Vandaag was het Henk zijn eerste rustdag. We hebben vanmorgen samen rustig met zijn vieren ontbeten; Daarna lieten we Henk achter in het hotel en gingen we markten. Voor de deur was er markt. Monique zei nog, wat een kleine markt, maar we hebben ons serieus mispakt. We hebben goed geshopt. Monique heeft zich in de kuitbroeken gesmeten en ik heb een rok gekocht. Samen konden we ons plan trekken in het Spaans. Daarna kochten we nog wat fruit, lieten alles in het hotel en gingen naar het toeristisch bureau. Daarna bezochten we als echte Belgen, het chocolademuseum,. Astorga is gekend voor de chocolade. Het is toch leuker om met zijn drietjes ( soms met zijn viertjes) op stap te zijn. We lachten al heel wat af.

We aten opnieuw in het hotel. Cocida Maragato. Een echte specialiteit van Astorga. Dat is een stoofpotje met 7 verschillende soorten vlees, we kregen er ook kool en kikkererwten. Daarna was er tijd voor siesta, zoals de echte spanjaarden,

Na de middag bezochten we, nu met zijn vieren de kathedraal en het bischoppelijk paleis van Gaudi. We aten een broodje en zitten nu in de bar te supporteren voor de Spaanse waterpolo-ploeg. Ze zijn aan de winst, maar het is spannend....

Morgen rijden we naar Ponferrada langs Cruz de Ferro. Voorlopig gaat het goed met Henk, de eerste rustdag was hoopgevend.

Als het goed blijft, vertrekt hij donderdag opnieuw. We duimen en vooral morgen verplichte rust voor hem. 

We hebben met zijn viertjes Leon verkend en de kathedraal bezocht. In de namiddag was er tijd voor een siesta en daarna bezochten we Leon met een treintje en deden boodschappen voor Henk.

's Avonds gingen we lekker eten op een plaatsje waar ook de koning van Spanje al  is geweest.

De volgende morgen zwaaiden we Henk uit.

We gingen naar de mis in de kathedraal, staken alles in de auto en vertrokken naar Astorga.

we bezochten eerst een modernere kerk, dit was echt de moeite. Daarnaar reden we richting een oude brug. Bleek nu dat Henk op 5 minuten wandelen sliep We hebben elkaar daar ontmoet , wat heel leuk was. Dat we het verschil niet zagen tussen een kerk en een bouw met ooievaars heeft Henk al verteld.

Henk zag er goed uit zeiden we.

We reden door naar Astorga , het hotel valt heel goed mee.

De volgende morgen zaten we om half 9 aan het ontbijt toen ik een telefoontje van Henk. Hij had problemen aan zijn linkervoet. Zijn enkel zat vast en het verergerde maar. Hij vroeg om ons om hem te komen halen. Dit lukte met verenigde krachten en eventjes wat tijd.

We pikten hem op en reden naar Astorga. Daar zijn we naar de dokter geweest. Hij zit met een achillespeesontsteking. Hij zit op een verplichte rust van 2 dagen. Als hij geen pijn meer heeft, maag hij opnieuw starten. Maar... als hij pijn heeft, moet hij stoppen. De dokter was heel resoluut.

Hij houdt zich aan zijn rust, legt ijs op zijn enkel, wrijft zijn  kuit in met  zalf en neemt de nodige onstekingsremmers. 

Nu afwachten maar.... 

Het is een eindje geleden dat ik nog de tijd gehad heb om mijn verhaal op de blog te zetten.

We hebben ondertussen al heel wat beleefd.

Vrijdag 3 augustus was heel spannend, ik verwachtte heel wat volk.

Rond 10 uur was Henk al in Leon. Ik had mij op een bankje op het graanplein gezet waar ook de refuge was.

Met mijn boek over de Tempeliers in de hand vloog de tijd, ik had zelfs niet door dat hij aangekomen was op het plein.

