hij met dezelfde zoetgevooisde stem en wees naar het contract. Daarna stond hij op. Zijn stoel gleed al naar achter over de pas gepolijste vloer, aangestuurd door zijn knieholtes. Ze bleef hem aankijken, haar onderarmen vormden een X op de tafel, alsof ze een kat was die precies wist wat er gebeurde en wachtte op verwezenlijking.
- Doet u geen muts op?, vroeg ze, vanuit haar bewegingloze pose.
- Nee. Kwestie van je hoofd koel houden, grapte hij en hij slingerde zijn sjaal om zijn nek. Bij wijze van groet hield hij zijn rechterarm omhoog, met zijn rug naar haar toe, lopend naar de uitgang.
De deur trok hij geruisloos achter zich dicht, enkel de plint kraakte nog na toen hij zijn gewicht verzette. (uit De Karamelier)
Ze heeft gortdroge handen gekregen die zo koud zijn als marmer. Voorheen waren haar handen klam en gloedheet.
Ze opent haar mond zodra ik de lepel soep richting haar mond stuur. Ze spreekt geen woord uit. Ik wel.
- Het is niet meer zo heet, of wel? Kijk eens, woordjes ter geruststelling. In het begin had ik me ongemakkelijk gevoeld. De intieme daad van het eten. Mijn vader had me geleerd dat er maar een klein aantal momenten zijn waarbij je niemand mocht storen. Eten was daar een van.
Nog steeds voel ik ongemak bij deze rituele geneugte.
Ze kijkt me niet aan. De bloemkool, waar ze vroeger een flinke heibel om kon maken, verdwijnt nu zonder enige weifeling, na zorgvuldig kauwen, in haar keel. Haar oogleden zijn gestremd ergens halverwege haar ogen. Halve pupillen zijn zichtbaar, als twee onverschillige manen die zinken in een gelijkgestemde horizon.
(uit: Ademen in de sarcofaag)
Haar Afrikaanse tongval deed Erics oren bekoren. Man, wat een leven spreekt er uit die stem!
De Ghanese had volle wimpers met wijd opengesperde oogleden. Het oogwit was het eerste wat hij altijd opmerkte bij haar. Ze was goed gekleed. Hij wist niet of dit hoorde bij de gewoonte van het land - hij had de moeite nog niet genomen om dit te vragen - en ging er eigenlijk van uit dat dit waarheid was.
Ze had dreads. Korte dreads. Dit deed haar gezicht meer spreken, haar voorhoofd glom soms. Haar onderrug had een curve, alsof de rug zich opmaakte voor het pronkstuk van haar lichaam; haar achterwerk. Ze had een brede neus en haar verfijnde filtrum was een lust voor zijn oog. Haar huid was zacht bruin, haast van melkchocolade. Voor hem was het niet zozeer haar fysieke voorkomen, het was die zweem van elektrische lading die hij voelde tussen haar en zichzelf. Het was haar aanwezigheid die onmiskenbaar was. Ook was het iets in haar ogen, iets waar hij niet kundig genoeg voor was om het te lezen. Een dimensie van de metafysica die hij nooit geleerd had. Soms zette Olive hem voor het blok, in de groep. Wat vind u ervan?, kon ze plots zeggen, zich ten volle ervan bewust dat ze zijn les verstoorde. (uit: Rakelings langs de gading)
Hij was van zijn á propos, zocht was in zijn papieren voor hem en stamelde onsamenhangende woorden die leken op een argumentatie. -Ik wil niet dat je Pijn is niet goed, kwam er met horten en stoten uit.Hij had vier jaar als rayonmanager versleten en elk mogelijk gesprek met onaantastbare kalmte gevoerd, maar dit was een bijzonder niveau. Buiten het lijfelijke hadden ze niet zoveel gemeen. Het delen van sores met zijn amant zou burgerlijk aandoen, wendde hij zich voor. Absurd burgerlijk. Als een theaterstuk opgevoerd in ruimtepakken. Een dierentuin in een onderzeeboot. High-tea op een crashtest-set. (uit: Het drastische en het behaaglijke)
Ferdy Karto (geboren 1981) laat zich kenmerken door veelzijdigheid op het creatief-muzische vlak. Naast expressief performer is hij docent op een hogeschool. Naast dit werk is hij schrijver/ dichter. Woonachtig in Nederland; constante inspiratiebron voor kleurrijke situaties, observeert Ferdy zijn naasten en kruipt in menselijke ervaringen.
