Vandaag in De Tijd:
-------------------------------
Vertrouwen in de eerste solorit
Een populaire Bart De Wever stuwt de N-VA omhoog in de peilingen. Dat en andere dingen merkt De Tijd op in een analyse van de N-VA-campagne.
Op 7 juni moet de N-VA het voor de eerste keer zonder kartelpartner CD&V doen. De breuk lijkt N-VA geen windeieren te leggen. De partij slaagt er zelfs in kiezers af te snoepen van CD&V. Met dank aan de televisiecarrière van voorzitter Bart De Wever en de communautaire hetze.
Oud-premier Yves Leterme, de co-architect van het kartel, stak deze week nog de hand uit naar N-VA met de opmerking dat velen heimwee hebben naar het kartel. Maar de N-VA zag geen enkele reden om die hand aan te nemen. "Ik denk dat dat berouw is na de zonde. Het is héél duidelijk te laat", zei Jan Peumans, fractieleider van de N-VA in het Vlaams Parlement. Ook vrijages van federaal Open VLD-minister Karel De Gucht - die N-VA verkiest boven sp.a in een coalitie - werden vakkundig geweerd. "De Gucht misbruikt ons om de sp.a te treffen", stelt Peumans.
De N-VA wil alleen in een nieuwe regering als ze mathematisch nodig is. "We willen geen vijfde wiel aan de wagen zijn", zegt Peumans. De huid zal duur verkocht worden. Zijn partij paaien met beloftes dat er voort wordt gebabbeld met de Franstaligen over communautaire zaken, zal niet volstaan. "We hebben geen zin in een praatcafé", dixit De Wever. Zijn partij stapte in het najaar 2008 uit de Vlaamse coalitie nadat er nog niets in huis was gekomen van de communautaire onderhandelingen. Kartelpartner CD&V, met Vlaams minister-president Kris Peeters op kop, geloofde wel in de gemeenschapsdialoog, maar die liep falikant af.
In woord en daad
Deze week zette de N-VA prominent een uitspraak van Peeters op haar website. "Jammer genoeg heeft de N-VA gelijk gekregen" met haar wantrouwen over de zogenaamde "Franstalige garanties", geeft Peeters toe in P-Magazine. In de verkiezingsfolder van N-VA die deze week in de bus viel worden gretig drie CD&V-burgemeesters geciteerd die begin dit jaar hun partijtop de mantel uitveegden. "Alleen de N-VA gaat nog voor de realisatie van het kartelprogramma in woord en daad", schreven ze aan de CD&V-top.
De N-VA houdt strak vast aan de beloftes over overheveling van bevoegdheden en meer autonomie voor Vlaanderen, die ook alle andere partijen ondertekenden (in de "resoluties van het Vlaams Parlement"). Hoe N-VA die dan wel wil realiseren zonder te praten met de Franstaligen? Vlaanderen moet zich zo hard opstellen tegenover de federale regering dat de Franstaligen zelf vragende partij worden, is de strategie van De Wever en co.
De verkiezingsslogan "Afrit Vlaanderen, Exit crisis" bouwt verder op die communautaire lijn. Vandaag kan Vlaanderen alleen met de rem op de crisis te lijf gaan, is de redenering. Vlaanderen, vindt de N-VA, moet zoeken naar ersatz-middelen zoals subsidies om ondernemingen zuurstof te geven, in plaats van straffe medicijnen als lagere vennootschapstarieven. De partij is ook voor een drastische verlaging van de loonkosten, "maar de Belgische regering weigert omdat ze krap bij kas zit". Vlaanderen moet daarom zelf komaf maken met alle arbeidsvernietigende belastingen (zoals de belasting op drijfkracht).
Belgisch carcan
Voor N-VA moet Vlaanderen ook het interne Belgische stabiliteitspact opzeggen. "Vlaanderen kan niet langer gevangen zitten in het carcan van een Belgische schuldnorm die op federaal vlak niet nageleefd wordt", luidt het. Nu mag Vlaanderen niet lenen om de naleving - door België - van de Maastrichtnormen niet te hypothekeren. Om toch te investeren doet het daarvoor node een beroep op publiek-private samenwerking (pps). "Die pps-constructies brengen geen meerwaarde met zich mee, enkel hogere kosten", vindt de N-VA. En dus moet de Vlaamse regering voluit kunnen investeren door schulden aan te gaan, zonder evenwel het begrotingsevenwicht te verlaten. Een eigen Vlaamse investeringsmaatschappij is nog een opvallend actiepunt, net als een drastische afslanking van de Vlaamse ambtenarij, waar Geert Bourgeois wel enkele jaren voor bevoegd was.
Bourgeois heeft na zijn ontslag uit de regering snel de switch naar de oppositie gemaakt met uithalen naar zijn ex-collega's op de regeringsbanken die bij hen zuur gesmaakt werden. In het Vlaams Parlement liep fractieleider Jan Peumans het meest in de kijker met onderbouwde kritische vragen aan de bewindslui, ook in de jaren dat de N-VA nog tot de meerderheid behoorde. Limburger Peumans wordt door vriend en vijand als het beste parlementslid bestempeld en mag dezer dagen in behoorlijk wat discussieprogramma's op radio opdraven. Ook Mark Demesmaeker, lijsttrekker voor Vlaams-Brabant, Geert Bourgeois, kopman in West-Vlaanderen, en Frieda Brepoels, lijsttrekker voor Europa, zijn bekende koppen.
In de jongste peiling van De Standaard/VRT klokt de N-VA af op 7,3 procent, bijna 3 procentpunt minder dan in dezelfde peiling twee maand eerder. Dat was de periode dat De Wever surfte op zijn populariteit als gesmaakte deelnemer van het VRT-amusementsprogramma "De Slimste Mens". Vraag is of die "tv-bonus" stilaan zijn werking verliest. Of zijn jobs prioriteit nummer één van de Vlaming en niet het communautaire eisenpakket? Hoe zeer de N-VA benadrukt dat het ene niet los staat van het andere.
12 zetels
Toch hoopt de N-VA rond 10 procent te scoren op 7 juni. Dat zou goed zijn voor 12 verkozenen, een verdubbeling tegenover deze legis- latuur. Alleen al in Antwerpen zou lijsttrekker De Wever vier zetels in de wacht moeten kunnen slepen. Kleine peilingen sterken het vertrouwen van de N-VA-militanten. Bij een spontane bevraging van Voka-Limburg haalde de N-VA bijvoorbeeld 15 procent.
Nog een opsteker was de enquête in opdracht van de VRT waaruit bleek dat de N-VA én haar voorman De Wever geassocieerd worden met de waarden "geloofwaardig" en "eerlijk". Op de verkiezingsfolders wordt dat meteen vertaald in de slogan "Degelijk. Sociaal. Zeker". En gisteren kreeg de N-VA nog een pluim omdat het het meest concrete budgettaire programma heeft, volgens een ruwe evaluatie door twee economen....
Katrien Verstraete
29-05-2009 om 10:52
geschreven door Hans Govaerts 
|