Blij dat hij er was. We gingen eerst naar het hostal. Hij verfriste zich eerst. We wandelden kort wat rond en zagen dat er om 12.30 een gidsbeurt stta-startte. Kleine verhalen over Leon. Het was de moeite. De gids sprak traag en met Henk als tolk ging dit uitstekend

Daarna aten we een tapas en keken hoe we Monique en Philippe het best konden ontvangen. Het werd een druk sms-verkeer over en weer met hen.

We vonden elkaar voor de parking van de plaza Major en reden met hem naar een andere parking.

Blij dat ze veilig in Leon waren aangekomen. 's Avonds zijn we heel dicht gaat eten en het was lekker en ook gezellig met zijn viertjes. De tete a tetes zijn voorbij en ook de etentjes met het leesboek.

Gisteren was een verhuisdag voor ons en voor Henk zijn 2de rustdag. We hebben Astorga achter ons gelaten en zijn nu in Ponferrada.

We zijn lang Cruz de Ferro (Herro) gereden. Na Foncebadon heb je een steile beklimming en daar staat op de hoogte een kruis en rond het kruis liggen allemaal stenen. Het is de traditie dat de pelgrim een steen op de hoop legt. Ofwel eentje van thuis of eentje die je onder de weg opraapt.

Henk had van de eerste dagen eentje opgeraapt. We hebben er een tekst opgeschreven en samen onder het kruis gelegd. Het

deed me wel iets om daar terug te staan., al was het de vorige keer veel lastiger om er te geraken.Het was de eerste keer dat de emoties van de vorige tocht zo naar boven kwamen. Toen we met vksj in 1987 daar waren hadden wij een prachtige boeteviering;

Ik moest ook aan Guy denken. Ik weet dat het zijn droom was om naar Compostella te gaan en dat hij er spijtig genoeg nooit geraakt is.

Henk is vanmorgen opnieuw gestart.

We hebben hem naar zijn startplaats gebracht en hij is rustig gestart. In Cebreiro ( een klein dorpje in de bergen) hebben wij hem opnieuw ontmoet.

Het dorpje trekt niet meer op het dorp van 25 jaar geleden, het is er veel te druk geworden. Ik herken de route bijna niet meer, het was in 1987 veel minder druk.

Henk zijn eerste stuk ging goed. Na de middag kwam er een afdaling en ook dit lukt redelijk goed. De eerste dag is gelukt en hopelijk kan hij verder wandelen tot Compostella. Hopelijk houdt de achillespees. Hij was de voorlaatste in zijn slaapplaats. We waren juist voor hem. Mijn oriëntatiegevoel trekt op niet al te veel, gelukkig was Monique er om ons terug naar het westen te leiden. We lieten Henk achter. We zien hem terug in Portomarin.

We sloten de avond af, gezellig op een terrasje met een tapasje.... Met z'n drietjes is toch leuker dan alleen met een boekje.

En nu met zijn allen duimen dat Henk op 15 augustus te voet in Compostella mag aankomen. 

Zo ver is het dus niet gekomen. Toen ik 's morgens mijn linkervoet op de grond zette, voelde ik dat de achillespees helemaal vast zat. Dat is vreemd, want tot dat moment had ik nog helemaal niets gevoeld. Desondanks heb ik mijn plannen toch beginnen uitvoeren: de 15km rechtstreeks naar Astorga via de Camino Francés vond ik wat kort voor een dagtocht, en ik hoopte dat mijn hiel wel zou loskomen.

Na de eerste paar kilometer was de hiel inderdaad al een stuk losser, maar na een uur of twee was alles weer als eerst. In het eerstvolgende dorp ben ik even gaan zitten om iets te eten en wat te rusten. Toen ik na een paar minuten weer verder wou was mijn hele hiel stijf geworden, en stappen werd alsmaar moeilijker. Al snel was duidelijk dat ik op deze manier de resterende 15km naar Astorga niet kon afleggen en sloeg alarm: Hilde, Philippe en Monique kwamen me halen met de auto. In afwachting van hun komst hinkte ik nog naar het volgende dorp: Villagarcía de la Vega. Bedankt, takkenbosjes.