In 2005 geschreven: 'smeulend aan het vensterraam' een verzameling korte verhalen en poezie. Hieronder ook poezie die gepubliceerd werd op diverse internetmagazines (tot 2006). In 2009 verscheen, in eigen beheer, "3 slokken uit de Lethe & Sanatorium van het kaneel", een gedichtenomnibus met meer dan 60 gedichten.
Filosofische thesen werden ook geschreven. In 2005 kwam 'subjectief beleven' uit, welke gevolgd werd door 'Over regressie'. Deze werden geschreven toen Ferdy Karto woonachtig was in Utrecht.
Filmscripts waren er al in 2005: "Aliquo" werd geschreven, waarin de hoofdpersoon vlucht vanuit een asielzoekerscentrum en zo een Servische moeder tegen het lijf loopt. Ze verblijft bij deze vrouw wiens zoon licht verstandelijk beperkt is. Met de moeder deelt ze een achtergrond. Stelselmatig zoekt ze de eenzaamheid op en treft daar een immer lachende Rus aan. Aliquo is tevens de titel van een van de liedjes van Ĉabubu, het wereldmuziekcollectief waar Karto deel van uitmaakt.
"De Markies van Panama" (2007) is een script voor een korte film, waarbij hoofdpersoon Vernon een discussie heeft met zijn Tjechische vriend. Deze vriend is streng gelovig, maar heeft een dusdanige zonde begaan dat hij achtervolgt wordt om zijn schulden. Dan is daar ook nog Raquel die op zoek is naar Vernon, maar niet weet hoe ze hem kan treffen. "El Cuento de los vientos alisios" (2008) is gesitueerd in Guatemala. Een gat in de grond; een huis zakt er in zijn volledigheid in. Het verhaal begint bij een man die als klapvee wordt ingehuurd voor de gouverneur. In de bus, die hem dagelijks ophaalt, gaat ook Concepción dagelijks mee, met dezelfde werkzaamheden als de man. Zij is de vrouw van de vakbondsleider die de politiek tegenstander van haar huidige werkgever is. Echter leeft haar echtgenoot nu als kasplantje na een vermeende vergiftiging.
Karto schrijft alle teksten voor het wereldmuziek-collectief Ĉabubu (2007 2010). Muziek neemt hij ook voor zijn rekening. De teksten zijn in het Indonesisch, Spaans, Esperanto of een van de talen van het Afrikaanse continent.
Als docent op een hogeschool heeft Karto in de rol als zogenaamde 'modulebeheerder' lesprogramma's ontwikkeld. Deze variëren: agogische vakken, vaardigheidsvakken (communicatie, observatie) en projecten.
Karto heeft zich ook bezig gehouden met specifiek onderzoek. In 2009 kwamen er twee rapporten/ documenten van zijn hand: "El polis de la prueba"; dit was een onderzoek naar resource-based leven. Hoe samen te leven en welke dynamiek aan te nemen. Daarnaast werkte hij "Liefde; ik was er niet bij" uit, een uitwerking over de leer van de liefde. Laatstgenoemde is uitgewerkt als betoog.
Momenteel is Ferdy Karto bezig met korte verhalen onder de werktitel: Het reikhalzend uitzien van Leonor Pereira Almeida.
Het werk van Karto kenmerkt zich door zich te focussen op de psychosociale beleving van het individu. Karto, zelf half-Nederlands, creëert een wereld in een wereld: een smeltkroes van verhalen van mensen die met elkaar samenleven. Niet meer dan eens gaat hij in op de gemeenschappelijkheid van de mens. Hij geeft hierin inzicht in gewoonten van het individu en hoe deze het leven bepalen. Tevens schetst hij het dagelijkse: hoe ogenschijnlijk gewone zaken toch ongewoon kunnen zijn. Het zijn portretten van mensen om ons heen, met een veelvoud aan karakteristieken.
Voorts, een jaar later... de novelle 'tenen van het animeermeisje' - die was blijven liggen - is afgerondt. Momenteel ook bezig