In Astorga aangekomen snel gaan douchen en dan naar het kliniekje van de stad gestrompeld, een kleine kilometer verderop. Na een half uurtje mochten we al bij de dokter binnen en al gauw wisten we het verdict: tendinitis (peesontsteking) aan de achillespees, minstens 2 dagen complete rust, ontstekingsremmers slikken, ijs leggen en zeker niet verder stappen als de pijn niet weg is (zoniet kan de pees scheuren en is een operatie nodig).

Ondertussen heb ik een aantal mogelijkheden uitgewerkt voor 5, 6 of 7 stapdagen, afhankelijk van de dag dat ik helemaal pijnvrij ben. Afwachten maar...

Alhoewel er niet meer te zien is dan en houten paal met een ijzeren kruis er bovenop, is dit een indrukwekkende plaats. Het is traditie dat men aan de voet van de paal een steen achterlaat, symbool van een last die op je schouders drukt. Ik heb mijn steen opgeraapt op de eerste landweg die ik de eerste dag tegenkwam, in Frankrijk nog. Al die tijd heb ik die in mijn rugzak meegedragen.

Alhoewel ik er noodgedwongen met de auto heengebracht wordt (dit is de tweede verplichte rustdag wegens tendinitis), sta ik erop om de berg met achtergelaten stenen te beklimmen zoals ik in betere omstandigheden ook zou gedaan hebben: van oost naar west.

Voor Hilde is het een poel van herinneringen aan 25 jaar geleden toen ze hier voor het laatst stond. Ze weigert om op de foto de staan bij het kruis: ze vindt dat ze dat niet verdient. Ik kan haar redenering volgen.

Het meest optimistische schema dat ik de vorige dagen opstelde kan dus bovengehaald worden: 165km stappen in 7 dagen. De eerste dag is er al onmiddellijk een echte test, met de zwaarste beklimming die me nog rest: 2 uur omhoog naar het prachtige dorpje O Cebreiro, op de grens tussen Castilië en Galicië. Maar voor het zo ver is heb ik gelukkig nog een zevental km vals plat naar het einde van het dal van de rivier Valcarce. De eindstreep heb ik denkbeeldig getrokken na precies 20km.

Het zijn wellicht de meest intense 20km van mijn leven geworden. Als je wandelt, en zeker op de lange afstand, tracht je pijn en ongemak zo veel mogelijk te negeren. Vandaag is elk pijntje belangrijk, want het kan er op wijzen dat de ontsteking niet helemaal weg is.

Philippe, Monique en Hilde hebben me naar de startplaats gebracht, op 40km van Ponferrada, brengen de middag door in O Cebreiro, en wachten me dan aan de eindmeet op met mijn zware rugzak. Ik draag zelf de rugzak van Hilde, met alleen wat eten en drinken voor een dagje. Om mijn gewrichten te sparen gebruik ik nu ook mijn wandelstokken. Dat had ik nog nooit gedaan, en maakt dat ik me nog meer op mijn lichaam en de synchronisatie van mijn ledematen moet concentreren. Bovendien is ook de batterij van mijn camera leeg, zodat ik ook vanuit die hoek geen afleiding hoef te verwachten. Gelukkig is de omgeving in deze bergen wondermooi (maar ik heb dus geen foto's om dit te illustreren).

Even na 11u bereik ik de top in O Cebreiro, het dorp van priester Elías Valiña. Eind jaren 70 of begin jaren 80 was hij de eerste die, om het alsmaar groeiende aantal pelgrims te helpen, heel Spanje rondreed om overal de bekende hele pijlen te schilderen. Bovendien inspireerde hij buitenlandse pelgrims om in eigen land een Compostela-vereniging op te richten. Zo is ook het Vlaamse Compostelagenootschap ontstaan. Zonder hem zou het moderne pelgrimeren naar Santiago de Compostela niet zijn wat het nu is. Het bezoeken van zijn graf stond dus hoog op mijn verlanglijstje voor deze Camino.

's Middags eten we samen wat in O Cebreiro, en een uurtje later wisselen we rugzakken uit in Hospital da Condesa en drinken nog wat in de lokale bar. Daarna begint voor mijn allerbeste takkenbosjes de lange maar mooie rit terug naar Ponferrada. Hopelijk gebruikt Monique de ijszak die ik voor haar achterliet.

Hospital da Condesa is wat je noemt een boerengat: 14 huizen (ja ik heb de moeite gedaan om ze te tellen) en een kerkje in dezelfde stijl als die van O Cebreiro. Er is een albergue voor de pelgrims, en een bar/eethuis. De 2 straatjes die het dorp rijk is liggen vol koeiestront en overal lopen vrij tamme kippen.

Bijna nog het bijzonderste vergeten: de dag klimmen is afgesloten zonder een spoor van pijn. Morgen is er een lange afdaling; afwachten of mijn pees het op zulk parkoers ook houdt. Mijn stokken zullen belangrijk zijn om te helpen afremmen, en mijn grote rugzak is een pak lichter geworden nu ik alles wat ik de volgende 3 dagen niet nodig heb eruit heb gezwierd en achtergelaten in de auto.

Ik werd weer wakker gsms't door mijn ventje... Zalig hij is weer op stap... Ik had de avond ervoor een sms gestuurd. Hij kreeg het pas 's morgens. Hij begreep het niet, dus kreeg ik zelfs een telefoontje. Henk en ik hebben nog nooit zoveel getelefoneerd naar elkaar. Ik heb echt deugd van de tocht naar Compostela. Ik herinner me nog dat ik hopeloos en verloren en al wenend Henk zag vertrekken in Saint-Jean pied de Port. Maar vanaf toen ging het afscheid nemen gemakkelijker en gemakkelijker. Ik was zelfs blij dat hij vertrok, en zeker nu ...De momenten samen zijn heel intens... 

Ik was wel heel de dag een beetje ongerust, maar al gauw kwamen de eerste positieve berichten. Hij had een iets langere weg gekozen, omdat hij dan zeker een plaatsje zou hebben om te slapen. De albergue was groterer.

Gelukkig is Henk verstandig genoeg.Hij beseft ook dat als hij doorwandelt met pijn, het heel slecht kan uitdraaien.Mijne lange-afstandwandelaar wil nog heel veel in België en omstreken wandelen en wil dit niet in het gedrang brengen... Het was voor hem wel een pech-dag.

Eerst vergeet hij zijn stokken als hij een kerk bezoekt en moet 500 m terugkeren, daarna vindt een wesp hem een beetje te leuk en kruipt tussen zijn schoen en zijn voet. De wesp heeft het moeten bekopen en Henk een wespenbeet. Een tijdje later, kijkt hij als een goeie Belg naar links en naar rechts om over te steken, maar ziet het afstapje voor hem niet. En ja, hij valt natuurlijk weer, gelukkig zonder erg. Hij ging eerst naar de apotheek om zijn beet te tonen, alles ok Hij was mooi op tijd aan de Albergue, maar die ging pas om 3 uur open, dus nog een beetje wachten.

Phlippe en ik bezochten het kasteel van de Tempeliers. We werden ondergedompeld in de Middeleeuwen. Het was een prachtig kasteel, zo eentje dat je als kind tekent met kantelen. De siesta, deed deugd, daarna kuierden we rond. "s Avonds probeerden we het retaurant waar we sliet uit, maar dat viel tegen. 

We kropen vroeg in ons bedje, maar ja vrijdagavond in Spanje... Veel lawaai ( en lang) op straat en als ze dan nog voor Monique en Philippe hun deur staan te kletsen, kan je voorstellen dat dit niet echt leuk. Nu begrijp ik waarom Henk altijd met oordopjes slaapt.

Het was voor Philippe niet simpel om te rijden langs die kleine baantjes. Hij  is een echte schat, ik zou hier niet graag willen rijden. Liever wachten op een bankje op mijn busje en dan genieten van het landschap. Philippe en ik gingen eventjes kijken en Monique bleef in de auto. We bleven wat langer weg, maar het zicht was fantastisch. We werden stil... Prachtig, rode, puntige bergen. Puur genieten....

We wandelden weer naar beneden waar Monique al op ons zat te wachten We hadden geen gsm mee, dus konden niet zeggen dat we later waren.

Daarna vertrokken we naar Portomarin, een lange rit, gelukkig was het eerste stuk langs een grotere baan. Het laatste stukje stuurde Tomtom ons lange de kleine , Spaanse baantjes en die kunnen klein en smal zijn. Gelukkig kwamen we niet veel tegenliggers tegen. 

Gallicië is heel prachtig, helemaal anders dan Leon. Veel groener.... Het heeft mijn hart gestolen.

Ondertussen sms'ten we met Henk. We kregen een berichtje: 100 km.

Nog 100 km en Henk is in Compostela. Ik hoop van het diepste van mijn hart, dat hij woensdag te voet naar de kathedraal kan stappen. 

De afstand voor hem is overbrugbaar, hij wandelt dit in België in 18 -22 uur. Nu nog hopen dat zijn lichaam mee wil...

Ik vrees dat ik veel zakdoeken nodig al hebben als ik hem zie toekomen.

Normaal gezien zouden we Henk oppikken langs de weg om wat km te sparen, maar dit was niet nodig.

Het was minder warm, en het ging redelijk goed. Hij was heel moe, maar had geen pijn.

's Avonds hebben we gezellig samen gegeten en op het terras gezeten terwijl Henk aan het bloggen was. Vanmorgen had ik mijn wekker verkeerd gezet, gelukkig klopte Philippe op onze deur.

Henk is vertrokken voor de laatste vier dagen naar Compostella. Als alles goed gaat zien we elkaar weer in Compostella. 

De regionale deelregering van Galicië heeft vanaf de grens bij O Cebreiro tot aan Santiago om de 500m een kilometerpaal geplant met daarop de nog af te leggen afstand.

Ook de mensen zijn anders: stugger, afstandelijker, en ze spreken een andere taal. De Basken met al hun temperament (en nu en dan wat terrorisme) eisen wel rechten op voor hun taal en cultuur, maar alhoewel ik vanaf de Franse grens tot een stuk in La Rioja tweetalige opschriften zag, hoorde ik niets anders spreken dan Spaans, nooit Baskisch. Hier zie je hoofdzakelijk eentalig Galicische opschriften, en spreekt iedereen Galicisch onder elkaar.

Franco was een Galiciër, misschien verklaart dat dit waarom hier wel kan waar ze in Baskenland en Catalonië al zo lang voor ijveren.

De afdaling naar Triacastela verliep uitstekend. Ook hier geen problemen met de pezen en zo.

Na Triacastela moet ik voor de laatste keer een keuze maken tussen 2 trajecten. Ik kies voor de vlakste van de twee, met de grootste en meest nabij gelegen albergue. "Vlak" is ook een rekbaar begrip: in de praktijk is het een opeenvolging van korte, redelijk steile beklimmingen en bijhorende afdalingen (genre Vlaamse Ardennen). Bij een middagtemperatuur van 32 graden valt dit nog niet mee. Ook is de gekozen weg een paar km langer dan de andere, maar dat zijn zorgen voor morgen. Op dit traject wel gele pijlen, maar geen kilometerpaaltjes.

Ik bereik het dorpje Samos met zijn enorme abdijencomplex even na 14u. Jammer genoeg gaat de albergue maar om 15u open, wachten dus. Hier gebeurt dit op een speciale manier: iedereen zet zijn rugzak mooi op een rijtje om de volgorde van aankomst aan te geven, en gaat er zelf eentje nemen in de bar aan de overkant. Risico op diefstal is minimaal: je geld en zo hou je bij je, en niemand van de pelgrims is geïnteresseerd om meer materiaal bij zich te hebben (ze zijn zo al zwaar genoeg geladen). Ook is er altijd wel een pelgrim in de buurt van de rugzakken, die voor een beetje sociale controle kan zorgen.

Het was trouwens een beetje een pechdag: in de kerk van Triacastela laat ik mijn wandelstokken achter zodat ik een heel eindje moet terugkeren om ze te halen, 's middags komt er een wesp klem te zitten tussen mijn schoen en mijn been waardoor die mij steekt, en bij het binnenkomen van Samos kijk ik rond om te zien waar de albergue is en een apotheek (om advies te vragen ivm die wespensteek, maar er was al niets meer van te zien) en struikel over een uitstekende betontegel waardoor ik voor de 3de keer op deze camino de grond kus (zonder erg dit keer).

Om 19u30 is de pelgrimsmis in de abdijkerk, met speciale aandacht voor Sint-Laurentius (naamdag 10 augustus, patroonheilige van Zedelgem-platse).

Na 2 uur bereik ik Sarria, aan kilometerpaal 111 (hier komen de twee mogelijke wegen vanuit Triacastela weer samen, en staan er weer paaltjes).

Aangezien je voor je Compostela-diploma minstens 100km moet stappen, beginnen veel Spanjaarden hier hun camino.

Het pad is vanaf hier dan ook opvallend druk, zeker als je de eenzaamheid van de Castiliaanse graanvelden gewend bent. Veel mensen met een lichte rugzak, of die duidelijk onwennig met een veel te zware rugzak rondzeulen.

Het punt van 100km staat juist buiten het dorpje Brea (in tegenstelling met het bergachtige grensgebied van de vorige dagen, zijn hier wel echte dorpen te vinden). Dit punt, dat eigenlijk alleen maar daar ligt omdat Napoleon 200 jaar geleden bepaald heeft hoe lang een meter is, is toch een speciale plaats, waar sommigen even bij stil staan, ook ik. Vanaf hier lijkt Compostela zo bereikbaar: die afstand doe ik, in frissere toestand en veel lichter geladen, in minder dan 24 uur.

We hadden de mogelijkheid open gelaten om mij te komen halen als ik te moe werd, de auto was toch onderweg van Ponferrada naar het volgende hotel in Portomarín. Aangezien ik ver van de bewoonde wereld ben, ik al wandelend ongeveer op hetzelfde uur in Portomarín toekom als met de auto, en ik nog vrij fris zit, beslis ik om op eigen kracht verder te gaan. Daar reserveer ik het laatste hotel in een lange reeks: dat in Santiago de Compostela.

Nog 90km te gaan.

Overnachten in deze "menigte" is een probleem. Dat had ik tot nu toe niet beseft, aangezien ik in Portomarín in een hotel sliep. Maar in Palas do Rei staat er om 12u al een rij van jewelste aan de albergue van de regering (waarvoor je niet kunt reserveren), de eerste private herberg die ik probeer is volzet en de tweede is volledig gereserveerd. De baas vraagt me echter om even te wachten, omdat er dagelijks reservaties geannuleerd worden. Wat even later gelukkig ook gebeurt.

Ik besluit om het spelletje mee te spelen, en reserveer onmiddellijk een plaats in de 2 laatste overnachtingsplaatsen te velde.

Nog 65km, in andere omstandigheden mijn favoriete afstand.

Het mindere weer stoort me eigenlijk helemaal niet. De mist geeft iets mysterieus aan het Keltische landschap. De weg loopt grotendeels over bospaden. Beeld je in, een zachte herfstdag, na een malse regenbui: die typische bosgeur. Hier staan echter geen beuken en sparren, maar eucalyptus (meestal aangeplant, andere hebben zichzelf gezaaid tussen de eiken en de kastanjes). Het is alsof je door de Vicks wandelt, een feest voor de neus. Ik kan me niet voorstellen dat hier veel inboorlingen verkouden worden.

Die inboorlingen wonen trouwens in dorpjes en gehuchten met namen als "Calzada", "Calle", "Brea", "Rúa". De betekenis van al deze namen komt eigenlijk op hetzelfde neer: "Kasseiweg", "Straat", "Wegel", "Baan", een aanwijzing voor het belang dat de Camino in deze streek al eeuwenlang heeft.

Nog een kleine 20km. Niet meer dan een sprint eigenlijk, als je nog goed ter been bent. Ik kan nauwelijks wachten...

Alles is ok met hem, het verslag volgt...